ଶୋଭତେ ଵାରୁଣିଃ ଶ୍ରୀମାନ୍ ଦ୍ଵିତୀଯ ଇଵ ଭାସ୍କରଃ
ଶ୍ରୀମାନ୍ ବାରୁଣୀ ଦ୍ୱିତୀୟ ସୂର୍ୟଙ୍କ ପରି ଦୀପ୍ତିମାନ୍ ହେଉଥିଲେ।
ପୃଷ୍ଟଶ୍ଚାଗମନେ ହେତୁଂ ପ୍ରତ୍ଯୁଵାଚ ଦିଵାକରମ୍
ପଛରୁ ପଚାରିବା ପରେ, ସେ ସୂର୍ୟଙ୍କୁ ନିଜ ଆସିବାର କାରଣ କହିଲେ।
ସୁତାଂ ସଂଵରଣସ୍ଯାର୍ଥେ ତସ୍ଯ ତ୍ଵଂ ଦାତୁମର୍ହସି
ସଂବରଣଙ୍କ କନ୍ୟା ପାଇଁ, ଆପଣ ତାଙ୍କୁ ଦେବା ଉଚିତ।
ଗୃହାଗତାଯ ଦ୍ଵିଜପୁଙ୍ଗଵାଯ ରାଜ୍ଞୋର୍ଽଥତଃ ସଂଵରଣସ୍ଯ ଦେଵାଃ
ରାଜା ସଂବରଣଙ୍କ ପକ୍ଷରେ ଘରକୁ ଆସିଥିବା ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଦେବତାମାନେ—
ସା ଚାପି ସଂସ୍ମୃତ୍ଯ ନୃପାତ୍ମଜଂ ତଂ କୃତାଞ୍ଜଲିର୍ଵାରୁଣିମାହ ଦେଵୀ
ସେ ରାଜପୁତ୍ରଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରି, ହାତ ଜୋଡି ବାରୁଣୀ ଦେବୀଙ୍କୁ କହିଲେ।
ଦୃଷ୍ଟୋ ହ୍ଯରଣ୍ଯେ ଽମରଗର୍ଭତୁଲ୍ଯୋ ନୃପାତ୍ମଜୋ ଲକ୍ଷଣତୋ ଽଭିଜାନେ
ମୁଁ ଅରଣ୍ୟରେ ରାଜପୁତ୍ରଙ୍କୁ ଦେଖିଥିଲି—ସେ ଦେବସନ୍ତାନ ସମାନ; ତାଙ୍କ ଲକ୍ଷଣ ଦେଖି ଚିହ୍ନିପାରିଲି।
କଟିସ୍ତଥା ସିଂହକଟିର୍ଯଥୈଵ କ୍ଷାମଂ ଚ ମଧ୍ଯଂ ତ୍ରିବଲୀନିବଦ୍ଧମ୍
ତାଙ୍କର କଟି ସିଂହର କଟି ପରି, ମଧ୍ୟ ଶୁକ୍ଳ ଏବଂ ତିନୋଟି ଭ୍ରମରେ ଚିହ୍ନିତ।
ହସ୍ତୌ ତଥା ପଦ୍ମଦଲୋଦ୍ଭଵାଙ୍କୌ ଛତ୍ରାକୃତିସ୍ତସ୍ଯ ଶିରୋ ଵିଭାତି
ତାଙ୍କର ହାତ ଓ ପାଦ ପଦ୍ମପତ୍ର ପରି ଗଠିତ; ମୁଣ୍ଡ ଛତା ପରି ଅତି ଦୀପ୍ତିମାନ୍।
ଦୀର୍ଘାଶ୍ଚ ତସ୍ଯାଙ୍ଗୁଲଯଃ ସୁପର୍ଵାଃ ପଦ୍ଭ୍ଯାଂ କରାଭ୍ଯାଂ ଦଶନାଶ୍ଚ ସୁଭ୍ରାଃ
ତାଙ୍କର ଆଂଗୁଠି ଲମ୍ବା ଏବଂ ଭଲ ଗଠିତ; ତାଙ୍କର ଦାନ୍ତ ହାତ ଓ ପାଦରେ ଶୁଭ୍ର ଏବଂ ସୁନ୍ଦର।
ରକ୍ତସ୍ତଥା ପଞ୍ଚସୁ ରାଜପୁତ୍ରଃ କୃଷ୍ଣଶ୍ଚତୁର୍ଭିସ୍ତ୍ରିଭିରାନତୋ ଽପି
ରାଜପୁତ୍ର ପାଞ୍ଚ ସ୍ଥାନରେ ଲାଲ, ଚାରିଟିରେ କଳା, ଏବଂ ତିନି ସ୍ଥାନରେ ବାଙ୍କା।
ଵୃତଃ ସ ଭର୍ତା ଭଗଵାନ୍ ହି ପୂର୍ଵଂ ତଂ ରାଜପୁତ୍ରଂ ଭୁଵି ସଂଵିଚିନ୍ତ୍ଯ
ସେ ଭଗବାନ୍, ତାଙ୍କର ସ୍ୱାମୀ, ପୂର୍ବରୁ ଏହି ରାଜପୁତ୍ରଙ୍କୁ ପୃଥିବୀରେ ଚିନ୍ତା କରିଥିଲେ।
ନେହାନ୍ଯକାମାଂ ପ୍ରଵଦନ୍ତି ସନ୍ତୋ ଦାତୁଂ ତଥାନ୍ଯସ୍ଯ ଵିଭୋ କ୍ଷମସ୍ଵ
ଯେଉଁଠାରେ ଅନ୍ୟକୁ ଚାହାଯାଏ, ଜ୍ଞାନୀମାନେ ଅନ୍ୟକୁ ଦେବା କଥା କହନ୍ତି ନାହିଁ; ପ୍ରଭୁ, ମୋତେ ଖ୍ଷମା କରନ୍ତୁ।
ଜ୍ଞାତ୍ଵା ଚ ତତ୍ରାର୍କସୁତାଂ ସକାମାଂ ମୁଦା ଯୁତୋ ଵାକ୍ଯମିଦଂ ଜଗାଦ
ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ କନ୍ୟା ତାଙ୍କୁ ଚାହିଁଛନ୍ତି ବୋଲି ଜାଣି, ସେ ଆନନ୍ଦରେ ଏହି କଥା କହିଲେ।
ସ ଏଵ ଚାଯାତି ମମାଶ୍ରମଂ ଵୈ ଋକ୍ଷାତ୍ମଜଃ ସଂଵରଣୋ ହି ନାମ୍ନା
ଋକ୍ଷଙ୍କ ପୁତ୍ର ସଂବରଣ ନାମକ, ସେଇ ଏବେ ମୋ ଆଶ୍ରମକୁ ଆସୁଛନ୍ତି।
ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଵସିଷ୍ଠଂ ପ୍ରଣିପତ୍ଯ ମୂର୍ଧ୍ନା ସ୍ଥିତସ୍ତ୍ଵପଶ୍ଯତ୍ ତପତୀଂ ନରେନ୍ଦ୍ରଃ
ବସିଷ୍ଠଙ୍କୁ ଦେଖି, ରାଜା ମୁଣ୍ଡ ନମାଇ ପ୍ରଣାମ କଲେ, ତାପତୀଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ।
ପପ୍ରଚ୍ଛ କେଯଂ ଲଲନା ଦ୍ଵିଜେନ୍ଦ୍ର ସ ଵାରୁଣିଃ ପ୍ରାହ ନରାଧିପେନ୍ଦ୍ରମ୍
ସେ ପଚାରିଲେ, 'ଏହି ମହିଳା କିଏ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣ?' ବାରୁଣୀ ରାଜାଙ୍କୁ ଉତ୍ତର ଦେଲେ।
ମଯା ତଵାର୍ଥାଯ ଦିଵାକରୋ ଽର୍ଥିତଃ ପ୍ରାଦାନ୍ମଯା ତ୍ଵାଶ୍ରମମାନିନିନ୍ଯେ
'ଆପଣଙ୍କ ଅନୁରୋଧରେ, ମୁଁ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ଅନୁରୋଧ କରିଥିଲି; ସେ ତାଙ୍କୁ ଦେଲେ, ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ଆପଣଙ୍କ ଆଶ୍ରମକୁ ଆଣିଛି।'
ଇତ୍ଯେଵମୁକ୍ତୋ ନୃପତିଃ ପ୍ରହୃଷ୍ଟୋ ଜଗ୍ରାହ ପାଣିଂ ଵିଧିଵତ୍ ତପତ୍ଯାଃ
ଏଭଳି କଥା ଶୁଣି, ଆନନ୍ଦିତ ରାଜା ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ତାପତୀଙ୍କ ହାତ ଧରିଲେ।
ରରାମ ତନ୍ଵୀ ଭଵନୋତ୍ତମେଷୁ ଯତା ମହୈନ୍ଦ୍ରଂ ଦିଵି ଦୈତ୍ଯକନ୍ଯା
ସେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଭବନଗୁଡିକରେ ଆନନ୍ଦ ଅନୁଭବ କରୁଥିଲେ, ଯେପରିକି ଦାଇତ୍ୟ କନ୍ୟା ମହାଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କର ସ୍ୱର୍ଗରେ ଆନନ୍ଦିତ ହୁଏ।
ସ ଜାତକର୍ମାଦିଭିରେଵ ସଂସ୍କୃତୋ ଵିଵର୍ଦ୍ଧତାଜ୍ଯେନ ହୁତୋ ଯଥାଗ୍ନିଃ
ସେ ଜନ୍ମରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ସମସ୍ତ ସଂସ୍କାର ହୋଇଥିଲେ, ଘିଅରେ ପୋଷିତ ହେଲେ, ଯେପରି ଅଗ୍ନିକୁ ଘିଅ ଦେଇ ପୋଷାଯାଏ।
ନଵାବ୍ଦିକସ୍ଯ ଵ୍ରତବନ୍ଧନଂ ଚ ଵେଦେ ଚ ଶାସ୍ତ୍ରେ ଵିଧିପାରଗୋ ଽବୂତ୍
ନବବର୍ଷ ବୟସରେ ସେ ଉପନୟନ ସଂସ୍କାର ଗ୍ରହଣ କଲେ ଏବଂ ବେଦ ଓ ଶାସ୍ତ୍ରରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଦକ୍ଷତା ଅର୍ଜନ କଲେ।
ଖ୍ଯାତଃ ପୃଥିଵ୍ଯାଂ ପୁରୁଷୋତ୍ତମୋ ଽସୌ ନାମ୍ନା କୁରୁଃ ସଂଵରଣସ୍ଯ ପୁତ୍ରଃ
ସେ ସଂବରଣଙ୍କ ପୁଅ କୁରୁ ନାମରେ ପୃଥିବୀରେ ପୁରୁଷୋତ୍ତମ ଭାବେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେଲେ।
ଦାରକ୍ରିଯାର୍ଥମକରୋଦ୍ ଯତ୍ନଂ ଶୁଭକୁଲେ ତତଃ
ସେ ଏକ ଉତ୍ତମ କୁଳରେ ବିବାହ ପାଇଁ ଚେଷ୍ଟା କଲେ।
କୁରୋରର୍ଥାଯ ଵତଵାନ୍ ସ ପ୍ରାଦାତ୍ କୁରଵେ ଽପି ତାମ୍
କୁରୁଙ୍କ ପାଇଁ ସେ ତାଙ୍କୁ ଅନୁରୋଧ କଲେ ଏବଂ ସେଉଁଠି ତାଙ୍କୁ କୁରୁଙ୍କୁ ଦେଇଦେଲେ।
ରେମେ ତନ୍ଵ୍ଯା ସହ ତଯା ପୌଲୋମ୍ଯା ମଘଵାନିଵ
ସେ ପୌଲୋମୀ ନାମକ ସେଇ ସୁନ୍ଦରୀ ସହିତ ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ତାଙ୍କର ସଙ୍ଗିନୀ ପରି ଆନନ୍ଦ କଲେ।
ଵିଦିତ୍ଵା ଯୋଵରାଜ୍ଯାଯ ଵିଧାନେନାଭ୍ଯଷେଚଯତ୍
ଏହା ଜାଣି ସେ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ତାଙ୍କୁ ରାଜ୍ୟାଭିଷେକ କଲେ।
ପାଲଯାମାସ ସ ମହୀଂ ପୁତ୍ରଵଚ୍ଚ ସ୍ଵଯଂ ପ୍ରଜାଃ
ସେ ନିଜ ପୁଅ ପରି ପ୍ରଜାମାନେ ଓ ପୃଥିବୀକୁ ରକ୍ଷା କଲେ।
ସ ସର୍ଵପାଲକଶ୍ଚାସୀତ୍ ପ୍ରଜାପାଲୋ ମହାବଲଃ
ସେ ସମସ୍ତଙ୍କ ରକ୍ଷକ ଏବଂ ପ୍ରଜାଙ୍କ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରକ୍ଷକ ଥିଲେ।
ଯାଵତ୍କୀର୍ତିଃ ସୁସଂସ୍ଥା ହି ତାଵଦ୍ଵାସଃ ସୁରୈଃ ସହ
ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ତାଙ୍କର କୀର୍ତ୍ତି ଦୃଢ଼ ଥିଲା, ସେ ସୁରମାନେ ସହିତ ବାସ କରୁଥିଲେ।
ଵିଚଚାର ମହୀଂ ସର୍ଵାଂ କୀର୍ତ୍ଯର୍ଥଂ ତୁ ନରାଧିପଃ
ସେ ରାଜା କୀର୍ତ୍ତି ପାଇଁ ସମଗ୍ର ପୃଥିବୀ ଚାରିପାଖ ଘୁରିଲେ।