जाते जप्यावसाने ऽसौ त ददर्श निशाचरम्
जप संपल्यावर त्याने त्या रात्री हिंडणाऱ्याला पाहिले.
तं दृष्ट्वा कृपयाविष्टः समाश्वास्य निशाचरम्
त्याला पाहून त्याच्या मनात दया आली आणि त्याने त्या रात्री हिंडणाऱ्याला धीर दिला.
स्वभावमात्मनो द्रष्टुं रक्षया तेजसः क्षितिम्
स्वतःचा स्वभाव ओळखण्यासाठी त्याने आपल्या तेजाने पृथ्वीचे रक्षण केले.
प्रसीदेत्यब्रवीद् विप्रं निर्विण्णाः स्वेन कर्मणा
तो आपल्या कर्मामुळे खिन्न होऊन त्या ब्राह्मणाला म्हणाला, 'कृपा कर.'
अनागसां च सत्त्वानामल्पकानां क्षयः कृतः
निष्पाप आणि लहान जीवांचा नाश माझ्यामुळे झाला आहे.
पापप्रशमनायालं कुरु मे धर्मदेशनम्
पाप दूर करण्यासाठी मला धर्म सांग, अशी मी विनंती करतो.
तस्य तद् वचनं श्रुत्वा राक्षसस्य द्विजोत्तमः
त्या राक्षसाचे हे शब्द ऐकून श्रेष्ठ ब्राह्मण—
सहसैव समायाता जिज्ञासा धर्मवर्त्मनि
अचानक धर्माच्या मार्गाची चौकशी करण्याची इच्छा मनात आली.
तव संसर्गतो ब्रह्मन् जातो निर्वेद उत्तमः
तुझ्या संगतीमुळे, ब्राह्मण, माझ्या मनात श्रेष्ठ वैराग्य निर्माण झाले.
यस्याः संसर्गसासाद्य निर्वेदं प्रापितं परम्
ज्याच्या संगतीमुळे हे श्रेष्ठ वैराग्य प्राप्त झाले—
यथा पापापनोदो मे भवत्यार्य तथा कुरु
आर्य, जसा माझा पापांचा नाश होतो आहे, तसंच तूही कर.
प्रत्युवाच महाभागो विमृश्य सुचिरं मुनिः
महात्मा ऋषींनी बराच विचार करून उत्तर दिले.
युक्तमेतद्धि पापानां निवृत्तिरुपकारिका
हे योग्यच आहे; पापांचा नाश होणे हे उपकारक आहे.
तान् संपृच्छ द्विजान् सौम्य ये वै प्रवचने रताः
हे सौम्य, जे ब्राह्मण उपदेशात रममाण आहेत, त्यांना तू विचार.
कथं पापापनोदः स्यादिति चिन्ताकुलेन्द्रियः
पापांचा नाश कसा होईल, या विचाराने त्याची इंद्रिये अस्वस्थ झाली.
षष्ठे षष्ठे तदा काले जन्तुमेकमभक्षयत्
प्रत्येक सहाव्या वेळी त्याने एक जीव खाल्ला.
ददर्शाथ फलाहारमागतं ब्रह्मचारिणम्
तेव्हा त्याने फळाहार करणारा एक ब्रह्मचारी आलेला पाहिला.
निराशो जीविते प्राह सामपूर्वं निशाचरम्
आपल्या जीवनाबद्दल निराश होऊन त्याने त्या रात्री हिंडणाऱ्याला सौम्य शब्दांत सांगितले.
तदनुब्रूहि भद्रं ते अयमस्म्यनुशाधि माम्
माझ्यावर कृपा असो, मला सांगा — मी इथे आहे, मला योग्य ते मार्गदर्शन करा.
निःश्रीकस्यातिपापस्य निर्घृणस्य द्विजद्रुहः
जो सर्वस्व गमावलेला, फार पापी, निर्दयी आणि ब्राह्मणांचा शत्रू आहे—
आयास्यामि तवाद्यैव निवेद्य गुरवे फलम्
आजच मी इथे येईन, पण आधी हे फळ गुरूला अर्पण करून येईन.
ममात्र निष्ठा प्राप्तस्य फलानि विनिवेदितुम्
इथे येण्याचा माझा हेतू म्हणजे मिळवलेली फळे गुरूला अर्पण करणे हाच आहे.
निवेद्य गुरवे यावदिहागच्छाम्यहं फलम्
गुरूला फळ अर्पण केल्यावर मी इथे परत येईन.
प्रतिमुच्येत देवो ऽपि इति मे पापाजीविका
माझ्या या पापी उपजीविकेतून, देवही मुक्त होईल, असे मला वाटते.
मुञ्चाम्यहमसंदिग्धं यदि तत्कुरुते भवान्
तुम्ही जसे सांगितले तसे केलात, तर मी निःसंशय सोडून देईन.
तत्करिष्याम्यहं रक्षो यन्न व्रतहरं मम
राक्षसा, मी माझ्या व्रताचा भंग होणार नाही असेच करीन.
निर्विवेकेन चित्तेन पापकर्म सदा कृतम्
विवेक न ठेवता, नेहमीच वाईट कृत्ये केली गेली आहेत.
तत्पापासंक्षयान्मोक्षं प्राप्नुयां येन तद् वद
त्या पापाचा नाश करून मुक्ती कशी मिळेल, ते मला सांगा.
दुष्टां योनिमिमां प्राप्य तन्मुक्तिं कथय द्विज
ही वाईट जन्म मिळाल्यावर, यातून मुक्तीचा मार्ग काय आहे ते सांग, ब्राह्मणा.
ततः क्षुधार्तान्मत्तस्त्वं नियतं मोक्षमाप्स्यसि
मग, उपाशी असलेल्या माझ्या हातून तुला निश्चितच मुक्ती मिळेल.