ସ୍ଯନ୍ଦନାନି ଦ୍ଵିଜାଭ୍ଯାଂ ସ ଭ୍ରାତୃପୁତ୍ରାଯ ଚାର୍ପଯତ୍
ସେ ଦୁଇ ଦ୍ୱିଜ ଓ ଭାଇର ପୁଅଙ୍କୁ ରଥ ଦେଇଦେଲେ।
ବଦର୍ଯାଶ୍ରମମାସାଦ୍ଯ ଦଦୃଶୁସ୍ତପସାଂ ନିଧିମ୍
ବଦରୀ ଆଶ୍ରମକୁ ପହଞ୍ଚି, ସେମାନେ ତପସ୍ୱୀମାନଙ୍କ ଧନ ଦେଖିଲେ।
ନିଃଶ୍ଵାସାଯାସପରମଂ ପ୍ରଥମେ ଵଯସି ସ୍ଥିତମ୍
ସେ ଅତି ପ୍ରୟାସ ଓ ଦୀର୍ଘ ନିଶ୍ୱାସରେ, ଯୁବାବସ୍ଥାରେ ଅଛି।
ତପସ୍ଵିନ୍ ଯୌଵନେ ଘୋରମାସ୍ଥିତୋ ଽସି ସୁଦୁଶ୍ଚରମ୍
ହେ ତପସ୍ୱୀ, ତୁମେ ଯୁବାବସ୍ଥାରେ ଭୟଙ୍କର ଏବଂ ଅତ୍ୟନ୍ତ କଠିନ ତପସ୍ୟା କରୁଛ।
ସୋ ଽବ୍ରଵୀତ୍ କୋ ଭଵାନ୍ ବ୍ରୂହି ମମାତ୍ମାନଂ ସୁହୃତ୍ତଯା
ସେ ପଚାରିଲେ, 'ତୁମେ କିଏ? ମୋତେ କହ, ମୋ ସହଯୋଗୀ ଭାବରେ ନିଜ ପରିଚୟ ଦିଅ.'
ସ ପ୍ରାହ ରାଜାସ୍ମି ଵିଭୋ ତପସ୍ଵିନ୍ ଶାକଲେ ପୁରେ
ସେ ଉତ୍ତର ଦେଲେ, 'ମୁଁ ଏକ ରାଜା, ମହାପୁରୁଷ, ଶାକଳ ନଗରରେ ବସିଛି.'
ସ ଚାସ୍ମୈ ପୂର୍ଵଚରିତଂ ସର୍ଵଂ କଥିତଵାନ୍ ନୃପଃ
ରାଜା ତାଙ୍କୁ ନିଜର ପୂର୍ବ ଘଟିଥିବା ସମସ୍ତ କାହାଣୀ କହିଦେଲେ।
ଆଗଚ୍ଛ ଯାମି ତନ୍ଵଙ୍ଗୀଂ ଵିଚେତୁଂ ଭ୍ରାତୃଜୋ ଽସି ମେ
'ଚଳ, ମୁଁ ସେ ସୁନ୍ଦରୀଙ୍କୁ ଖୋଜିବାକୁ ଯାଉଛି; ତୁମେ ମୋ ଭାଇ.'
ସମାରୋପ୍ଯ ରଥଂ ତୂର୍ଣଂ ତାପସାଭ୍ଯାଂ ନ୍ଯଵେଦଯତ୍
ତେଜରେ ରଥରେ ଚଢି, ସେ ଦୁଇ ତାପସଙ୍କୁ ଖବର ଦେଲେ।
ପ୍ରୋଵାଚ ରାଜନ୍ନେହ୍ଯୋହି କରିଷ୍ଯାମି ତଵ ପ୍ରିଯମ୍
ସେ କହିଲେ, 'ରାଜା, ଏଠାକୁ ଆସ, ମୁଁ ତୁମର ପ୍ରିୟ କାମ କରିବି.'
ସପ୍ତଗୋଦାଵରଂ ତୀର୍ଥଂ ସା ମଯୈଵ ଵିସର୍ଜିତା
'ସପ୍ତଗୋଦାବର ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନକୁ ମୁଁ ଛାଡିଦେଇଛି.'
ତତ୍ରାସ୍ମାକଂ ସମେଷ୍ଯନ୍ତି କନ୍ଯାସ୍ତିସ୍ରସ୍ତଥାପରାଃ
'ସେଠାରେ ଆମର ତିନିଜଣୀ ଝିଅ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ମାନେ ଆମ ସହିତ ମିଶିବେ.'
ଶକୁନିଂ ପୁରତଝ କୃତ୍ଵା ସେନ୍ଦ୍ରଦ୍ଯୁମ୍ନଃ ସପୁତ୍ରକଃ
ପକ୍ଷୀକୁ ସାମ୍ନାରେ ରଖି, ଇନ୍ଦ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ ନିଜ ପୁଅମାନେ ସହିତ ଯାତ୍ରା କଲେ।
ସପ୍ତଗୋଦାଵରଂ ତୀର୍ଥଂ ଯତ୍ର ତାଃ କନ୍ଯକା ଗତାଃ
ସେ ସପ୍ତଗୋଦାବର ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନକୁ ଗଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ସେ ଝିଅମାନେ ଯାଇଥିଲେ।
ଵିଚଚାରୋଦଯଗିରିଂ ଵିଚିନ୍ଵନ୍ତୀ ସୁତାଂ ନିଜାମ୍
ସେ ପ୍ରଭାତରେ ପାହାଡ଼ ଉପରେ ଘୁଞ୍ଚି, ନିଜ ଝିଅକୁ ଖୋଜୁଥିଲେ।
କିଂ ବାଲା ନ ତ୍ଵଯା ଦୃଷ୍ଟା କପେ ସତ୍ଯଂ ଵଦସ୍ଵ ମାଂ
'ବାଳା, ତୁମେ ତାଙ୍କୁ ଦେଖିନାହାନ୍ତି? ବାନର, ମୋତେ ସତ୍ୟ କହ।'
ଦୃଷ୍ଟା ଦେଵଵତୀ ନାମ୍ନା ମଯା ନ୍ଯସ୍ତା ମହାଶ୍ରମେ
'ମୁଁ ଦେବବତୀ ନାମକୁ ଦେଖିଛି; ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ବଡ଼ ଆଶ୍ରମରେ ରଖିଛି।'
ଶ୍ରକଣ୍ଠାଯତନସ୍ଯାଗ୍ରେ ମଯା ସତ୍ଯଂ ତଵୋଦିତମ୍
'ଶ୍ରକଣ୍ଠ ମନ୍ଦିର ସାମ୍ନାରେ, ମୁଁ ତୁମକୁ ସତ୍ୟ କହିଛି।'
ନ ହି ଦେଵଵତୀ ଖ୍ଯାତା ତଦାଚ୍ଛ ଵ୍ରଜାଵହେ
'ଦେବବତୀ ସେଠାରେ ପରିଚିତ ନୁହେଁ; ଚଳ, ମୁଁ ତୁମକୁ ଦେଖେଇଦେବି।'
ପୃଷ୍ଠତୋ ଽସ୍ଯାଃ ସମାଗଚ୍ଛନ୍ନଦୀମନ୍ଵେଵ କୌଶିକୀମ୍
ତାଙ୍କ ପଛରେ ଚାଲି, ସେମାନେ କୌଶିକୀ ନଦୀ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଆଗେ ବଢ଼ିଲେ।
ଦ୍ଵିତଯେ ତାପସାଭ୍ଯାଂ ଚ ରଥୈଃ ପରମଵେଗିଭିଃ
ଦୁଇ ତାପସଙ୍କ ସହିତ, ବେଗୀ ରଥରେ ଯାତ୍ରା କଲେ।
ଘୃତାଚ୍ଯପି ନଦୀଂ ସ୍ନାତଂ ସୁପଣ୍ଯମାଜଗାମ ହ
ଘୃତାଚୀ ନଦୀରେ ସ୍ନାନ କରି, ଭଲ ଦ୍ରବ୍ୟ ସହିତ ଆସିଲେ।
ଦୃଷ୍ଟ୍ଵୈଵ ପିତରଂ ପାର୍ଥିଵଂ ଚ ମହାବଲମ୍
ପିତାଙ୍କୁ ଏବଂ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରାଜାଙ୍କୁ ଦେଖିବା ପରେ,
ପୂର୍ଵଂ ଜଟାସ୍ଵେଵ ବଲାଦ୍ଯୋନ ବଦ୍ଧୋ ଽସ୍ମି ପାଦପେ
ପୂର୍ବରୁ ମୁଁ ବଟବୃକ୍ଷର ମୂଳରେ ଶକ୍ତିଦ୍ୱାରା ବାନ୍ଧି ଦିଆଯାଇଥିଲି,
ସଶରଂ ଧନୁରାଦାଯ ଇଦଂ ଵଚନମବ୍ରଵୀତ୍
ସେ ଧନୁଷ ଏବଂ ବାଣ ନେଇ, ଏହି କଥା କହିଲେ:
ଯାଵଦେନଂ ନିହନ୍ମ୍ଯଦ୍ଯ ଶରେଣୈକେନ ଵାନରମ୍
ଆଜି ଏକମାତ୍ର ବାଣରେ ମୁଁ ଏହି ବାନରକୁ ମାରିଦେବି,
ମହର୍ଷିଃ ଶକୁନିଂ ପ୍ରାହ ଦେତୁଯୁକ୍ତଂ ଵଚୋ ମହତ୍
ମହାର୍ଷି ଏହି ପକ୍ଷୀକୁ ଉଚିତ ଏବଂ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ କଥା କହିଲେ:
ଵଧବନ୍ଧୌ ପୂର୍ଵକର୍ମଵଶ୍ଯୌ ନୃପତିନନ୍ଦନ
ରାଜପୁତ୍ର, ମୃତ୍ୟୁ ଓ ବାନ୍ଧନ ପୂର୍ବ କର୍ମର ଫଳ,
ଏହ୍ଯେହି ଵାନରାସ୍ମାକଂ ସାହାଯ୍ଯଂ କର୍ତୁମର୍ହସି
ଆସ, ଆସ, ବାନର; ତୁମେ ଆମକୁ ସାହାଯ୍ୟ କରିବା ଉଚିତ୍।
ମମାଜ୍ଞା ଦୀଯତାଂ ବ୍ରହ୍ମନ୍ ଶାଧି କିଂ କରଵାଣ୍ଯହମ୍
ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଆପଣଙ୍କ ଆଜ୍ଞା ଦିଅ; କହନ୍ତୁ, ମୁଁ କଣ କରିବି?