ଶାର୍ଙ୍ଗଧନୁକୁ ନମସ୍କାର କରି, ବିଷ୍ଣୁ ଏକାଗ୍ର ହୋଇ ଅନେକ ଅଣ୍ଡାରେ ଅଣ୍ଡାରେ ଅଗ୍ନି ଭଳି ତୀର ବର୍ଷା କରିଲେ। ଦୈତ୍ୟମାନେ ଆତଙ୍କିତ ହୋଇ, ବଡ଼ ଅସୁର କାଳନେମିଙ୍କ ପାଖରେ ଆଶ୍ରୟ ନେଲେ। ଏହାରେ ତାଙ୍କର ଶକ୍ତି ଏମିତି ବୃଦ୍ଧି ପାଇଲା, ଯେପରି ଅନ୍ୟତମ ରୋଗ ଅବହେଳା କରିଲେ ବଢିଯାଏ। ବିଷ୍ଣୁ, ଏକ ଏକ ଦୈତ୍ୟକୁ ଧରି, ବିଶାଳ ମୁହଁ ମଧ୍ୟରେ ଝାପି ଦେଲେ। ତାଙ୍କର ଚକ୍ର ଅଗ୍ନିର ଭଳି ଜ୍ୱଳିଲା, ଭୂମି ଓ ଆକାଶ ମଧ୍ୟରେ ଏହା ଚାରିପାଖରେ ବିସ୍ତାର କରିଲା; ଶେଷରେ, କାଳାଗ୍ନି ଆସିବା ସମୟରେ, ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବିଶ୍ୱ ଏକ ଖାଇବା ଇଚ୍ଛା କରୁଥିବା ରୂପ ଧାରଣ କଲା। ଦୈତ୍ୟମାନେ ଭୟଭୀତ ହୋଇ, ହରିଙ୍କୁ—ଅମରମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ, ସୁନ୍ଦର ମୁକୁଟ ଧାରଣ କରିଥିବା—ବିଭିନ୍ନ ଅସ୍ତ୍ର ଓ ଶସ୍ତ୍ରର ମାଳା ଦେଇ ଆକ୍ରମଣ କଲେ, ତାଙ୍କର ଏଇଶ୍ୱର୍ଯ୍ୟ କ୍ଷୟ ହେଲା, ଅହଂକାର ଭରିଗଲା। ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ରାଗ ଭରିଥିବା ଲାଲ ଆଖି ଦ୍ୱାରା, ରଥ, ହାତୀ ଓ ଘୋଡାର ଶକ୍ତିକୁ ମାତ୍ର ଦୃଷ୍ଟିରେ ନଷ୍ଟ କରିଦେଲେ; ନାରାଚ ନାମକ ଶସ୍ତ୍ର ତୀରରେ, ପାହାଡ଼କୁ ମেঘ ଢାକିଥିବାର ଭଳି, ଦୈତ୍ୟମାନେ ଉପରେ ତୀର ବର୍ଷା କଲେ। ଦାନବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟର ମହାପ୍ରଭୁ ଶତବଦନ, କାଳନେମିଙ୍କୁ କେଶବଙ୍କ ବିରୋଧରେ ପଠାଇଲେ; କେଶବ ଦେବମାନଙ୍କ ସେନାପତି, ଜଗତର ନାୟକ, ଅପାର ଶକ୍ତି ଧାରଣ କରିଥିବା। କାଳନେମି, ତୁର୍ୟନାଦ ଭଳି କଥା କହୁଥିବା, ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ଦେଖି, ଅହଂକାର ଭରି, ଦୈତ୍ୟବଂଶ ନାଶକୁ ଦେଖି, ହସି, ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ବ୍ୟଙ୍ଗ କରି କହିଲେ—"ହିରଣ୍ୟବଂଶର ଶେଷକାରୀ, ଫୁଲରେ ପୂଜା ପାଇଁ ପ୍ରିୟ, ମୋର ଦୃଷ୍ଟିରେ ପଡିଥିବା ଏହି ଦୁଃଖୀ କେଉଁଠି ଯାଏ?" "ଦେବମାନେ, ଭୟଭୀତ ଚୋକ୍ରେ, ତାଙ୍କୁ ଦେଖିବେ—ମୋର ମୁଷ୍ଟିରେ ଚୁର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ, ଅଙ୍ଗ ଭାଙ୍ଗି, ଭସ୍ମରେ ଢକା।" କାଳନେମି ରାଗରେ ତାଙ୍କର ଗଦାକୁ ଗରୁଡ଼ଙ୍କ ଉପରେ ଫେଙ୍ଗିଲେ, ଯେପରି ଇନ୍ଦ୍ର ପାହାଡ଼ ଉପରେ ବଜ୍ର ଫେଙ୍ଗିଥାନ୍ତି। ବିଷ୍ଣୁ ଚକ୍ର ଦ୍ୱାରା, କାଳନେମିଙ୍କ ପ୍ରାକ୍ତନ କର୍ମର ଫଳ ଭୋଗା ଦୁଃଖୀର ଆଶାକୁ ଚିରିଦେଲେ। ତାଙ୍କର ଦୁଇ ହାତ କଟିଦେଲେ, ତାଙ୍କର ଦେହ ଦଗ୍ଧ ପାହାଡ଼ ଭଳି ଜ୍ୱଳିଥିଲା; କାଳନେମି ସମ୍ମୁଖରେ ଆସିଲେ। ବିଷ୍ଣୁ ତାଙ୍କୁ ଚଟାଇଦେଲେ, ଏକ ପକ୍କା ତାଳ ଫଳ ଭଳି ତଳେ ଖସିପଡିଲେ। ମୁଣ୍ଡ ହିନ୍ନ ଦେହ, ପୃଥିବୀର ନାୟକ, ଅଡ଼େଇ ମେରୁ ପାହାଡ଼ ଭଳି ତିଆରି ରହିଲା। ଏହି ଭଳି, ଇନ୍ଦ୍ର ବଜ୍ର ଦ୍ୱାରା ଆକାଶରୁ ପୃଥିବୀକୁ ଶକ୍ତିହୀନ ଦୈତ୍ୟର ହାତ ଓ ମୁଣ୍ଡକୁ ଖସାଇଥିଲେ। ଅସ୍ତ୍ର, କବଚ, ଓ ବସ୍ତ୍ର ହରାଇ, ଅସୁରମାନେ ପଳାଇଗଲେ, ବାଣା ବ୍ୟତିତ। ଦେବମାନେ ଯୁଦ୍ଧ ପାଇଁ ଉତ୍ସୁକ ହୋଇ, ଅସ୍ତ୍ର ଧାରଣ କରି, ଯୁଦ୍ଧ କ୍ଷେତ୍ରରୁ ପଛକୁ ହଟିଗଲେ। ବିଷ୍ଣୁ ସମସ୍ତ ଦେବମାନେ ଉପରେ କହିଲେ, "ଭୟ ନ ରଖ, ଯୁଦ୍ଧ କର।" ଦେବମାନେ ଦାନବମାନଙ୍କ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କଲେ, କିନ୍ତୁ ବିଷ୍ଣୁ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଅଦୃଶ୍ୟ ହୋଇଗଲେ। ତାପରେ ଚମକୁଥିବା ଦାନବ ଗଦା ନେଇ, ଦେବମାନଙ୍କ ସେନାରେ ଆକ୍ରମଣ କଲେ। ଦେବମାନଙ୍କ ସେନା ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କରି, ହଜାର ହଜାର ଦେବମାନେ ମାରିଦେଲେ। ଏହି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଦାନବ, ଦେବମାନଙ୍କ ମୁଖ୍ୟ ଯୋଧାମାନେ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କଲେ। ଫଳରେ ବିକ୍ରିୟା ହେଲା; ତୁମର ସେନା ମଧ୍ୟ ଦେବମାନେ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କଲା। ଜନାର୍ଦ୍ଦନ, ଦେବତା, ଯୁଦ୍ଧକ୍ଷେତ୍ର ଛାଡିଦେଲେ, ଅଧିକାଂଶ ଦେବମାନେ ନିରାଶ ହେଲେ। ତିନି ଲୋକ ଜିତିବା ଇଚ୍ଛା କରୁଥିବା ସମସ୍ତେ ପଛକୁ ପଳାଇଗଲେ। ସ୍ଵର୍ଗ ଛାଡି, ସମସ୍ତେ ବ୍ରହ୍ମାର ଲୋକକୁ ଗଲେ। ବଳି ସ୍ଵର୍ଗର ଉପଭୋକ୍ତା ହେଲେ, ତାଙ୍କର ପୁଅ, ଭାଇ, ଓ ନାତିମାନେ ସହିତ। ବରୁଣ ମାୟା ହେଲେ, ସୋମ ରାହୁ ହେଲେ, ହ୍ଲାଦ ହୁତାଶନ ହେଲେ। ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଦେବମାନେ, ତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ, ଦେବମାନଙ୍କ ଶତ୍ରୁ ଜନ୍ମ ନେଲେ। ଦେବ ଓ ଦୈତ୍ୟମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଯୁଦ୍ଧ ହେଲା, ଯେଉଁଠାରେ ଶକ୍ର ମଧ୍ୟ ବଳିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପରାଜିତ ହେଲେ। ଦଶ ଲୋକର ନାୟକ ବଳି, ଭୂ, ଭୁଵ, ସ୍ଵର ଭଳି ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେଲେ। ଏଠାରେ, ଗନ୍ଧର୍ବମାନେ ବିଶ୍ବାବାସୁଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ପୂଜା କଲେ। ଯକ୍ଷ, ବିଦ୍ୟାଧର ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଗଣ ସଙ୍ଗୀତ ବାଜାଇଲେ। ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ବଳି ତାଙ୍କର ପ୍ରପିତାମହ ପ୍ରହ୍ଲାଦଙ୍କୁ ମନରେ ସ୍ମରଣ କଲେ। ପ୍ରହ୍ଲାଦ ତ୍ୱରିତ ଭାବେ ପାତାଳ ଲୋକରୁ ଅବିନାଶୀ ସ୍ଵର୍ଗକୁ ଆସିଲେ। ଉଭୟ ପାଦକୁ ନମସ୍କାର କରି, ହାତ ଜୋଡି, ବଳି ପ୍ରହ୍ଲାଦଙ୍କୁ ଶ୍ରଦ୍ଧା ଦେଲେ। ପ୍ରହ୍ଲାଦ ତାଙ୍କୁ ଉଠାଇ, ଆଲିଙ୍ଗନ କରି, ଉଚ୍ଚ ଆସନକୁ ନେଲେ। ଦେବମାନେ ପରାଜିତ ହେଲେ, ଶକ୍ରଙ୍କ ରାଜ୍ୟ ମୋର ଶକ୍ତି ଓ ପ୍ରଭାବରେ ଅଧିକୃତ ହେଲା।