उवाच वचनं दृष्ट्वा ग्रीष्मकालमुपस्थितम्
उन्हाळ्याचा काळ आलेला पाहून त्याने हे शब्द बोलले.
यत्र वातातपौ ग्रीष्मे स्थितयोर्नौ गमिष्यतः
उन्हाळ्यात वारा आणि ऊन कायम असताना आपण दोघे पुढे जात आहोत.
निराश्रयो ऽहं सुदती सदारण्यचरः शुभे
सुंदर स्त्री, मी आसऱ्याशिवाय नेहमी जंगलात भटकतो.
निदाघकालमनयत् समं शर्वेण सा सती
ती सती शंकरासोबत उन्हाळ्याचा काळ घालवू लागली.
घनान्धकारिताशो वै प्रावृट्कालोषतिरागवान्
पावसाळा काळ ढगांनी दिशांना अंधारून, प्रेमभावनेने भरून गेला.
प्रोवाच वाक्यं देवेशं सती सप्रणयं तदा
त्या वेळी सतीने देवाधिदेवाला प्रेमाने हे शब्द सांगितले.
स्फुरन्ति नीलाभ्रगणेषु विद्युतो वाशन्ति केकारवमेव बर्हिणः
गडद निळ्या ढगांमध्ये वीज चमकत आहे आणि मोर 'केका' असा आवाज करत आहेत.
कदम्बसर्ज्जार्जुनकेतकीद्रुमाः पुष्पाणि मुञ्चन्ति सुमारुताहताः
कदंब, सर्ज, अर्जुन आणि केतकीची झाडे, मऊ वाऱ्याने हलून, फुले टाकत आहेत.
यथाश्रयान् योगिगणः समन्तात् प्रवृद्धमूलानपि संत्यजन्ति
जसं योग्यांची मंडळी, जरी खोल मुळं असलेल्या आधारांना सोडून देतात, तसं.
नूनं समृद्धिं सलिलस्य दृष्ट्वा चरन्ति शूरास्तरुणद्रुमेषु
पाण्याचं भरपूर प्रमाण पाहून, शूर लोक तरुण झाडांमध्ये फिरतात.
किमत्र चित्रं यदनुज्ज्वलं जनं निषेव्य योषिद् भवति त्वशीला
इथे काय आश्चर्य आहे? तेज नसलेल्या लोकांमध्ये वावरल्यावर, स्त्रीचं वर्तन सैल होतं.
फलैश्च बिल्वाः पयसा तथापगाः पत्रैः सपद्मैश्च महासरांसि
बिल्वाचं झाड फळांनी, नद्या पाण्याने, मोठी सरोवरे पानं आणि कमळांनी शोभतात.
गृहं कुरुष्वात्र महाचजलोत्तमे सुनिर्वृता येन भवामि शंभो
या उत्तम पाण्याच्या काठी घर बांध, शंभो, म्हणजे मी सुखाने राहीन.
न मे ऽस्ति वित्तं गृहसंचयार्थे मृगारिचर्मावरणं मम प्रिये
माझ्याकडे घरासाठी धन नाही; माझ्या अंगावर फक्त मृगाचं कातडं आहे, प्रिये.
केयूरमेकं मम कम्बलस्त्वहिर्द्वितीयमन्यो भुजगो धनञ्जयः
माझ्याकडे एकच कडे आहे, तूच माझं उपरणं आहेस; दुसरं म्हणजे धनंजय नावाचा सर्प.
नीलो ऽपि नीलाञ्जनतुल्यवर्णः श्रोणीतटे राजति सुप्रतिष्ठः
निळा असला तरी काळ्या काजळासारखा रंग, कंबरेवर तो ठामपणे शोभतो.
अवनितसमवेक्ष्य स्वामिनो वासकृच्छ्रात् परिवदति सरोषं लज्जयोच्छ्वस्य चोष्म्
स्वामीला निवाऱ्यासाठी होणारा त्रास पाहून, नोकर रागाने तक्रार करतो आणि लाजेने श्वास घेतो.
वृक्षमूले स्थिताया मे सुदुःखेन वदाम्यतः
झाडाच्या मुळाशी उभी राहून, मी मोठ्या दुःखाने बोलते.
ततो ऽभवन्नाम तेदश्वरस्य जीमूतकेतुस्त्विति विश्रुतं दिवि
मग त्या घोड्याचं नाव जिमूतकेतु म्हणून स्वर्गात प्रसिद्ध झालं.
लोकान्न्दकरी रम्या शरत् समभवन्मुने
मुनिवर, सुंदर शरद ऋतू आली आणि साऱ्या जगात उजळपण आणलं.
पद्माः सुगन्धं निलयानि वायसा रुरुर्विषाणं कलुषं जलाशयः
कमळं सुगंध दरवळवतात, पक्षी घरटी बांधतात, हरिणाचं शिंग धारदार आहे आणि पाणी गढूळ आहे.
नन्दन्ति हृष्टान्यपि गोकुलानि सन्तश्च संतोषमनुव्रजन्ति
गोकुळंही आनंदाने फुलली आहेत आणि सज्जन लोक समाधानाच्या मागे चालतात.
सतां च चित्तं हि दिशां मुखैः समं वैमल्यमायान्ति शशङ्ककान्तयः
सज्जनांचं मन, जसं चंद्रकिरणांनी दिशा उजळतात तसं, सर्व बाजूंनी निर्मळ होतं.
सतीमादाय शैलेन्द्रं मन्दरं समुपाययौ
सतीला घेऊन, तो मंदार पर्वताजवळ गेला.
रराम शंभुर्भगवान् सत्या सह महाद्युतिः
शंभू, तेजस्वी भगवान, सत्येसोबत आनंदाने रमला.
दक्षः प्रजापतिश्रेष्ठो यष्टुमारभत क्रतुम्
दक्ष, श्रेष्ठ प्रजापती, यज्ञ करायला सुरुवात केली.
सकश्यपान् समामन्त्र्य सदस्यान् समचीकरत्
त्याने कश्यपांना बोलावून सभासद म्हणून नेमले.
सहानसूययात्रिं च सह धृत्या च कौशिकम्
अनसूया, अत्री, धृती आणि कौशिक यांच्यासह.
चन्द्रया सहितं ब्रह्मन्नृषिमङ्गीरसं तथा
चंद्र आणि अंगिरस ऋषी यांच्यासोबत, हे ब्रह्मन्.
विद्वान् गुणसंपन्नान् वेदवेदाड्गपारगान्
जे विद्वान, गुणी आणि वेद व त्यांचे अंग शिकलेले होते.