ଏହି ପବିତ୍ର କଥାରେ ବର୍ଣ୍ଣିତ ଅଛି ଯେ, ମନ୍ଦିରରେ ନିବାସ କରିବାକୁ ଯେଉଁପରି ଅବିଚ୍ଛିନ୍ନ ପୂଜା ମନ୍ୟ ହୁଏ, ସେହିପରି ଶିବଙ୍କୁ ଭକ୍ତିପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ସ୍ମରଣ କରିବା ମହାପୁଣ୍ୟ ଦାୟକ। ନିଜେ ସ୍ନାନ କରି, ତିନି ଚକ୍ଷୁ ଥିବା ମହାଦେବଙ୍କୁ ଧତୂରା ଫୁଲରେ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ। ପରେ, ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ସହିତ ନୈବେଦ୍ୟ ଦାନ କରିବା ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମନ୍ୟ ହୁଏ। ସର୍ଜ ଗନ୍ଧର ଧୂପ ଓ ମଧୁ ଓ ମିଠା ପାନୀୟ ଦ୍ୱାରା ନୈବେଦ୍ୟ ଦେବା ଉଚିତ। ଏହି ପୂଜାରେ ହିରଣ୍ୟାକ୍ଷ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଉନ୍ତୁ ବୋଲି କାମନା କରିବା ଦରକାର, ଏଠାରେ ତିଳ ଦାନ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ। ଶ୍ରୀବାସନ ଗନ୍ଧର ଧୂପ ଓ ମଧୁ ମିଶ୍ରିତ ଖିର ନୈବେଦ୍ୟ ଦେବା ଉଚିତ। ଗୋମାତା ମଧ୍ୟରୁ ଅଚଳ ଥିବା ଯେଉଁଠି, ସେଉଁଠି ମଧୁର ଶବ୍ଦରେ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରିବା ପାଇଁ କହିବା ଦରକାର। ମାର୍ଗଶୀର୍ଷ ମାସରେ ସ୍ନାନ କରି ଦହି ଦ୍ୱାରା ପୂଜା କରିବାକୁ ଶୁଭ ମନ୍ୟ ହୁଏ। ଶର୍ବଙ୍କୁ ବନ୍ଦନା କରି, ‘ପ୍ରଭୁ, ଆପଣ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଉନ୍ତୁ’ ଏହିପରି କହିବା ଶାସ୍ତ୍ର ଅନୁସାରେ ଜ୍ଞାନୀମାନେ କରିଥାନ୍ତି। ମଧୁ ଗନ୍ଧର ଧୂପ, ମଧୁ ଓ ମିଠା ପିଠା ନୈବେଦ୍ୟ ଦେବା ଉଚିତ। ଦେବତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ତିନି ଚକ୍ଷୁ ଥିବା ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ‘ନମସ୍କାର, ତିନି ଚକ୍ଷୁ ଥିବା ପ୍ରଭୁ’ ବୋଲି ସମ୍ମାନ କରିବାକୁ ଚାହିଁ। ଧୂପ, ପାଦପଦ୍ମକୁ ଚନ୍ଦନ ଲେପନ ଓ ତିଳ ମିଶ୍ରିତ ଭାତ ନୈବେଦ୍ୟ ଦେବା ଚିତ୍ତକୁ ପବିତ୍ର କରେ। ‘ଉମାପତି ମହାଦେବ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଉନ୍ତୁ’ ବୋଲି ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବା ଉଚିତ। ଉପବାସ ଶେଷେ ନିୟମାନୁସାରେ ତିନି ଚକ୍ଷୁ ଥିବା ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଅଭିଷେକ କରିବା ଦରକାର। ‘ପ୍ରଭୁ, ମୋ ଦୁଃଖ ଦୂର କରନ୍ତୁ, ମୋତେ କୃପା କରନ୍ତୁ’ ବୋଲି ଭକ୍ତିରେ ପ୍ରାର୍ଥନା କରିବା ଦରକାର। ଉପବାସର ନିୟମ ସଠିକ୍ ଭାବେ ପାଳନ କରିବା ଉଚିତ। ମଲ୍ଲିକା ଫୁଲ, ଧୂପ ଓ ଚନ୍ଦନରେ ଶିବଙ୍କୁ ପୂଜିବା ଦରକାର। ତାଙ୍କୁ ଦୁଇଟି ବସ୍ତ୍ର ଦେଇ ତାଙ୍କ ନାମ ଉଚ୍ଚାରଣ କରି ପ୍ରସନ୍ନ କରିବା ଉଚିତ। ଗୁଗୁଳୁ ଧୂପ ଓ ମହିଷ ଗୋବର ଘୃତ ମିଶାଇ ଧୂପ ଦେବା ଜ୍ଞାନୀଙ୍କ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ। ନୈବେଦ୍ୟ ସହିତ ଚମଡ଼ ଓ ଦାନ ଦେବା ନିୟମିତ। ଶ୍ରଦ୍ଧା ଭାବରେ ଦେବାଦିଦେବଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରିବା ପାଇଁ ଉପକ୍ରମ କରିବା ଦରକାର। ଶଙ୍କରଙ୍କ ପୂଜା ଆମ୍ବ ଫୁଲରେ ହେବାକୁ କହାଯାଇଛି। ତାଙ୍କର ନାମ ଉଚ୍ଚାରଣ କଲେ କାଳ ନାଶ ହୁଏ। ଉପନୟନ ପ୍ରାପ୍ତ ଏବଂ ଭକ୍ତିଶୀଳ ଲୋକେ ପକା ଭୋଜନ ଦେଇ ଶିବଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରିବା ଉଚିତ। ତିନି ଚକ୍ଷୁ ଥିବା ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ଧୂପ ଦେଲେ ଭବିଷ୍ୟତରେ ଶ୍ରେୟସ୍ ପ୍ରାପ୍ତି ହୁଏ। ଏକ ଛତା, ବସ୍ତ୍ର ଓ ମାଳା ଦାନ କରିବା ଭକ୍ତଙ୍କ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ। ଭକ୍ତିରେ ଏହି ଶ୍ଲୋକ ଉଚ୍ଚାରଣ କରି ଜଗତ୍ନାଥଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରିବା ଉଚିତ। ଧତୂରା ଫୁଲ ଓ ଶିଲ୍ହକା ଧୂପ ଦେବା ଦରକାର। ଦକ୍ଷ ଯଜ୍ଞ ଭଙ୍ଗ କରିଥିବା ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ‘ନମସ୍କାର’ ବୋଲି ସ୍ପଷ୍ଟ କରିବା ଦରକାର। ଫଳ ଥିବା ଶୁଭ ପତ୍ର ଓ ସୁଗନ୍ଧ ଦ୍ରବ୍ୟରେ ଧୂପ ଦେବା ଉଚିତ। ଦହିଭାତ, ଖିର ଭାତ, ଡାଲି ଓ ପିଠା ନୈବେଦ୍ୟ ଦେବା ଆବଶ୍ୟକ। ଜ୍ଞାନୀମାନେ ‘ଗଙ୍ଗାଧର’ ଓ ‘ଶମ୍ଭୁ’ ନାମ ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବା ଉଚିତ। ଏହିପରି କରିଲେ ଅକ୍ଷୟ କାମନା ପୂରଣ ହୁଏ, ଯେପରି ମହେଶ୍ୱରଙ୍କ ଶବ୍ଦରେ କହାଯାଇଛି। ଏହି ସମସ୍ତ ଉପାୟ ନିଜେ ରୁଦ୍ରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଦେବମୁନିଙ୍କୁ କହିଥିଲେ, ଏହି ଭଳି ଅଟୁଟ ନିୟମ। ଏହାପରେ, ତାଙ୍କ ନାଭିରୁ ଏହି ସମସ୍ତ ସତ୍ତ୍ୱ ଉଦ୍ଭବ ହୋଇ ଦେବତା ହେଲେ। ତେଣୁ, କଦମ୍ବ ଗଛ ଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଆନନ୍ଦ ବଢ଼ିଯାଏ। ଏଠାରୁ ବଟଗଛ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇ, ସେହି ଶିବଙ୍କ ତପସ୍ୟା ଆସନ ହେଲା। ଏହି ବଟ ଗଛ ମଧ୍ୟ ଶର୍ବଙ୍କ ପାଇଁ ତାଙ୍କର ସ୍ୱାମୀ ଦ୍ୱାରା ତିଆରି ହୋଇଥିଲା। ଖଡିର ଗଛ ବିଶ୍ୱକର୍ମାଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟଠାରୁ ବି ଉତ୍ତମ ମନ୍ୟ ହେଲା। ସିନ୍ଧୁବାର ଗଛକୁ ଘଡ଼ାରେ ରଖିଲେ, ସେହି ଦେବସେନାପତିଙ୍କ ଭାବରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହୁଏ। ଏହିପରି ନିୟମ ଓ ଉପାୟରେ ଶିବପୂଜା କଲେ ଅନନ୍ୟ ପୁଣ୍ୟ ଓ ଫଳ ଲଭ୍ୟ ହୁଏ।