ମୃକଣ୍ଡୁ ଓ ତାଙ୍କର ବଂଶଜମାନେ, ସେହିପରି ସଦା ସପ୍ତ ମହାଋଷିମାନେ, ତୁମର କୁଶଳ ହେଉ ଏହି ଶୁଭକାମନା ଦେଲେ। ଏହିପରି ଯକ୍ଷ, ପିଶାଚ, ବସୁ ଓ କିନ୍ନରମାନେ—ଏମାନେ ସଦା ସଚେତନ ଓ ଜାଗୃତ ଥିବା ଦେବତାମାନେ—ତୁମକୁ ମଙ୍ଗଳ ଦିଅନ୍ତୁ। ଅପାର ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଭୂତଗଣ ଓ ସେମାନଙ୍କର ପ୍ରଧାନମାନେ ସଦା ପ୍ରସ୍ତୁତ ରହି, ତୁମର କୁଶଳ ରକ୍ଷା କରୁନ୍ତୁ। ଅନେକ ପାଦ ଥିବା ଜନ୍ତୁମାନେ ତୁମକୁ ମଙ୍ଗଳ ଦିଅନ୍ତୁ, ଏବଂ ପାଦ ନଥିବା ସମସ୍ତଙ୍କଠାରୁ ତୁମକୁ ନିରାପଦ ରଖୁନ୍ତୁ। ପଶ୍ଚିମ ଦିଗରେ ପାଶୀ, ଉତ୍ତର ଦିଗରେ ଲକ୍ଷ୍ମାମଶୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ। ବାୟୁ ଉତ୍ତରପଶ୍ଚିମ ଦିଗକୁ ଓ ଶିବ ଉତ୍ତରପୂର୍ବ ଦିଗକୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ। ମୁସତୀ, ହଳଧର, ଚକ୍ରଧର ଓ ଧନୁର୍ଧର ମଧ୍ୟ ମଧ୍ୟମ ଦିଗକୁ ସୁରକ୍ଷିତ କରନ୍ତୁ। ସାମବେଦର ଗୀତରେ ଗୁଞ୍ଜିତ ଓ ମହିମାରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ମାଧବ ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ ତୁମକୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ। ଏପରି ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି, ସେ ପୃଥିବୀରୁ ଉଠିଲେ। ଯେଉଁମାନେ ଯେକୌଣସି ଆକାର ଧାରଣ କରିପାରନ୍ତି, ସେମାନେ ସେ ଯୁବକଙ୍କୁ ଅନୁସରଣ କରି, ପକ୍ଷୀର ଆକାର ଧାରଣ କଲେ। ସେମାନେ ସୁଶକ୍ତିଶାଳୀ ସ୍କନ୍ଦ ସହିତ, ମହାଦାନବମାନେ ତାରକ ଓ ତାଙ୍କ ସହଯୋଗୀଙ୍କୁ ବିଧ୍ୱଂସ କରିବାକୁ ଉତ୍ସୁକ ଥିଲେ। "ଓ ମହାବଳଶାଳୀ ବୀରମାନେ, ତୁମେ ଶୀଘ୍ର ପୃଥିବୀକୁ ଅବତରଣ କର,"—ଏମିତି ଆହ୍ୱାନ ହେଲା। ସେମାନେ ତୀବ୍ର ଗତିରେ ଉଡି, ସେଠାକୁ ଯାଇ ଭୟଙ୍କର ଧ୍ୱନି କଲେ। ସେମାନେ ସମୁଦ୍ର ମଧ୍ୟରେ ଏକ ଚିରା ଦ୍ୱାରା ପାତାଳରେ—ଦାନବମାନେ ବସୁଥିବା ଅଞ୍ଚଳକୁ—ପ୍ରବେଶ କଲେ। ଏଠି ଭିତରେ ଥିଲେ ବିରୋଚନ, ଜମ୍ଭ, କୁଜମ୍ଭ ଓ ଅନ୍ୟ ଦାନବମାନେ। "ଏହା କ'ଣ?"—ଏହି ଚିନ୍ତାରେ ସେମାନେ ଶୀଘ୍ର ଆନ୍ଧକଙ୍କ ନିକଟକୁ ଗଲେ। ଏହି ଅଚିନ୍ତ୍ୟ ଧ୍ୱନି ଦ୍ୱାରା ବିଚଳିତ ହୋଇ, ସମସ୍ତ ଦାନବମାନେ ମିଳି ଆଲୋଚନା କଲେ। ଏହି ସମୟରେ ପାତାଳକେତୁ, ଦାନବମାନେ ରାଜା, ରସାତଳକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ। ସେ ଆନ୍ଧକଙ୍କୁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁଃଖର ସହ ବର୍ଣ୍ଣନା କଲେ—"ମୁଁ ସମସ୍ତ ପ୍ରୟାସ ଓ ବଳ ଦେଇ ତାଙ୍କୁ ନାଶ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରିଛି। ମୁଁ ଯାହାକୁ ଆମ୍ବ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ କରି ବାଣ ଛାଡିଥିଲି, ସେ ମନୁଷ୍ୟ କିଏ ମୁଁ ଜାଣେ ନାହିଁ। ସେ ଆଶ୍ରମରୁ ହଟିଗଲେ, ତାପରେ ମୋ ପଛରେ ଆସିଲେ। ତାଙ୍କ ଭୟରେ ମୁଁ ଦକ୍ଷିଣ ସମୁଦ୍ରକୁ ପହଞ୍ଚିଲି।" "କିଏ ତୁରୁନ୍ତ ବିଜ୍ଞାନ ଦେଉଛି, କିଏ ମେଘ ଧ୍ୱନିରେ ଗର୍ଜନ କରୁଛନ୍ତି, କିଏ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରତିଉତ୍ତର ଦେଉଛନ୍ତି। ଅନ୍ୟମାନେ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଅସ୍ତ୍ର ଧାରଣ କରି, 'ଆଜି ଆମେ ତାରକଙ୍କୁ ବଧ କରିବା' ବୋଲି କହୁଛନ୍ତି। ମୁଁ ଭୟରେ ସମୁଦ୍ରକୁ ଛାଡି, ଅସହାୟ ହୋଇ ପଡିଛି। ଏହି ଭୟରେ ସେ ନିଜ ହିରଣ୍ୟପୁର ନଗରକୁ ବି ଛାଡିଦେଇଛନ୍ତି।" ଏହି କଥା ଶୁଣି, ଆନ୍ଧକ ମେଘସ୍ୱନଙ୍କୁ ଏପରି କହିଲେ—"ମହିଷ, ତାରକ ଓ ବାଣ, ଶକ୍ତିଶାଳୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ସର୍ବୋତ୍ତମ, ସେମାନେ ତାଙ୍କ ଅନୁୟାୟୀ ସହିତ ଯୁଦ୍ଧ କ୍ଷେତ୍ରକୁ ପ୍ରସ୍ଥାନ କଲେ।" ଏଠି, ମୁନିବର, ଦୈତ୍ୟମାନେ ତାଙ୍କ ସେନା ସହିତ ଶସ୍ତ୍ରଧାରୀ ହୋଇ ପହଞ୍ଚିଲେ। ସେମାନେ ଅପ୍ରତ୍ୟାଶିତ ଭାବେ ଆକ୍ରମଣ କଲେ, ଏବଂ ଭୟଙ୍କର ମାତୃଗଣମାନେ ମଧ୍ୟ ଆଗେଇ ଆସିଲେ। କ୍ରୋଧିତ ରୁଦ୍ର ଶତ୍ରୁ ସେନାକୁ ଏମିତି ସଂହାର କଲେ, ଯେପରି ଏକ ଗୋପାଳକ ତାଙ୍କ ପଶୁଗୁଡ଼ିକୁ ବଧ କରେ। ତାଙ୍କ ହାତରେ ପରଶୁ ଧରି ସେ ସମସ୍ତ ମହାସୁରମାନେ କୁ ବଧ କଲେ। ତାଙ୍କ ବଡ଼ ମୁହଁ ଖୋଲି, ରଥ, ହାତୀ ଓ ଘୋଡ଼ାକୁ ଏକଠି ଛାଡ଼ିଦେଲେ। ସେ ରଥ ଓ ରଥାରୋହୀମାନେକୁ ଉପ୍ରାଣ୍ତ ମହାସାଗରକୁ ଛିଁଡ଼ି ଭେଙ୍ଗି ପକେଇଦେଲେ। ଏକ ମନ୍ତ୍ରୀ ରାଜାକୁ ଯେପରି ଦମନ କରେ, ସେପରି ସେ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଶୂଳ ଚଳାଇ ଦୈତ୍ୟ ଓ ଦାନବମାନେକୁ ଦୁଇ ଖଣ୍ଡ, ତିନି ଖଣ୍ଡ ଓ ଅନେକ ଖଣ୍ଡରେ ଭାଗ କରିଦେଲେ। ଏଠାରେ-ସେଠାରେ ଦାନବମାନେର ଦେହ ଏମିତି ଛିଟିଯାଇଥିଲା, ଯେପରି ମୃତଦେହ ରାଶି ଚାଲିଛି। ସେ ବୀର ଦେଖାଇଲେ କିପରି ସେ ଅସୁରମାନେ, ତାଙ୍କ ଘୋଡ଼ା, ରଥ ଓ ହାତୀ ସହିତ ନିହତ ହେଉଛନ୍ତି।