ନମସ୍କୃତ୍ଯ ତତଃ ସର୍ଵେ ତସ୍ଥୁଃ ପ୍ରାଞ୍ଜଲଯୋ ମୁନେ
ତାପରେ ସମସ୍ତେ ଶିର ନମାଇ ହାତ ଜୋଡି ଦଢ଼ି ରହିଲେ, ମୁନି।
ଦଦର୍ଶ ଦଗ୍ଧୁଂ କୋପେନ ସର୍ଵାଂଶ୍ଚୈଵ ସୁରାମୁରାନ୍
କ୍ରୋଧରେ ସେ ସମସ୍ତ ଦେବତା ଓ ଅସୁରମାନୋକୁ ପୁଡ଼ାଇବାକୁ ଚାହିଲେ।
ଭଯାଦନ୍ଯେ ହରଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଗତା ଵୈଵସ୍ଵତକ୍ଷଯମ୍
ଭୟରେ ହରଙ୍କୁ ଦେଖି ଅନ୍ୟମାନେ ଯମଲୋକକୁ ଚଳିଗଲେ।
ଦୃଷ୍ଟମାତ୍ରାସ୍ତ୍ରିନେତ୍ରେଣ ଭସ୍ମୀଭୂତାଭଵନ୍ କ୍ଷଣାତ୍
ତାଙ୍କର ତୃତୀୟ ଚକ୍ଷୁର ଦୃଷ୍ଟି ପଡ଼ିବା ସହିତ ସେମାନେ କ୍ଷଣରେ ଭସ୍ମ ହେଇଗଲେ।
ଦୁଦ୍ରାଵ ଵିକ୍ଲଵଗତିର୍ଦକ୍ଷିଣାସହିତୋ ଽମ୍ବରେ
ସେ ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗ ସହିତ ଆକାଶକୁ ଭୟଭୀତ ଭାବରେ ପଳାଇଗଲେ।
ଶରଂ ପାଶୁପତଂ କୃତ୍ଵା କାଲରୂପୀ ମହେଶ୍ଵରଃ
ମହେଶ୍ୱର କାଳର ରୂପ ଧରି ପାଶୁପତାସ୍ତ୍ର ଧରିଥିଲେ।
ଅର୍ଦ୍ଧେନ ଗଗନେ ଶର୍ଵଃ କାଲରୂପୀ ଚ କଥ୍ଯତେ
ଆଧା ଦେହ ଆକାଶରେ ରଖି, ଶର୍ବଙ୍କୁ ସମୟର ଆକୃତି ଭାବେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଏ।
ଲକ୍ଷଣଂ ଚ ସ୍ଵରୂପଂ ଚ ସର୍ଵଂ ଵ୍ଯାଖ୍ଯାତୁମର୍ହସି
ତୁମେ ତାଙ୍କର ସମସ୍ତ ଲକ୍ଷଣ ଓ ସ୍ୱରୂପ ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କର।
ଯେନାମ୍ବରଂ ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ ଵ୍ଯାପ୍ତଂ ଲୋକହିତେପ୍ସୁନା
ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ, କିଏ ଏହି ଆକାଶକୁ ସମସ୍ତ ଜଗତର ଭଲ ପାଇଁ ଭରିଦେଇଥିଲେ?
ମେଷୋ ରାଶିଃ କୁଜକ୍ଷେତ୍ରଂ ତଚ୍ଛିରଃ କାଲରୂପିଣଃ
ମେଷ ରାଶି, ଯାହା କୁଜଙ୍କର କ୍ଷେତ୍ର, ସେହି ସମୟର ଆକୃତିର ମୁଣ୍ଡ ବୋଲି କୁହାଯାଏ।
ସୌମ୍ଯାର୍ଦ୍ଧ ଵୃଷନାମେଦଂ ଵଦନଂ ପରିକୀର୍ତିତମ୍
ଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଅଧିପତ୍ୟ ଥିବା ବୃଷ ରାଶି, ସେହି ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କର ମୁଁହ ବୋଲି ପ୍ରସିଦ୍ଧ।
ମିଥୁନଂ ଭୁଜଯୋସ୍ତଦସ୍ଯ ଗଗନସ୍ଥସ୍ଯ ଶୂଲିନଃ
ମିଥୁନ ରାଶି, ଆକାଶରେ ଦଣ୍ଡ ଧରିଥିବା ତାଙ୍କର ଦୁଇଟି ବାହୁ ବୋଲି କୁହାଯାଏ।
ସୂର୍ଯକ୍ଷେତ୍ରଂ ଵିଭୋର୍ବ୍ରହ୍ମନ୍ ହୃଦଯଂ ପରିଗୀଯତେ
ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କର କ୍ଷେତ୍ର, ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ସେହି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ପ୍ରଭୁଙ୍କର ହୃଦୟ ବୋଲି ଗାଇଯାଏ।
ସୋମପୁତ୍ରସ୍ଯ ସଦ୍ମୈତଦ୍ ଦ୍ଵିତୀଯଂ ଜଠରଂ ଵିଭୋଃ
ଚନ୍ଦ୍ରପୁତ୍ରଙ୍କ ଘର ଦ୍ୱିତୀୟ, ଯାହା ପ୍ରଭୁଙ୍କର ଜଠର ବୋଲି ଗଣାଯାଏ।
ଦ୍ଵିତୀଯଂ ସୁକ୍ରସଦନଂ ତୁଲା ନାଭିରୁଦାହୃତା
ଶୁକ୍ରଙ୍କ ଦ୍ୱିତୀୟ ଘର ତୁଳା, ଯାହା ନାଭି ବୋଲି କୁହାଯାଏ।
ଦ୍ଵିତୀଯଂ ଵୃଶ୍ଚିକୋ ରାଶିର୍ମେଢ୍ରଂ କାଲସଵରୂପିଣଃ
ଦ୍ୱିତୀୟ ରାଶି ବୃଶ୍ଚିକ, ସମୟର ଆକୃତିର ଲିଙ୍ଗ ବୋଲି କୁହାଯାଏ।
ଊରୁଯୁଗଲମୀଶସ୍ଯ ଅମରର୍ଷେ ପ୍ରଗୀଯତେ
ହେ ଅମର ଋଷି, ପ୍ରଭୁଙ୍କର ଦୁଇଟି ଉରୁ ଏଭଳି ପ୍ରସିଦ୍ଧ।
ଧନିଷ୍ଠାର୍ଧଂ ଶତଭିଷା ଜାନୁନୀ ପରମେଷ୍ଠିନଃ
ଧନିଷ୍ଠାର ଆଧା ଓ ଶତଭିଷ ରାଶି, ପରମେଶ୍ୱରଙ୍କର ଦୁଇ ହାଟୁ ବୋଲି ଗଣାଯାଏ।
ସୌରେଃ ସଦ୍ମାପରମିଦଂ କୁମ୍ଭୋ ଜଙ୍ଘେ ଚ ଵିଶ୍ରତେ
ଶନିଙ୍କର ପ୍ରମୁଖ ଘର କୁମ୍ଭ, ଯାହା ତାଙ୍କର ଦୁଇ ଗୋଡ଼ ଗୁଡ଼ିକୁ ଦର୍ଶାଏ।
ଦ୍ଵିତୀଯଂ ଜୀଵସଦନଂ ମୀନସ୍ତୁ ଚରଣାଵୁଭୌ
ବୃହସ୍ପତିଙ୍କ ଦ୍ୱିତୀୟ ଘର ମୀନ, ଯାହା ଦୁଇଟି ପାଦ ବୋଲି ଗଣାଯାଏ।
ଵିଦ୍ଧଶ୍ଚାସୌ ଵେଦନାବୁଦ୍ଧିମୁକ୍ତଃ ଖେ ସଂତସ୍ଥୌ ତାରକାଭିଶ୍ଚିତାଙ୍ଗଃ
ବିଦ୍ଧ ହୋଇ, ଦୁଃଖ ଓ ଚିନ୍ତାରୁ ମୁକ୍ତ, ସେ ଆକାଶରେ ତାରାମଣ୍ଡିତ ଦେହ ସହିତ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ଥିଲେ।
ତେଷାଂ ଵିଶେଷତୋ ବ୍ରୂହି ଲକ୍ଷଣାନି ସ୍ଵରୂପତଃ
ଏବେ ତୁମେ ସେମାନଙ୍କର ବିଶେଷ ଲକ୍ଷଣ ଓ ସ୍ୱରୂପ ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ କୁହ।
ଯାଦୃଶା ଯତ୍ର ସଂଚାରା ଯସ୍ମିନ୍ ସ୍ଥାନେ ଵସନ୍ତି ଚ
ସେମାନଙ୍କର ଚଳାଚଳ କେମିତି ଓ କେଉଁଠି ବାସ କରନ୍ତି, ତାହା କୁହ।
ସଂଚାରସ୍ଥାନମେଵାସ୍ଯ ଧାନ୍ଯରତ୍ନାକରାଦିଷୁ
ସେମାନଙ୍କର ଚଳାଚଳ ସ୍ଥାନ ଧାନ୍ୟ, ମଣି, ଓ ଏପରି ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଜିନିଷରେ ଅଛି।
ନିତ୍ଯଂ ଚରତି ଫୁଲ୍ଲେଷୁ ସରସାଂ ପୁଲିନେଷୁ ଚ
ସେ ସଦା ଫୁଲ ଖିଲିଥିବା ଉଦ୍ୟାନ ଓ ହ୍ରଦର କୂଳରେ ଘୁରିବା କରନ୍ତି।
ତସ୍ଯାଧିଵାସଭୂମିତ୍ତୁ କୁଷୀଵଲଧରାଶ୍ରଯଃ
ତାଙ୍କର ବାସସ୍ଥାନ ହେଉଛି ଏହି ଭୂମି, ଯେଉଁଠାରେ କେତେକ କ୍ଷେତ୍ର ତାଙ୍କର ଆଶ୍ରୟ।
ଵୀଣାଵାଦ୍ଯଧୃଙ୍ ମିଥୁନଂ ଗୀତନର୍ତକଶିଲ୍ପିଷୁ
ବୀଣା ବଜାଇବାରେ ପାରଙ୍ଗତ ଏହି ଦମ୍ପତି, ଗାୟକ, ନୃତ୍ୟକାର ଓ ଶିଳ୍ପୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଅଛନ୍ତି।
ମିଥୁନଂ ନାମ ଵିଖ୍ଯାତଂ ରାଶିର୍ଦ୍ଵେଧାତ୍ମକଃ ସ୍ଥିତଃ
ଏହି ଦମ୍ପତି ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ, ଦୁଇ ପ୍ରକୃତିର ଏକ ଚିହ୍ନ ଭାବେ ଅବସ୍ଥିତ।
କେଦାରଵାପୀପୁଲିନେ ଵିଵିକ୍ତାଵନିରେଵ ଚ
କ୍ଷେତ୍ର, ଜଳାଶୟ ଓ ନିର୍ଜନ ନଦୀ କୂଳରେ ମଧ୍ୟ ସେ ଅଛନ୍ତି।
ଵସତେ ଵ୍ଯାଧପଲ୍ଲୀଷୁ ଗହ୍ଵରେଷୁ ଗୁହାସୁ ଚ
ସେ ଶିକାରୀ ଗ୍ରାମ, ପାହାଡ଼ ଗୁହା ଓ ଗଭୀର ଗୁହାମାନେ ରେ ବାସ କରନ୍ତି।