ଏହିପରି ମହାନ କଥା ଶୁଣ, ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ! ଆଦିତ୍ୟମାନେ ତାଙ୍କର ଅଶ୍ୱ ଓ ରଥରେ ବସିଥିଲେ। କିନ୍ନରମାନେ ସର୍ପରେ ଆରୋହଣ କରିଥିଲେ, ଆଉ ଅଶ୍ୱିନୀଦେବତାମାନେ ଘୋଡ଼ାରେ ବସିଥିଲେ। କବିମାନେ ଶୁକାରେ ବସିଥିଲେ, ଗନ୍ଧର୍ବମାନେ ପଦେ ପଦେ ଚାଲିଥିଲେ। ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ଅସ୍ତ୍ରଧାରଣ କରି, ଶକ୍ତି ଓ ଉତ୍ସାହରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ, ଯୁଦ୍ଧକୁ ଆନନ୍ଦରେ ପ୍ରସ୍ଥାନ କଲେ। ଏବେ ଦାୟିତ୍ୟମାନଙ୍କର ବାହନ ବିଷୟରେ ଠିକ୍ ଭାବେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିବାକୁ ଚାହିଁ, ମୁଁ ତୁମକୁ ସତ୍ୟ କଥା କହିବି, ଭଲଭାବେ ଶୁଣ। ଦାୟିତ୍ୟମାନେ ହଜାର-ହଜାର କଳା ବର୍ଣ୍ଣର, ବିଶାଳ ଏବଂ ଅପାର ଆକୃତିର ବାହନରେ ଥିଲେ। କିଛି ଆଠଟି ଧଳା ଓ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ପ୍ରଭାରେ ଦୀପ୍ତିମାନ ଘୋଡ଼ା ଦ୍ୱାରା ଏହି ରଥଗୁଡ଼ିକୁ ତାଣାଯାଉଥିଲା। ଜମ୍ଭଙ୍କର ରଥ ଦିବ୍ୟ ଥିଲା, ତାହାର ଘୋଡ଼ାମାନେ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ସମାନ ଦେଖାଯାଉଥିଲେ। ଶମ୍ଭରଙ୍କ ପାଖରେ ଏକ ଆକାଶ ରଥ ଥିଲା, ଆଉ ଅୟଶଙ୍କୁଙ୍କ ପାଖରେ ଏକ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମୃଗ ଥିଲା। ଦିବ୍ୟ ସେନାମାନେ ନିଜେ ନିଜ ପାଦରେ ଦୌଡ଼ି ଆକ୍ରମଣ କଲେ। ଯୁଦ୍ଧ ମୃଦଙ୍ଗରେ ପୃଥିବୀ ଧୂଳିରେ ଢାକିଗଲା, ନାରଦ! କିଛି ନିଜ ଦଳକୁ ଆକ୍ରମଣ କଲେ, ଆଉ କିଛି ଶତ୍ରୁଙ୍କୁ। ଏକ ହାତୀ ଆଉ ଏକ ମଦୋନ୍ମତ ହାତୀକୁ ଆକ୍ରମଣ କଲା, ଘୋଡ଼ାରୁ ଘୋଡ଼ାରେ ଯୋଦ୍ଧା ଆକ୍ରମଣ କଲେ। ସମସ୍ତେ ଜୟ ଲାଗି ଏକାପେକି ଯୁଦ୍ଧ କରିବାକୁ ଲାଗିଲେ। ଏହି ଭୟଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧରେ ଏକ ଭୟାନକ ନଦୀ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲା, ଯାହା ଧୂଳିକୁ ଶାନ୍ତ କରିଦେଲା। ଏହି ନଦୀ ହାତୀମୁଣ୍ଡକୁ କଚ୍ଛପ ଭାବରେ ଧାରଣ କରିଥିଲା, ତୀରକୁ ମାଛ ଭାବରେ। ଅନ୍ତ୍ରଗୁଡ଼ିକ ସାଗର ଶୈବାଳ ସମାନ ଥିଲା, ଅଧିକରେ ପତାକାର ଝାଗ ମାଳା ଭାବରେ ଜଡାଯାଇଥିଲା। ଏହି ନଦୀ ଅରଣ୍ୟପକ୍ଷୀ, ବକ, କୁକୁରା, ଓ ବନ୍ୟପଶୁମାନେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଥିଲା। ବୀରମାନେ ରଥକୁ ବେଳା ଭାବରେ ବ୍ୟବହାର କରି, ଏହି ଭୟଙ୍କର ନଦୀକୁ ଅଟୁଟ ଭାବରେ ଅତିକ୍ରମ କଲେ। ଯୋଦ୍ଧାମାନେ ଜୟ ଲାଗି ତ୍ୱରିତ ଭାବରେ ବାହାରିଲେ। ଏଠାରେ ଦାନବ, ଯକ୍ଷ ଓ ପିଶାଚମାନେ ଆନନ୍ଦରେ ଉଲ୍ଲାସିତ ହେଲେ। ସେମାନେ ମାଂସ ଛିଣିଲେ, ଏଠାଉଠି ଲାଫିଲେ, ଗର୍ଜନ କଲେ, ପକ୍ଷୀମାନେ ମଧ୍ୟ ଏମିତି କଲେ। କିଛି ଅସ୍ତ୍ରଦ୍ୱାରା ଦଗ୍ଧ ହୋଇ ପଡ଼ିଗଲେ; ଯୁଦ୍ଧ ଶ୍ମଶାନ ସମାନ ହେଇଗଲା। ଏହି ଯୁଦ୍ଧ ଜୀବନ ଉପରେ ଆଧାରିତ ଥିଲା, ଯେଉଁଠାରେ ଦୁଇ ଦୁଇ ଯୋଦ୍ଧା ଏକାପେକି ମୁହାଁମୁହିଁ ହୋଇ, ଅସ୍ତ୍ର ଓ ଦ୍ୟୁତରେ ପାରଙ୍ଗତ, କଷ୍ଟରେ ଦୁର୍ବଳ ହୋଇ ଯୁଦ୍ଧ କରୁଥିଲେ। ଏହି ସମୟରେ ଦେବତାମାନଙ୍କ ନାୟକ, ଶତକ୍ରତୁ, ଭୟଙ୍କର ତେଜରେ ଅନ୍ନତମ, ଏକ ମଦୋନ୍ମତ ହାତୀରେ ଆସିଲେ। ପ୍ରହ୍ଲାଦ ନାମକ ଦାୟିତ୍ୟ ଏଠି ଏକ ଆଠ ଘୋଡ଼ାଯୁକ୍ତ ରଥରେ ଅସ୍ତ୍ର ଉପରେ ଧରି ଦଢ଼ିଆ ହେଉଥିଲେ। ତାପରେ ଶମ୍ଭର ବାୟୁଙ୍କୁ ଆକ୍ରମଣ କଲେ, ମୟା ଅଗ୍ନିଙ୍କ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କଲେ, ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ! ଦେବତାମାନେ—ଅଗ୍ନି, ସୂର୍ଯ୍ୟ, ବାୟୁ ଓ ଗ୍ରହପତିମାନେ—ନିଜ-ନିଜ ବଳବାନ୍ ବିପକ୍ଷୀଙ୍କ ସହ ଏକାପେକି ଯୁଦ୍ଧ କଲେ। ସେମାନେ ହଜାର-ହଜାର ଲୋହାର ତୀର ଛାଡ଼ି, ଚିତ୍କାର କଲେ—"ଚାଲ! ରୁକ! କାହିଁକି ଦଢ଼ିଆ ହେଉଛୁ?" ଏମିତି ଏକ ଭୟଙ୍କର ନଦୀ ପ୍ରବାହିତ ହେଲା, ମନ୍ଦାକିନୀ ସମ ପ୍ରବଳ ଧାରାରେ। ଏହି ରକ୍ତନଦୀ ଦାନବ ଓ ପିଶାଚମାନଙ୍କ ଶକ୍ତିକୁ ବଢ଼ାଇଲା, ଏହା ଉପରେ ଯେଉଁମାନେ ପଳାଇବାକୁ ଚାହୁଁଥିଲେ, ସେମାନେ ପାରିପାରି ନ ପାରିଲେ। ଏହି ଯୁଦ୍ଧରେ ମୃତ୍ୟୁ ବରଣ କରୁଥିବା ବୀରମାନେ ଏଠାରୁ ଅପ୍ସରାମାନେ ନେଇଯାଉଥିଲେ। ତାପରେ ହଜାର ଚକ୍ଷୁ ବିଶିଷ୍ଟ ଇନ୍ଦ୍ର ତାଙ୍କର ମହାଧନୁ ଧରି, ତୀର ଛାଡ଼ିଲେ। ସେ ତୀରଗୁଡ଼ିକୁ ପୁରନ୍ଦର, ମୟୂରପିଛ ଧାରିଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ଉପରେ ଛାଡ଼ିଲେ। ଉଭୟେ ସ୍ବର୍ଣ୍ଣମୁଣ୍ଡିତ ତୀର ଦ୍ୱାରା ପରସ୍ପରକୁ ଆଘାତ କଲେ। ସେ ଦାୟିତ୍ୟ ରାଜା ଉପରେ ତୀର ଛାଡ଼ିଲେ, ଏବଂ ଅନ୍ଧକ ଏହା ଦେଖିଲେ। ତାପରେ ସେମାନେ ଆଗ୍ନିରେ ପାହାଡ଼ ଦହିଯିବା ପରି ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଭସ୍ମ କରିଦେଲେ। ରଥରୁ ଲାଫି ପୃଥିବୀରେ ଦଢ଼ିଆ ହୋଇ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହସ୍ତ ଓ ସହଯୋଗୀମାନେ ସହିତ ଦଢ଼ିଆ ହେଲେ। ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଭସ୍ମ କରି, ସେ ଅନ୍ଧକଙ୍କ ନିକଟକୁ ବଜ୍ରଧାରଣ କରି ଅଗ୍ରସର ହେଲେ।