ସେଇ ସମୟରେ, ଏକ ଭୟଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧ ଚାଲିଥିଲା। ଦେବତାମାନେ ଭୟଭୀତ ହୋଇଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ଏକ ଶୂରବୀର କହିଲେ, “ମୁଁ ଯେଉଁଠାରେ ଅଛି, ଏହି ଦେବତାମାନଙ୍କର ଶତ୍ରୁ କିଏ? ଭୟ କରିବାକୁ କିଛି ନାହିଁ।” ଏହା ପରେ ସେ ଏମିତି ଏକ ଭୟଙ୍କର ଗର୍ଜନ କଲେ, ଯେଉଁଟି ବର୍ଷାକାଳୀନ ମେଘର ଗର୍ଜନ ପରି ଶୁଣାଗଲା। ଦୈତ୍ୟ ଓ ଦାନବମାନଙ୍କର ନେତୃତ୍ୱ କରୁଥିବା ମହାବଳୀମାନେ ଏହି ଗର୍ଜନ ଶୁଣି ବଡ଼ ଖୁସି ହେଲେ ଓ ଜୟଧ୍ୱନି କଲେ। ଏହି ଭୟଙ୍କର ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖି, ଯମ ଏହା ସହିପାରିଲେ ନାହିଁ ଓ ଅଦୃଶ୍ୟ ହୋଇଗଲେ। ଏହି ଶୂରବୀର ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ ଦେବସେନାକୁ ଚିରି ଦେଲେ। ତାଙ୍କର ଗଦା ଦ୍ୱାରା ସେ ଆକ୍ରମଣ କରିଥିଲେ, ଏବଂ ବିରୋଚନ ତାଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ ଆସିଲେ। ସେ ଜଳର ଦେବତାଙ୍କୁ ଗଦା ଓ ପଥର ଦ୍ୱାରା ଆଘାତ କଲେ। ଏଠିରେ ସେ ଦୂର୍ଦ୍ଦମ ଶକ୍ତିରେ ଏକ ପାଗଳ ହାତୀକୁ ରଶିରେ ବାନ୍ଧି ଦେଲେ। ତାପରେ, ନାରଦ ଭିତରେ ପ୍ରବେଶ କରି ବରୁଣଙ୍କୁ ଧରି ନେଲେ। ସେ ଜଳର ଦେବତାମାନେ ଓ ତାଙ୍କର ଯାନମାନେ ପାଇଁ ପାଦ ଦ୍ୱାରା ଦମନ କଲେ। ଏହି ଶୂରବୀର ନିକଟକୁ ଆସି ବାଣ ଦ୍ୱାରା ଦେହ ଫାଟିଯିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଆଘାତ କଲେ। ଏହି ଦୁଷ୍ଟ ଅତି ତ୍ୱରାନ୍ୱିତ ହୋଇ ପୁନିପୁନି ବରୁଣଙ୍କୁ ପାଦ ତଳେ ଦଳି ଦେଲେ। ପାଦ ଦ୍ୱାରା ଭୂମିକୁ ଛୁଇଁ ଓ ହାତରେ ମୁଣ୍ଡ ଧରି ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଉଠାଇ ଫିଙ୍ଗି ଦେଲେ। ସେ ବିରୋଚନଙ୍କୁ ତାଙ୍କର ହାତୀ, ହାତୀଚାଳକ ଓ ଯାନ ସହିତ ଉପ୍ରେ ଉଠାଇ ଆକାଶକୁ ଛାଡ଼ି ଦେଲେ। ସେହି ସମୟରେ ସହର ତାର ଦୁର୍ଗ, ଦ୍ୱାର ଓ ରାଜପ୍ରାସାଦ ସହ ରବିଙ୍କ ରଶ୍ମି ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହେଉଥିଲା। ଏବେ ଦୈତ୍ୟମାନେ ଏକ ଭୟଙ୍କର ଧ୍ୱନି କଲେ, ଯାହା ବିଜୁଳି ମେଘର ଗର୍ଜନ ଭଳି ଶୁଣାଗଲା। ଏହି ସମୟରେ ପ୍ରହ୍ଲାଦ, ତୁମେ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ—ଜମ୍ଭ, କୁଜମ୍ଭ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ—ଏବଂ ଅନ୍ଧକ ସହିତ ଏକତ୍ରିତ ହୋଇ ନିଜକୁ ରକ୍ଷା କର। ସେ ରଶିରେ ବାନ୍ଧି ଏବଂ ଗଦା ଦ୍ୱାରା ଆଘାତ କରୁଛନ୍ତି, ଯେପରି ମହେନ୍ଦ୍ର (ଇନ୍ଦ୍ର) ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞରେ ବଳିପଶୁକୁ ବଧ କରନ୍ତି। ତାପରେ ସମସ୍ତେ ବରୁଣଙ୍କୁ ଆକ୍ରମଣ କରିବାକୁ ଅଗ୍ରସର ହେଲେ, ଯେପରି ଦୀପ୍ତିମାନ ଯଜ୍ଞାଗ୍ନିକୁ ପ୍ରଭାବିତ କରିବାକୁ ପତଙ୍ଗମାନେ ଦୌଡ଼ନ୍ତି। କିନ୍ତୁ ବରୁଣ ତାଙ୍କର ଗଦା ଦ୍ୱାରା ଜମ୍ଭ ଓ ତାଙ୍କ ଅନୁଗାମୀମାନେ ଥିବା ଶତ୍ରୁମାନେକୁ ଦୂରେ ଖେଦି ଦେଲେ। ପାଦ ଦ୍ୱାରା ବିଶେଷ ଶକ୍ତିରେ ଭୃତ୍ର, କୁଜମ୍ଭ ଓ ମୁଷ୍ଟି ଦ୍ୱାରା ବଳାଙ୍କୁ ଆଘାତ କଲେ। ତାପରେ ଅନ୍ଧକ ତ୍ୱରାନ୍ୱିତ ହୋଇ ବରୁଣଙ୍କ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କରିବାକୁ ଆସିଲେ। ସେ ଏକ ରଶି ଛାଡ଼ି ଗଦା ଉଠାଇ ବରୁଣଙ୍କୁ ଆଘାତ କଲେ। ବଡ଼ ତ୍ୱରାନ୍ୱିତ ହୋଇ ସେ ସମୁଦ୍ର ଗଭୀରତାରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ ଓ ଅନ୍ଧକ ଦେବସେନାକୁ ଚୁର୍ମାର କରିଦେଲେ। ଏହି ସମୟରେ, ମହାବଳୀ ଦାନବ ଶିଳ୍ପୀ ମୟା ତାଙ୍କ ନିକଟକୁ ଆସିଲେ। ଶମ୍ଭର ତାଙ୍କର ତ୍ରିଶୂଳ ଦ୍ୱାରା ମୟାଙ୍କ ଗଳାକୁ ଆଘାତ କଲେ ଓ ତାଙ୍କୁ ଜୋରଜବରଦସ୍ତି ଧରି ନେଲେ। ମୟା ଓ ଶମ୍ଭର, ଦୁଇଜଣ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କ ଗଳାରେ ତ୍ରିଶୂଳ ଲାଗିଥିବା ଅଞ୍ଚଳରେ ଅଗ୍ନି ପରି ତାପିଥିଲେ। ଏଠି ଏକ ପାଗଳ ହାତୀ ଉପରେ ଅଟକିଥିବା ସିଂହ ପରି ତାଙ୍କର ଯନ୍ତ୍ରଣାର ଘୋଷ ଶୁଣାଗଲା। “ହଁ! ଏହି କ’ଣ? ଯୁଦ୍ଧରେ କିଏ ମୟା ଓ ଦାନବ ଶମ୍ଭରଙ୍କୁ ପରାଜିତ କଲେ?” ଏହି ଶବ୍ଦ ଚାରିପାଖରେ ପ୍ରସାରିତ ହେଲା। “ନିଜକୁ ରକ୍ଷା କର! ଯୁଦ୍ଧରେ ଅଗ୍ନିଦେବଙ୍କୁ କେହି ବି ରୋକିପାରିବେ ନାହିଁ।” ତାପରେ ଏକ ଭୟଙ୍କର ଲୋହ ଗଦା ଉଠାଇ ଶକ୍ତିରେ ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ଆକ୍ରମଣ କରି, “ଥମ୍ବ! ଥମ୍ବ!” ବୋଲି ଚିତ୍କାର କଲେ। ସେ ଏହାକୁ ଭୂମିରୁ ଉଠାଇ ଭାଙ୍ଗି ଦେଲେ; ଏବେ ଅନ୍ଧକ ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ଆକ୍ରମଣ କରିଲେ। ଏହି ଆଘାତରେ ଅଗ୍ନି ଶମ୍ଭରଙ୍କୁ ଛାଡ଼ି ଦେଲେ ଓ ତ୍ୱରାନ୍ୱିତ ଭାବେ ଅନ୍ଧକଙ୍କୁ ଆକ୍ରମଣ କରିଲେ। ଦୈତ୍ୟପତିଙ୍କ ଆଘାତରେ ଅଗ୍ନି ଭୟରେ ଯୁଦ୍ଧ କ୍ଷେତ୍ର ଛାଡ଼ି ପଳାଇଗଲେ। ଏହି ଶୂରବୀର ପଳାଇଯାଉଥିବା ସମସ୍ତଙ୍କୁ ବାଣ ଦ୍ୱାରା ଆଘାତ କଲେ। ଏହା ପରେ ଅନ୍ଧକ, ଦୈତ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ମାନିତ ହୋଇ, ପୃଥିବୀକୁ ଆସିଲେ। ଏହି ସମୟରେ ଅପ୍ସରାମାନେ ମଧ୍ୟ ତଳଲୋକକୁ ଆସି ସେଠାରେ ବାସ କଲେ ଓ ସେଠି ସେବା କରିଥିଲେ। ଏହି ସମୟରେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଭୂମିରେ ପତିତ ହେଲେ। ଏହା କେଉଁଠି ଏବଂ କେଉଁ ସ୍ଥାନରେ ଘଟିଥିଲା? କିଏ ଏହି ଘଟଣାର କାରଣ ଥିଲେ, ଯେଉଁଥିରେ ଭାସ୍କର ଆକାଶରୁ ସୂର୍ଯ୍ୟକୁ ଭୂମିରେ ଫିଙ୍ଗିଦେଲେ? ସ୍ୱୟଂଭୂଙ୍କ ମୁଖରୁ ଯାହା ଶୁଣିଛି, ହେ ନିର୍ମଳ ମୁନି, ସେଇ କଥାକୁ ଏବେ ମୁଁ କହିବି।