କାର୍ତିକୀ ପୁଣ୍ଯଦା ଭାଵିମାସାନ୍ତେ ପୁଷ୍କରେଷୁ ହି
କାର୍ତ୍ତିକ ମାସ ଶେଷରେ ପୁଷ୍କର ପବିତ୍ର ସରୋବରରେ ସ୍ନାନ କଲେ ବଡ଼ ପୁଣ୍ୟ ମିଳେ ।
ନ ତ୍ଵଯା ସ୍ମ ଵିନା ବ୍ରହ୍ମନ୍ନିହ ଚସ୍ଥାତୁଂ ହି ଶକ୍ନୁଵଃ
ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଆପଣଙ୍କ ବିନା ଆମେ ଏଠାରେ ରହିପାରିବାକୁ ସକ୍ଷମ ନୁହେଁ ।
ଗତେ ତେ ଋଷିଣା ସାର୍ଦ୍ଧୂ ପୁଷ୍କରାରଣ୍ଯମାଦରାତ୍
ଋଷିଙ୍କ ସହିତ ଆପଣ ଯିବା ପରେ ଆପଣ ଆଦର ସହିତ ପୁଷ୍କର ଅରଣ୍ୟକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ ।
ପାର୍ଥିଵା ଜାନପଦ୍ଯାଶ୍ଚ ମୁକ୍ତ୍ଵୈକଂ ତମୃତଧ୍ଵଜମ୍
ସେଠାରେ ରାଜାମାନେ ଓ ଦେଶବାସୀମାନେ, କେବଳ ସେ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଜଣକୁ ଛାଡ଼ି, ଚାଲିଗଲେ ।
ରାଜାନଶ୍ଚ ମହାଭାଗା ନାଭାଗେକ୍ଷ୍ଵାକୁସଂଯୁତାଃ
ନାଭାଗ ଓ ଇକ୍ଷ୍ୱାକୁ ସହିତ ଯୋଗ ଥିବା ମହାନ ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରାଜାମାନେ,
ସ୍ନାତୁଂ ସ ପୁଷ୍କରେ ତୀର୍ଥେ ମଧ୍ଯମେ ଧନୁଷାକୃତୌ
ଧନୁଷ ଆକୃତି ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ପୁଷ୍କର ପବିତ୍ର ସ୍ନାନସ୍ଥଳକୁ ସ୍ନାନ ପାଇଁ ଗଲେ ।
ବହ୍ଵୀଭିର୍ମତ୍ସ୍ଯକନ୍ଯାଭିଃ ପ୍ରୀଯମାଣଂ ପୁନଃ ପୁନଃ
ଅନେକ ମାଛକନ୍ୟାଙ୍କ ସହିତ ପୁନିପୁନି ଆନନ୍ଦିତ ହେଉଥିବା ସେ,
ଜନାପଵାଦଂ ଘୋରଂ ହି ନ ଶକ୍ତଃ ସୋଢୁମୁଲ୍ବଣମ୍
ଲୋକମାନଙ୍କ ଭୟଙ୍କର ଓ ଭୟାନକ ନିନ୍ଦା ସହିପାରିଲେ ନାହିଁ ।
ତାପସଂ କନ୍ଯକାଭ୍ଯାଂ ଵୈ ଵିଚରନ୍ତଂ ଯଥେଚ୍ଛଯା
ସେ ତାପସୀ, ଦୁଇଜଣ କନ୍ୟାଙ୍କ ସହିତ ଇଚ୍ଛାମୁତାବକ ଘୁରୁଥିଲେ ।
ଜନାପଵାଦାତ୍ ତତ୍କିଂ ତ୍ଵଂ ବିଭେଷୁ ଜଲମଧ୍ଯଗଃ
ତୁମେ ଜଳ ମଧ୍ୟରେ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଲୋକମାନଙ୍କ ନିନ୍ଦାକୁ କାହିଁକି ଭୟ କରୁଛ ?
ରାଗାନ୍ଧୋ ନାପି ଚ ଭଯଂ ଵିଜାନାତି ସୁବାଲିଶଃ
ଯିଏ ରାଗରେ ଅନ୍ଧ, ସେ ବଡ଼ ମୂର୍ଖ ଭଳି ଭୟ କ’ଣ ତାହା ମଧ୍ୟ ବୁଝିପାରେ ନାହିଁ ।
ନୋତ୍ତତ୍ତାର ନିମଗ୍ନୋ ଽପି ତସ୍ଥୌ ସ ଵିଜିତେନ୍ଦ୍ରିଯଃ
ସେ ଜଳରେ ଡୁବିଥିଲେ ମଧ୍ୟ ବାହାରିଲେ ନାହିଁ; ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ଉପରେ ଜୟ ପାଇ ଅପେକ୍ଷା କଲେ ।
ଋଷଯଃ ପାର୍ଥିଵାଶ୍ଚାନ୍ଯେ ନାନା ଜାନପଦସ୍ତଦା
ସେ ସମୟରେ ଅନ୍ୟ ଅନ୍ୟ ଋଷିମାନେ ଓ ବିଭିନ୍ନ ଦେଶର ରାଜାମାନେ,
ଚିତ୍ରାଙ୍ଗଦା ସୁଚାର୍ଵଙ୍ଗୀ ଵୀକ୍ଷନ୍ତୀ ତନୁମଧ୍ଯମେ
ସୁନ୍ଦର ଅଙ୍ଗ ଥିବା ଚିତ୍ରାଙ୍ଗଦା, ସେ ସ୍ଲିମ୍ ମଧ୍ୟଭାଗ ଥିବା ତାଙ୍କୁ ଦେଖୁଥିଲେ ।
ସଂସ୍ଥିତେ ନିର୍ଜନେ ତୀର୍ଥେ ଗାଲଵୋ ଽନ୍ତର୍ଜଲେ ତଥା
ସେଇ ପବିତ୍ର ସ୍ନାନସ୍ଥଳ ଶୂନ୍ୟ ହେଉଥିବା ବେଳେ, ଗାଳବ ମଧ୍ୟ ଜଳ ତଳେ ଥିଲେ ।
ପର୍ଜନ୍ଯତନଯା ସାଧ୍ଵୀ ଘୃତାଚୀର୍ଗର୍ଭସଂଭଵା
ପର୍ଜନ୍ୟଙ୍କ ଧର୍ମପତ୍ନୀ, ଘୃତାଚୀଙ୍କ ଗର୍ଭରୁ ଜନ୍ମ ନେଇଥିବା ସେ ସତୀ,
ଦଦର୍ଶ କନ୍ଯାତ୍ରିତଯମୁଭଯୋସ୍ତଟଯୋଃ ସ୍ଥିତମ୍
ସେ ଦୁଇ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଦାଁଡ଼ିଥିବା ତିନିଜଣ କନ୍ୟାକୁ ଦେଖିଲେ ।
କାସି କେନ ଚ କାର୍ଯେଣ ନିର୍ଜନେ ସ୍ଥିତଵତ୍ଯସି
ତୁମେ କିଏ, ଏବଂ ଏହି ଶୂନ୍ୟ ସ୍ଥାନରେ କ’ଣ କାମରେ ରହିଛ ?
ଚିତ୍ରାଙ୍ଗଦେତି ସୁଶ୍ରେଣି ଵିଖ୍ଯାତାଂ ଵିଶ୍ଵକର୍ମଣଃ
ହେ ସୁଶ୍ରେଣୀ, ଚିତ୍ରାଙ୍ଗଦା, ଯିଏ ବିଶ୍ୱକର୍ମାଙ୍କର କନ୍ୟା ଭାବେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ, ସେ ମୋତେ କହିଲେ।
ନୈମିଷେ କାଞ୍ଚନାକ୍ଷୀଂ ତୁ ଵିଖ୍ଯାତାଂ ଧର୍ମମାତରମ୍
ନୈମିଷ ରେ, ସୁନା ଆଖିଅଛିଏଁ ଯିଏ ଧର୍ମର ମାଆ ଭାବେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ, ସେ ଥିଲେ।
ସୁରଥେନ ସ କାମାର୍ତୋ ମାମେଵ ଶରଣଂ ଗତଃ
ସୁରଥ, ମୋତେ ଭଲପାଇ ମନରେ ଆସି, ମୋ ପାଖକୁ ଆଶ୍ରୟ ନେଲେ।
ତତଃ ଶପ୍ତାସ୍ମି ତାତେନ ଵିଯୁକ୍ତାସ୍ମି ଚ ଭୂଭୁଜା
ତାପରେ, ମୋ ବାପା ମୋତେ ଶାପ ଦେଲେ ଏବଂ ମୁଁ ରାଜାଠାରୁ ଅଲଗା ହେଲି।
ଶ୍ରୀକଣ୍ଠମଗମଂ ଦ୍ରଷ୍ଟୁଂ ତତୋ ଗୋଦାଵରଂ ଜଲମ୍
ତାପରେ, ମୁଁ ଶ୍ରୀକଣ୍ଠଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଗଲି, ଏବଂ ପରେ ଗୋଦାବରୀ ନଦୀରେ ପହଞ୍ଚିଲି।
ନ ଚାପି ଦୃଷ୍ଟଃ ସୁରଥଃ ସ ମନୋହ୍ଲାଦନଃ ପତିଃ
କିନ୍ତୁ, ସୁରଥ, ମୋ ହୃଦୟର ଆନନ୍ଦ ଓ ମୋ ସ୍ୱାମୀ, ସେଠାରେ ଦେଖା ହେଲେନି।
ସମାଗତା ହି ତଚ୍ଛଂସ ମମ ସତ୍ଯେନ ଭାମିନି
ହେ ସୁନ୍ଦରୀ, ମୋ ସହ ଯାହା ଘଟିଛି, ସେ ସବୁ ମୁଁ ସତ୍ୟକୁହି ତୁମକୁ କହିଦେଲି।
ଯତା ଯାତ୍ରାଫଲେ ଵୃତ୍ତେ ସମାଯାତାସ୍ମି ପୁଷ୍କରମ୍
ଯେତେବେଳେ ମୋ ତୀର୍ଥଯାତ୍ରାର ଫଳ ମିଳିଗଲା, ମୁଁ ପୁଷ୍କରକୁ ପହଞ୍ଚିଲି।
ରମମାଣା ଵନେଦ୍ଦେଶେ ଦୃଷ୍ଟାସ୍ମି କପନା ସଖି
ବନରେ ଖୁସି ହୋଇ ଘୁଞ୍ଚୁଥିବା ବେଳେ, ମୋତେ ଏକ ଭିକ୍ଷୁ ଦେଖିଲେ, ହେ ସଖୀ।
ଆନୀତାସ୍ଯଶ୍ରମାତ୍ କେନ ଭୂପୃଷ୍ଠାନ୍ମେରୁପର୍ଵତମ୍
କିଏ ମୋତେ ସେ ଆଶ୍ରମରୁ ନେଇ, ଭୂମିରୁ ମେରୁ ପର୍ବତକୁ ଆଣିଲେ, ମୁଁ ଜାଣିନି।
ନାମ୍ନା ଵେଦଵତୀତ୍ଯେଵଂ ମେରୋରପି କୃତାଶ୍ରଯା
ସେଠାରେ, ମେରୁ ପର୍ବତରେ ଆଶ୍ରୟ ନେଇ, ମୁଁ ବେଦବତୀ ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେଲି।
ସମାରୂଢାସ୍ମି ସହସା ବନ୍ଦୁଜୀଵଂ ନଗୋତ୍ତମମ୍
ହଠାତ୍, ମୁଁ ବନ୍ଦୁଜୀବ ନାମକ ଉଚ୍ଚତମ ପର୍ବତକୁ ଚଢ଼ିଗଲି।