ସେଠାରେ, ସମସ୍ତଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ, ସଂବରଣ ଏକ ଅପୂର୍ବ ସୁନ୍ଦରୀ କୁମାରୀଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ, ଯିଏ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଅତିକ୍ରମ କରୁଥିଲେ। ସେ କୁମାରୀ, ସଂବରଣଙ୍କୁ ଦେଖିବା ସହିତ, ପ୍ରେମବାଣରେ ବିଧ୍ଧ ହେଲେ। ରାଜାଙ୍କ ମନ ଅସ୍ଥିର ହୋଇଯିବାରୁ, ସେ ତାଙ୍କ ଘୋଡ଼ାରୁ ପଡିଗଲେ। ସେଠାରେ ଥିବା ଲୋକେ ଆସି, ତାଙ୍କୁ ଜଳ ଛିଟିଲେ, ଏବଂ ଏକ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ସେ ହୋଷ ପାଇଲେ। ସେମାନେ ମଧୁର କଥାରେ ତାଙ୍କୁ ସାନ୍ତ୍ବନା ଦେଲେ, ଯେପରିକି ଜଳ ଶିତଳତା ଦେଇଥାଏ। ଏହିପରେ ସଂବରଣ ଦେବତାମାନେ ପରି ଇଚ୍ଛାମତେ ଚଳି, ମେରୁ ଶିଖରକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ। ସେଠାଠାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି, ସେ ଦିନେ ଖାଆନ୍ତି ନାହିଁ, ରାତିରେ ଶୁଅନ୍ତି ନାହିଁ। ତାଙ୍କର ତପସ୍ୟାର ଧନ ସେଉଁଠି ତାଙ୍କୁ ପୀଡ଼ା ଦେଇ, ଦୁଃଖରେ ତାପିତ କଲା। ଏହିପରି ଅବସ୍ଥାରେ ସେ ଦେବତା ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଗଲେ, ଯେଉଁଠି ସୂର୍ଯ୍ୟ ତାଙ୍କର ରଥରେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ଥିଲେ। ନମ୍ରତା ସହିତ ସଂବରଣ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କଲେ ଏବଂ ତାଙ୍କ ସହ ରଥରେ ବସିଲେ। ସେଠାରେ ଦେବୀ ଵରୁଣୀ ଦ୍ୱିତୀୟ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହେଉଥିଲେ। ସଂବରଣ ତାଙ୍କ ଆସିବାର କାରଣ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ସ୍ପଷ୍ଟ କଲେ—ତାଙ୍କ ଜୀବନର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ସଂବରଣଙ୍କର କନ୍ୟା ପାଇଁ ଥିଲା; ସେଉଁଠି ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ପ୍ରାର୍ଥନା କଲେ ଯେ, ତାଙ୍କୁ ତାଙ୍କ କନ୍ୟା ଦିଅ। ଦେବତାମାନେ ଏହି ଉତ୍ତମ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ, ଯିଏ ସଂବରଣଙ୍କ ପକ୍ଷରେ ଆସିଥିଲେ, ଆଦର କଲେ। ଏହି ସମୟରେ, ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ କନ୍ୟା ତାପତୀ, ସେଇ ରାଜପୁତ୍ରଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରି, ହାତ ଜୋଡି ଦେବୀ ଵରୁଣୀଙ୍କୁ କହିଲେ, “ମୁଁ ଜଙ୍ଗଲରେ ଏହି ରାଜପୁତ୍ରଙ୍କୁ ଦେଖିଥିଲି—ଏକ ଅମରପୁତ୍ର ପରି; ତାଙ୍କ ଚିହ୍ନ ଦେଖି ମୁଁ ଚିହ୍ନିପାରିଛି। ତାଙ୍କର କଟି ସିଂହ ପରି, କମର ପତଳା ଏବଂ ତିନି ଭାଗର ଭାଙ୍ଗି; ତାଙ୍କର ହାତ ପାଉଁ ପଦ୍ମପତ୍ର ପରି, ମୁଣ୍ଡ ବିସ୍ତୃତ ଛତା ପରି ଦୀପ୍ତିମାନ; ତାଙ୍କର ଆଙ୍ଗୁଠି ଲମ୍ବା ଏବଂ ଯଥାଯଥ ଯୋଡ଼ା, ଦାନ୍ତ ହସନ୍ତି, ହାତ ପାଉଁ ଦୁଇଁଠି ଉତ୍ତମ; ତାଙ୍କର ପାଞ୍ଚ ଅଂଶ ରକ୍ତିମ, ଚାରିଅଂଶ କଳା, ତିନିଅଂଶ ମଡ଼ା। ଏହି ଭୂମିରେ ଏହି ରାଜପୁତ୍ରଙ୍କୁ ଆଗରୁ ମୋ ପତି ମଧ୍ୟ ଚିନ୍ତା କରିଥିଲେ। ଯେଉଁଠି ଅନ୍ୟ ଜଣଙ୍କୁ ଇଚ୍ଛା କରାଯାଏ, ସେଠି ଅନ୍ୟକୁ ଦେବା କଥା ଜ୍ଞାନୀ କେବେ କହନ୍ତି ନାହିଁ; ହେ ପ୍ରଭୁ, ମୋତେ ଖ୍ଷମା କରନ୍ତୁ।” ସୂର୍ଯ୍ୟଦେବ ତାଙ୍କ କନ୍ୟା ତାପତୀ ସଂବରଣଙ୍କୁ ଇଚ୍ଛା କରୁଛନ୍ତି ବୋଲି ଜାଣି, ଆନନ୍ଦରେ କହିଲେ, “ସେଇ ସଂବରଣ, ଋକ୍ଷଙ୍କ ପୁତ୍ର, ଏବେ ନାମକ୍ରମେ ମୋ ଆଶ୍ରମକୁ ଆସୁଛନ୍ତି।” ରାଜା ସଂବରଣ ଵସିଷ୍ଠଙ୍କୁ ଦେଖି ମୁଣ୍ଡ ନମାଇ ଶ୍ରଦ୍ଧା ଜଣାଇଲେ, ଏବଂ ତାପତୀକୁ ଦେଖିଲେ। ସେ ପଚାରିଲେ, “ହେ ବିପ୍ରଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏହି କିଏ?” ତେବେ ଵରୁଣୀ ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବୋତ୍ତମ ସଂବରଣଙ୍କୁ ଉତ୍ତର ଦେଲେ, “ଆପଣଙ୍କ ଅନୁରୋଧରେ, ମୁଁ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ପ୍ରାର୍ଥନା କରିଲି, ସେ ତାଙ୍କୁ ଦେଲେ, ଏବଂ ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ଆପଣଙ୍କ ଆଶ୍ରମକୁ ଆଣିଛି।” ଏପରି କଥା ଶୁଣି, ଆନନ୍ଦିତ ରାଜା ନିୟମିତ ବିବାହ ବିଧିଅନୁଯାୟୀ ତାପତୀଙ୍କ ହାତ ଧରିଲେ। ସେ ତାପତୀ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ରାଜପ୍ରାସାଦରେ ଯେପରି ଦୈତ୍ୟକନ୍ୟା ଇନ୍ଦ୍ରର ସ୍ୱର୍ଗରେ ଆନନ୍ଦ ପାଉଥିଲେ, ସେପରି ଆନନ୍ଦ ଅନୁଭବ କରିଲେ। ଏହିପରେ ସଂବରଣଙ୍କ ପୁତ୍ର କୁରୁ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କଲେ। ସେ ଜନ୍ମରୁ ଶୁଭ ସଂସ୍କାର ଦ୍ୱାରା ଉପନିତ ହେଲେ, ଘୃତପାନ କରି, ଅଗ୍ନି ପରି ପୋଷିତ ହେଲେ। ନବବର୍ଷ ବୟସରେ ସେ ଉପନୟନ ସଂସ୍କାର ଗ୍ରହଣ କଲେ ଏବଂ ବେଦ ଓ ଶାସ୍ତ୍ରରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ପାରଙ୍ଗତ ହେଲେ। ଭୂମିରେ ସେ 'ପୁରୁଷୋତ୍ତମ' ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧି ଲାଭ କଲେ; ସେ ଥିଲେ ସଂବରଣଙ୍କ ପୁତ୍ର କୁରୁ। ସେ ଉତ୍ତମ କୁଳରେ ବିବାହ ପାଇଁ ପ୍ରୟାସ କଲେ। କୁରୁଙ୍କ ପାଇଁ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରାର୍ଥନା କରି, ସେମାନେ ତାଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ କୁରୁଙ୍କୁ ଦେଲେ। କୁରୁ, ପତଳା କମର ଥିବା ପୌଲୋମୀ ସହ ମଘବାନ୍ (ଇନ୍ଦ୍ର) ଭଳି ସଂଯୁକ୍ତ ଆନନ୍ଦ ଉପଭୋଗ କଲେ। ଏହି ସବୁ ଜାଣି, ନିୟମାନୁସାରେ ସେ ତାଙ୍କୁ ରାଜ୍ୟାଭିଷେକ କଲେ। ସେ ନିଜ ସନ୍ତାନମାନେ ପାଇଁ ବାପା ପରି ଭୂମି ଓ ଜନମାନେ ରକ୍ଷା କଲେ। ସେ ସମସ୍ତଙ୍କ ରକ୍ଷକ, ପ୍ରଜାଙ୍କ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରକ୍ଷାକର୍ତ୍ତା ଥିଲେ। ତାଙ୍କର ଯଶ ଯେପରିଅଂଶ ଦୃଢ଼ ଥିଲା, ସେ ଦେବମାନେ ସହ ବସିଥିଲେ। ରାଜା ତାଙ୍କର କୀର୍ତ୍ତି ପାଇଁ ସମଗ୍ର ପୃଥିବୀ ଉପରେ ଯାତ୍ରା କରିଥିଲେ।