ଉଗ୍ରାଯୁଧଂ ଚିକ୍ଷୁରରକ୍ତବୀଜୌ ସମାଦିଦେଶାଥ ମହାସୁରେନ୍ଦ୍ରଃ
ତାପରେ ମହା ଦାନବ ନାୟକ ଉଗ୍ରାୟୁଧ, ଚିକ୍ଷୁର ଓ ରକ୍ତବୀଜକୁ ଆଜ୍ଞା ଦେଲେ।
ଆଗମ୍ଯ ମୂଲେ ଶିଵିରଂ ନିଵେଶ୍ଯ ତସ୍ଥୁଶ୍ଚ ସଞ୍ଜା ଦନୁନନ୍ଦନାସ୍ତେ
ସେମାନେ ଆସି, ମୂଳରେ ଶିବିର ଗଠନ କରି, ଦାନୁର ସନ୍ତାନମାନେ ସେଠାରେ ଦୃଢ଼ ଭାବେ ଦଉଡ଼ିଲେ।
ମଯସ୍ଯ ପୁତ୍ରୋ ରିପୁସୈନ୍ଯମର୍ଦୀ ସ ଦୁନ୍ଦୁଭିର୍ଦୁନ୍ଦୁଭିନିଃଖନସ୍ତୁ
ମାୟାର ପୁଅ ଦୁନ୍ଦୁଭି, ଶତ୍ରୁ ସେନାକୁ ଚୁର୍ମା କରିଥିବା, ଡ଼଼ମ୍ରୁ ମାରିଥିବା ସେ।
କୁମାରି ଦୂତୋ ଽସ୍ମି ମହାସୁରସ୍ଯ ରମ୍ଭାତ୍ମଜସ୍ଯାପ୍ରତିମସ୍ଯ ଯୁଦ୍ଧେ
ଓ କୁମାରୀ, ମୁଁ ମହା ଦାନବ ରମ୍ଭାର ପୁଅ, ଯୁଦ୍ଧରେ ଅଦ୍ୱିତୀୟ, ତାଙ୍କର ଦୂତ।
ଵାକ୍ଯଂ ଚ ଯଦ୍ରମ୍ଭସୁତୋ ବଭାଷେ ଵଦସ୍ଵ ତତ୍ସତ୍ଯମପେତମୋହଃ
ରମ୍ଭାର ପୁଅ କହିଥିବା ବାକ୍ୟ, ତୁମେ ଭ୍ରମ ଛାଡ଼ି ସତ୍ୟରେ କହ।
ସୁଖୋପଵିଷ୍ଟଃ ପରମାସନେ ଚ ରମ୍ଭାତ୍ମଜେନୋକ୍ତମୁଵାଚ ଵାକ୍ଯମ୍
ଉଚ୍ଚ ଆସନରେ ସୁବିଧାରେ ବସି, ରମ୍ଭାର ପୁଅ ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲେ।
ଯଥାମରା ହୀନବଲାଃ ପୃଥିଵ୍ଯାଂ ଭ୍ରମାନ୍ତି ଯୁଦ୍ଧେ ଵିଜିତା ମଯା ତେ
ଯେପରି ଦେବତାମାନେ ଯୁଦ୍ଧରେ ମୋତେ ହାରି, ଶକ୍ତିହୀନ ହୋଇ ପୃଥିବୀରେ ଭ୍ରମଣ କରୁଛନ୍ତି।
ଇନ୍ଦ୍ରୋ ଽସ୍ମି ରୁଦ୍ରୋ ଽସ୍ମି ଦିଵାକରୋ ଽସ୍ମି ସର୍ଵେଷୁ ଲୋକ୍ଷ୍ଵଧିପୋ ଽସ୍ମି ବାଲେ
ମୁଁ ଇନ୍ଦ୍ର, ମୁଁ ରୁଦ୍ର, ମୁଁ ସୂର୍ଯ୍ୟ; ସମସ୍ତ ଲୋକରେ, ଓ କନ୍ୟା, ମୁଁ ପ୍ରଭୁ।
ଯୋ ମାଂ ହି ସଂଗ୍ରାମମୁପେଯିଵାଂସ୍ତୁ ଭୂତୋ ନ ଯକ୍ଷୋ ନ ଜିଜୀଵିଷୁର୍ଯଃ
ଯେଉଁମାନେ ଯୁଦ୍ଧରେ ମୋ ସାମ୍ନା କରିଛନ୍ତି, ଭୂତ କିମ୍ବା ଯକ୍ଷ, କେହି ଜୀବନ ଚାହିଲେ ନାହିଁ।
ସ୍ରାଵଣି ମାମଦ୍ଯ ସମାଗତାନି ଵୀର୍ଯାର୍ଜିତାନୀହ ଵିଶାଲନେତ୍ରେ
ଓ ବିଶାଳ ନୟନୀ, ଆଜି ଶ୍ରାବଣ ମାସରେ, ମୋର ଶୂରତାରେ ଲଭିଥିବା ସମସ୍ତ ଉପଲବ୍ଧି ଏଠାରେ ଏକତ୍ରିତ ହୋଇଛି।
ତସ୍ମାଦ୍ ଭଜସ୍ଵେହ ଜଗତ୍ପତିଂ ମାଂ ପତିସ୍ତଵାର୍ହେ ଽସ୍ମି ଵିଭୁଃ ପ୍ରଭୁଶ୍ଚ
ତେଣୁ, ଏଠାରେ ମୋତେ ଜଗତର ପ୍ରଭୁ ଭାବେ ଗ୍ରହଣ କର; ମୁଁ ତୁମ ପାଇଁ ଯୋଗ୍ୟ ପତି, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଓ ପ୍ରଭୁ।
ସତ୍ଯଂ ପ୍ରଭୁର୍ଦାନଵରାଟ୍ ପୃଥିଵ୍ଯାଂ ସତ୍ଯଂ ଚ ଯୁଦ୍ଧେ ଵିଜିତାମରାଶ୍ଚ
ସତ୍ୟ, ଦାନବମାନଙ୍କର ପ୍ରଭୁ ପୃଥିବୀରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ; ସତ୍ୟ, ଦେବତାମାନେ ଯୁଦ୍ଧରେ ହାରିଛନ୍ତି।
ତଂ ଚେତ୍ ପ୍ରଦଦ୍ଯାନ୍ମହିଷୋ ମମାଦ୍ଯ ଭଜାମି ସତ୍ଯେନ ପତିଂ ହଯାରିମ୍
ଆଜି ଯଦି ମହିଷ ଦେମନ୍ ମୋତେ ଦିଆଯିବ, ମୁଁ ସତ୍ୟର ଶକ୍ତିରେ ତାକୁ ମୋ ପତି ଭାବରେ ଗ୍ରହଣ କରିବି।
ଦଦ୍ଯାତ୍ସ୍ଵମୂର୍ଧାନମପି ତ୍ଵଦର୍ଥେ କିଂ ନାମ ଶୁଲ୍କଂ ଯଦିହୈଵ ତଭ୍ଯମ୍
ତୁମ ପାଇଁ ସେ ନିଜ ମୁଣ୍ଡ ମଧ୍ୟ ଦେଇପାରିବ—ଏଠାରେ ଏବେ ଦିଆଯିବାକୁ ଥିଲେ, କେଉଁ ଦେଉଁ ଦାମ ରହିପାରିବ?
ଵିହସ୍ଯ ଚୈତଦ୍ଵଚନଂ ବଭାଷେ ହିତାଯ ସର୍ଵସ୍ଯ ଚରାଚରସ୍ଯ
ଏହି କଥାକୁ ହସି ଗୋଟେ ମୂହଁ ଦେଇ, ସେ ସମସ୍ତ ଚରାଚର ପ୍ରାଣୀଙ୍କର ଭଲ ପାଇଁ କହିଲେ।
ଯୋ ଜେଷ୍ଯତେ ଽସ୍ମତ୍କୁଲଜାଂ ରଣାଗ୍ରେ ତସ୍ଯାଃ ସ ଭର୍ତ୍ତାପି ଭଵିଷ୍ଯତୀତି
ଯେଉଁଠି ଯୁଦ୍ଧର ଆଗରେ ଏହି କୁଳର ମୋତେ ଜିତିପାରିବ, ସେଉଁଠି ତାଙ୍କୁ ପତି ଭାବରେ ଗ୍ରହଣ କରାଯିବ।
ଗତ୍ଵା ନିଵେଦଯାମାସ ମହିଷାଯ ଯଥାତଥମ୍
ସେ ଯାଇ ସମସ୍ତ କଥା ଠିକ୍ ଭାବରେ ମହିଷ ଦେମନ୍କୁ ଜଣାଇଲେ।
ଆଗତ୍ଯ ଵିନ୍ଧ୍ଯଶିଖରଂ ଯୋଦ୍ଧଧୁକାମଃ ସରସ୍ଵତୀମ୍
ଯୁଦ୍ଧ କରିବା ଇଚ୍ଛାରେ, ସେ ବିନ୍ଧ୍ୟ ପର୍ବତର ଶିଖରକୁ ସରସ୍ୱତୀଙ୍କ ପାଖକୁ ଆସିଲେ।
ସେନାଗ୍ରଗାମିନଂ ଚକ୍ରେ ନମରଂ ନାମ ଦାନଵମ୍
ସେ ନମର ନାମକ ଦାନବକୁ ସେନାର ଅଗ୍ରଣୀ କରି ନିଯୁକ୍ତ କଲେ।
ବଲେକଦେଶମାଦାଯ ଦୁର୍ଗା ଦୁଦ୍ରାଵ ଵେଗିତଃ
ଦୁର୍ଗା ସେନାର ଏକ ଅଂଶ ନେଇ, ତେଜରେ ଦୃତ ଭାବରେ ଆଗକୁ ଗଲେ।
ଊଚୁର୍ଵାକ୍ଯଂ ମହାଦେଵୀଂ ଵର୍ମ ହ୍ଯାବନ୍ଧ ଚାମ୍ବିକେ
ସେମାନେ ମହାଦେବୀଙ୍କୁ କହିଲେ: 'ଅମ୍ବିକା, ତୁମର କବଚ ପିନ୍ଧ।'
କଵଚଂ କୋ ଽତ୍ର ସଂତିଷ୍ଠେତ୍ ମମାଗ୍ରେ ଦାନଵାଧମଃ
ଏଠାରେ କେଉଁ ନିମ୍ନ ଦାନବ ମୋ ପାଖରେ କବଚ ପିନ୍ଧି ଦଢ଼ି ରହିପାରିବ?
ତଦା ରକ୍ଷାର୍ଥମସ୍ଯାସ୍ତୁ ଵିଷ୍ଣୁପଞ୍ଜରମୁକ୍ତଵାନ୍
ତାଙ୍କର ରକ୍ଷା ପାଇଁ, ତେବେ ବିଷ୍ଣୁ ପଞ୍ଜର ଉଚ୍ଚାରଣ କରାଗଲା।
ଅଵଧ୍ଯଂ ଦୈଵତୈଃ ସର୍ଵେର୍ମହିଷଂ ପ୍ରତ୍ଯପୀଯତ୍
ମହିଷ ଦେମନ୍କୁ ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କ ପାଇଁ ଅଜୟ ଘୋଷିତ କରାଗଲା।
ପ୍ରୋକ୍ତଂ ତଯା ଚାପି ହି ପାଦଘାତୈର୍ନିଷୂଦିତୋ ଽସୌ ମହିଷାସୁରେନ୍ଦ୍ରଃ
କିନ୍ତୁ ତାଙ୍କ ପାଦ ଦ୍ୱାରା, ଏହି ମହିଷ ଦେମନ୍ର ରାଜାକୁ ତଳେ ପକାଯାଇଥିଲା, ଯେପରି ଏହା କହାଯାଇଛି।
କସ୍ତସ୍ଯ କୁର୍ଯାଦ୍ ଯୁଧି ଦର୍ଫହାନିଂ ଯସ୍ଯ ସ୍ଥିତଶ୍ଚେତସି ଚକ୍ରପାଣିଃ
ଯାହାର ମନରେ ଚକ୍ରପାଣି ଅଛନ୍ତି, ତାଙ୍କର ଗର୍ବ ଯୁଦ୍ଧରେ କିଏ କମାଇପାରିବ?
ସଵାହନଂ ହତଵତୀ ତଥା ଵିସ୍ତରତୋ ଵାଦ
ସେ ତାଙ୍କ ସହ ଗଡ଼ି ମାରିଦେଲେ, ଏପରି ଭାବରେ ସମସ୍ତ ବିବାଦ ଏକ ଏକ୍ସାରେ ସମାଧାନ ହେଲା।
ଵିଦ୍ଯାମାନେଷୁ ଶସ୍ତ୍ରେଷୁ ଯତ୍ପଦ୍ଭ୍ଯାଂ ତମମର୍ଦଯତ୍
ଅନେକ ଅସ୍ତ୍ର ଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ସେ ତାଙ୍କୁ ନିଜ ପାଦ ଦ୍ୱାରା ଚାପିଦେଲେ।
ଵୃତ୍ତାଂ ଦେଵଯୁଗସ୍ଯାଦୌ ପୁଣ୍ଯାଂ ପାପଭଯାପହାମ୍
ଦେବତାଙ୍କ ଯୁଗର ଆରମ୍ଭରେ ଘଟିଥିବା ଏହି ଘଟଣା ପବିତ୍ର ଏବଂ ପାପର ଭୟକୁ ଦୂର କରେ।
ସଗଜାଶ୍ଵରଥୋ ବ୍ରହ୍ମନ୍ ଦୃଷ୍ଟୋ ଦେଵ୍ଯା ଯଥେଚ୍ଛଯା
ହାତୀ, ଘୋଡ଼ା ଓ ରଥ ସହିତ, ଦେବୀ ନିଜ ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ଦେଖାଯାଇଥିଲେ, ବ୍ରାହ୍ମଣ।