ରୂପଯୌଵନସଂପନ୍ନା ପଦ୍ମହୀନେଵ ପଦ୍ମିନୀ
ସେ ସୌନ୍ଦର୍ୟ ଓ ଯୌବନରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଥିଲେ, ଯେପରି ଅଳିଅଛି ତଳା ନଥିବା ପଦ୍ମିନୀ।
ଜଗାମ ନେମିଷଂ ନାମ ସ୍ନାତୁଂ କମଲଲୋଚନା
ସେ କମଳନୟନୀ ନେମିଷ ନାମକ ସ୍ଥାନକୁ ସ୍ନାନ କରିବାକୁ ଗଲେ।
ତାଂ ଦଦର୍ଶ ଚ ତନ୍ଵଙ୍ଗୀଂ ଶୁଭାଙ୍ଗୋ ମଦନାତୁରଃ
ସେଠାରେ ଏକ ସୁନ୍ଦର ଓ କାମନାରେ ଦୁଃଖିତ ପୁରୁଷ ତାଙ୍କର ସୁସ୍ଥୁଳ ଦେହକୁ ଦେଖିଲେ।
ଅସୌ ନରାଧିପସୁତୋ ମଦନେନ ସଦର୍ଥ୍ଯତେ
ସେ ରାଜାଙ୍କର ପୁଅ ସତ୍ୟସତ୍ୟ କାମରେ ପଡ଼ିଗଲେ।
ସଖ୍ଯସ୍ତାମବ୍ରୁଵନ୍ ବାଲା ନ ପ୍ରଗଲ୍ଭଽସି ସୁନ୍ଦରି
ତାଙ୍କର ସହେଳିମାନେ କହିଲେ, 'ଓ ଶିଶୁ, ତୁମେ ଏଠାରେ ସାହସିନୁହଁ, ରୂପବତୀ ହେଲେ ମଧ୍ୟ।'
ପିତା ତଵାସ୍ତି ଧର୍ମିଷ୍ଠଃ ସର୍ଵଶିଲ୍ପଵିଶାରଦଃ
ତୁମର ବାପା ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଓ ସମସ୍ତ କଳାରେ ପାରଙ୍ଗତ।
ଏତସ୍ମିନ୍ନନ୍ତରେ ରାଜା ସୁରଥଃ ସତ୍ଯଵାତ୍ ସୁଧୀ
ଏହି ସମୟରେ, ସତ୍ୟରେ ଅଟୁଟ ଓ ବୁଦ୍ଧିମାନ ରାଜା ସୁରଥ ଥିଲେ।
ତ୍ଵଂ ମୁଗ୍ଧେ ମୋହଯସି ମାଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଯୈଵ ମଦିରେକ୍ଷଣେ
ଓ ନିର୍ମଳ ନୟନବତୀ, ତୁମେ ତୁମ ମଦମତ ଦୃଷ୍ଟିରେ ମୋତେ ମନ୍ତ୍ରମୁଗ୍ଧ କରୁଛ।
ତନ୍ମାଂ କୁଚତଲେ ତଲ୍ପେ ଅଭିଶାଯିତୁମର୍ହସି
ତେଣୁ, ତୁମେ ମୋର ଛାତି ଉପରେ ଏହି ଶୟନରେ ମୋ ସହିତ ଶୋଇବା ଉଚିତ।
ତତଃ ସା ଚାରୁସର୍ଵାଙ୍ଗୀ ରାଜ୍ଞୋ ରାଜୀଵଲୋଚନା
ତାପରେ, ସମସ୍ତ ଅଙ୍ଗ ଶୋଭାମୟ ଓ ପଦ୍ମନୟନୀ ସେ ଝିଅ ରାଜାଙ୍କୁ—
ଏଵଂ ପୁରା ତଯା ତୈନ୍ଵ୍ଯା ପରିତ୍ରାତଃ ସ ଭୂପତିଃ
ଏଭଳି, ପୂର୍ବକାଳରେ ସେ ତୈନ୍ବୀ ନାମକ ନାରୀ ଦ୍ୱାରା ସେ ଭୂପତି ରକ୍ଷା ପାଇଥିଲେ।
ଅରଜସ୍କାବ୍ରଵୀଦ୍ ଦଣ୍ଡଂ ତସ୍ଯା ଯଦ୍ ଵୃତ୍ତମୁତ୍ତରମ୍
ଅରଜସ୍କ ତାଙ୍କ ଉପରେ ଯାହା ଘଟିଥିଲା, ସେଥିରେ ଦଣ୍ଡଙ୍କୁ କହିଲେ।
ତଦା ତଯା ତୁ ତନ୍ଵଙ୍ଗ୍ଯା ସୁରଥସ୍ଯ ମହୀପତେଃ
ତାପରେ, ସେ ସୁକୁମାର ଅଙ୍ଗବତୀ ଝିଅ ସୁରଥ ଭୂପତିଙ୍କୁ—
ଯସ୍ମାଦ୍ ଧର୍ମଂ ପରିତ୍ଯଜ୍ଯ ସ୍ତ୍ରୀଭାଵାନ୍ ମନ୍ଦଚେତସେ
ଧର୍ମକୁ ଛାଡ଼ି, ମହିଳା ସ୍ୱଭାବ ଓ ଦୁର୍ବଳ ମନ ଦ୍ୱାରା—
ଵିଵାହରହିତା ନୈଵ ସୁଖଂ ଲପ୍ସ୍ଯସି ଭର୍ତୃତଃ
ବିବାହ ଛଡ଼ା, ତୁମେ ପତିଙ୍କ ଠାରୁ କେବେ ଖୁସି ପାଇପାରିବ ନାହିଁ।
ଅପକୃଷ୍ଟେ ନପରପତୌ ସାପି ମୋହମୁପାଗତା
ରାଜା ତାଙ୍କୁ ତ୍ୟାଗ କରିବା ପରେ, ସେ ମୋହରେ ପଡ଼ିଗଲେ।
ଅପକୃଷ୍ଟେ ନପରପତୌ ସାପି ମୋହମୁପାଗତା
ରାଜା ତାଙ୍କୁ ତ୍ୟାଗ କରିବା ପରେ, ସେ ମୋହରେ ପଡ଼ିଗଲେ।
ସା ସିଚ୍ଯମାନା ସୁତରାଂ ଶିଶିରେଣାପ୍ଯଥାମ୍ଭସା
ସେ ଶୀତଳ ପାଣିରେ ବେଶି ଭିଜାଯାଉଥିଲେ ମଧ୍ୟ—
ତାଂ ମୃତାମିତି ଵିଜ୍ଞାଯ ଜଗ୍ମୁଃ ସଖ୍ଯସ୍ତ୍ଵରାନ୍ଵିତାଃ
ତାଙ୍କ ସହେଳିମାନେ ବୁଝିଲେ ଯେ ସେ ମୃତ, ଏବଂ ତେବେ ସେମାନେ ତ୍ୱରାନ୍ୱିତ ଚାଲିଗଲେ।
ସା ଚ ତାସ୍ଵପି ସର୍ଵାସୁ ଗତାସୁ ଵନମୁତ୍ତମମ୍
ଏବଂ ସମସ୍ତେ ଚାଲିଯିବା ପରେ, ସେ ସେଇ ଉତ୍ତମ ବନକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ।
ଅପଶ୍ଯନ୍ତୀ ନାପତିଂ ତଥା ସ୍ନିଗ୍ଧଂ ସଖୀଜନମ୍
ସେ ରାଜାକୁ ନାହିଁ ଦେଖିଲେ, ନ ତାଙ୍କ ସ୍ନେହିଳ ସହେଳିମାନେ।
ତାଂ ଵେଗାତ୍ କାଞ୍ଚନାକ୍ଷୀ ତୁ ମହାନଦ୍ଯାଂ ନରେଶ୍ଵର
ତେବେ, ସୁନା ଆଖିଅଳି ଝିଅ ବେଗରେ ସେଇ ବଡ଼ ନଦୀକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ, ରାଜା।
ତଯାପି ତସ୍ଯାସ୍ତଦ୍ଭାଵ୍ଯଂ ଵିଦିତ୍ଵାଥ ଵିଶାଂ ପତେ
ସେ ମଧ୍ୟ, ହେ ଜନମାନ୍ୟଙ୍କର ସ୍ୱାମୀ, ତାଙ୍କ ପରେ କଣ ଘଟିବାକୁ ଯାଉଛି ତାହା ବୁଝିପାରିଲେ।
ଏଵଂ ତସ୍ଯାଃ ସ୍ଵତନ୍ତ୍ରାଯା ଏଷାଵସ୍ଥା ଶ୍ରୁତା ମଯା
ଏଭଳି ତାଙ୍କର ସ୍ୱାଧୀନ ଅବସ୍ଥା ବିଷୟରେ ମୁଁ ଶୁଣିଛି।
କିମର୍ଥମାଗତାସୀହ ନିର୍ମନୁଷ୍ଯମୃଗେ ଵନେ
ତୁମେ କାହିଁକି ଏହି ଜଣଶୂନ୍ୟ ଓ ବନ୍ୟପଶୁରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅରଣ୍ୟକୁ ଆସିଛ? କଣ କାରଣରେ?
ଶ୍ରୁତ୍ଵାର୍ଷିଃ କୋପମଗମଦଶପଚ୍ଛିଲ୍ପିନାଂ ଵପମ୍
ଏହି କଥା ଶୁଣି, ଋଷି ରୁଷ୍ଟ ହେଲେ ଓ ଶିଳ୍ପୀମାନଙ୍କର ଆକୃତିକୁ ଶାପ ଦେଲେ।
ଯୋଜିତା ନୈଵ ପତିନା ତସ୍ମାଚ୍ଛାଖାମୃଗୋ ଽସ୍ତୁ ସଃ
ସେ ତାଙ୍କ ସ୍ୱାମୀ ସହିତ ଏକତ୍ର ହୋଇନଥିଲେ; ତେଣୁ ସେ ଏବେ ଏକ ଶାଖାରେ ବସୁଥିବା ହରିଣ ହେଉ।
ଉପାସ୍ଯ ପଶ୍ଵିମାଂ ସନ୍ଧ୍ଯାଂ ପୂଜଯାମାସ ଶଙ୍କରମ୍
ସେ ସଂଧ୍ୟାକୁ ପୂଜି, ଶିବଙ୍କୁ ଭକ୍ତି ସହିତ ସମ୍ମାନ କଲେ।
ଉଵାଚାଗମ୍ଯତାଂ ସୁଭ୍ରୂଂ ସୁଦତୀଂ ପତିଲାଲସାମ୍
ସେ କହିଲେ, 'ସୁନ୍ଦର ଭୃକ୍ତି ଓ ମଧୁର ଦନ୍ତ ଥିବା, ସ୍ୱାମୀକୁ ଆଶା କରୁଥିବା ସେ ନାରୀ ଏଠାରେ ଆସୁ।'
ତତ୍ରୋପାସ୍ଯ ମହେଶାନଂ ମହାନ୍ତଂ ହାଟକେଶ୍ଵରମ୍
ସେଠାରେ, ସେ ମହାନ୍ତ ହାଟକେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ପୂଜା କଲେ।