तप्तकृच्छ्ररहस्यं वै चक्रुः शक्रपुरोगमाः
इंद्रासह देवांनी तप्तकृच्छ्राचं गुपित आचरलं.
विमुक्तपापा देवेशं वासुदेवमथाब्रुवन्
पापमुक्त होऊन त्यांनी वासुदेव या देवाधिदेवाला वंदन केलं.
यं क्षीराद्यभिषेकेण स्नापयामो विधानतः
विधीनुसार आपण कोणाला दूध वगैरे घालून अभिषेक करावा?
मद्देहे किं न पश्यध्वं योगाश्चायं प्रतिष्ठितः
माझ्या देहात हे योगशक्ती स्थिर आहेत, ते तुम्हाला का दिसत नाहीत?
सत्यं वद सुरेशान महेशानः क्व तिष्ठति
देवतांनो, सत्य सांगा—महेश्वर कुठे आहे?
दर्शयामास देवानां मुरारिर्लिङ्गमैश्वरम्
मुरारिने देवांना ऐश्वर्याचं दिव्य लिंग दाखवलं.
स्नापयाञ्चक्रिरे लिङ्गं शाश्वतं ध्रुवमव्ययम्
त्यांनी त्या शाश्वत, अचल, अविनाशी लिंगाचा अभिषेक केला.
बिल्वपत्राम्बुजैर्देवं पूजयामासुरञ्जसा
बिल्वाची पानं आणि कमळांनी त्यांनी देवाची भक्तीपूर्वक पूजा केली.
जप्त्वाष्टशतनामानं प्रणामं चक्रिरे ततः
आठशे नावं जपून, त्यांनी नमस्कार केला.
कथं योगत्वमापन्नौ सत्त्वान्धतमसोद्भवौ
अंधकार आणि अज्ञानातून जन्मलेल्या त्या जीवांना योगशक्ती कशी मिळाली?
सर्वलक्षणसंयुक्तः सर्वायुधधरो ऽव्ययः
तो सर्व गुणांनी युक्त आहे, सर्व शस्त्र धारण करणारा आणि अविनाशी आहे.
समाधवं हारभुजङ्गवक्षसं पीताजिनाच्छन्नकटिप्रदेशम्
त्याच्या गळ्यात हार आहे, छातीवर सर्पांची अलंकारं आहेत, आणि कमरेला पिवळ्या मृगाचं कातडं आहे.
कपर्दखट्वाङ्गकपालघण्टासशङ्खटङ्काररवं महर्षे
महर्षे, कपरड्यांच्या शंखांचा, गदांचा, कवटींच्या घंटांचा आणि शंखांचा आवाज घुमू लागला.
प्रोक्त्वा प्रणामं कमलासनाद्याश्चक्रुर्मतिं चैकतरां नियुज्य
कमलासन आणि इतरांनी बोलून नमस्कार केला आणि प्रत्येकाने आपली मनःस्थिती एका दिशेला लावली.
प्रगृह्याभ्यद्रवत्तूर्णं कुरुक्षेत्रं स्वमाश्रमम
ते पकडून तो झपाट्याने कुरुक्षेत्राकडे, आपल्या आश्रमाकडे धावला.
दृष्ट्वानमः स्थाणवेति प्रोक्त्वा सर्वेह्युपाविशन्
त्याला पाहून सर्वांनी 'नमस्कार स्थाणू' असे म्हणत एकत्र बसले.
क्षुब्धं जगज्जगन्नाथ उन्मज्जस्व प्रियातिथे
जगन्नाथा, हे जग अस्वस्थ झाले आहे; प्रिय अतिथ्या, उठ.
श्रुत्वोत्तस्थौ च वैगेन सर्वव्यापी निरञ्जनः
हे ऐकून सर्वव्यापी, निर्मळ तो लगेच उठला.
स चागतः सुरैः सेन्द्रः प्रणतो विनयान्वितैः
तो देवांबरोबर आणि इंद्रासह, नम्रतेने वाकून आला.
महाव्रतं त्रयो लोकाः क्षुब्धास्त्वत्तेसावृताः
तुझ्या महान व्रताने व्यापलेल्या या तिन्ही लोकांमध्ये अस्वस्थता पसरली आहे.
ततः सुरा दिवं जग्मुर्हृष्टाः प्रयतमानसाः
मग देव आनंदाने, एकाग्र मनाने, स्वर्गात गेले.
ततो ऽभिचिन्तयद्रुद्रः किमर्थं क्षुभिता मही
मग रुद्राने विचार केला, 'पृथ्वी अस्वस्थ का झाली आहे?'
ददर्शोघवतीतीरे उशनसं तपोनिधिम्
त्याने घाघवतीच्या काठावर तपश्चर्येचा खजिना असलेल्या उशनसाला पाहिले.
जगत्क्षोभकरं विप्र तच्छीघ्रं कथ्यतां मम
ब्राह्मणा, या जगाच्या अस्वस्थतेचे कारण काय आहे ते मला लवकर सांग.
संजीवनीं शुभां विद्यां ज्ञातुमिच्छे त्रिलोचन
त्रिनेत्रा, मला ती शुभ संजीवनी विद्या जाणून घ्यायची आहे.
तस्मात् संजीवनींविद्यां भवान् ज्ञास्यति तत्तवत्तः
म्हणून, तू संजीवनी विद्या खरीखुरी जाणशील.
तथापि चलते पृथ्वी साब्धिभूभृन्नगावृता
तरीही समुद्र, पर्वत आणि डोंगरांनी वेढलेली पृथ्वी हलतच आहे.
ददर्श नृत्यमानं च ऋषिं मङ्कणसंज्ञितम्
त्याने मंकण नावाच्या नाचणाऱ्या ऋषीला पाहिले.
तस्यैव वेगेन समाहता तु चचाल भूर्भूमिधरैः सहैव
त्याच्या वेगामुळे, पर्वतांसह संपूर्ण पृथ्वी हलली.
किं भावितो नृत्यसि केन हेतुना वदस्व मामेत्य किमत्र तुष्टिः
तू का नाचतो आहेस, तुझा हेतू काय? जवळ ये, मला सांग, यात तुला काय समाधान मिळते?