മൃതേ ച സര്വബന്ധൂനാമിത്യാഹ ഭഗവാന് ഭൃഗുഃ
എല്ലാ ബന്ധുക്കളും മരിച്ചാല് അങ്ങനെ ചെയ്യണമെന്ന് ഭഗവാന് ഭൃഗു പറയുന്നു.
പ്രമേ ഽഹ്നി ചതുര്ഥേ വാ സപ്തമേ വാസ്ഥിസംചയമ്
മൂന്നാം ദിവസമോ നാലാം ദിവസമോ ഏഴാം ദിവസമോ അസ്ഥി ശേഖരണം നടത്തണം.
സോദകൈസ്തു ക്രിയാ കാര്യാ സംശുദ്ധൈസ്തു സപിണ്ഡജൈഃ
ശുദ്ധിയുള്ള സപിണ്ഡബന്ധുക്കളും വെള്ളം ഉപയോഗിച്ച് കര്മ്മങ്ങള് നടത്തണം.
ബാലേ പ്രവ്രാജി സംന്യാസേ ദേശാന്തരമൃതേ തഥാ
കുഞ്ഞിന്, സന്യാസിക്ക്, സന്ന്യാസം സ്വീകരിച്ചവന്, വിദേശത്ത് മരിച്ചവന് എന്നിവര്ക്കും അതുപോലെ തന്നെ.
ഗര്ഭസ്രാവേ തദേവോക്തം പൂര്ണകാലേന ചേതരേ
ഗർഭം പൊഴിഞ്ഞാൽ, പൂർണ്ണകാല പ്രസവത്തിന് ഏത് നിയമമാണോ, അതേ നിയമം ഇവിടെയും ബാധകമാണ്.
ഷഡ്രാത്രം ചൈവ വൈശ്യാനാം ശൂദ്രാണാം ദ്വാദശാഹ്നികമ്
വൈശ്യർക്കു ആറു രാത്രിയും, ശൂദ്രർക്കു പന്ത്രണ്ടു ദിവസവും ഈ കാലയളവാണ് നിർദ്ദേശിച്ചിരിക്കുന്നത്.
സ്വാഃ സ്വാഃ കര്മക്രിയാഃ കുര്യുഃ സര്വേ വര്ണാ യഥാക്രാമമ്
എല്ലാവർണ്ണജാതികളും തങ്ങളുടേതായ കർമ്മങ്ങൾ ക്രമത്തിൽ നിർവഹിക്കണം.
സപിണ്ഡീകരണം കാര്യം പ്രേതേ ആവത്സരാന്നരൈഃ
ഒരു വർഷം കഴിഞ്ഞ്, മരിച്ചവർക്കായി ബന്ധുക്കൾ പിണ്ഡം അർപ്പിക്കേണ്ടതാണ്.
പ്രീണനം തസ്യ കര്ത്തവ്യം യഥാ ശ്രുതിനിദര്ശനാത്
വേദങ്ങൾ നിർദ്ദേശിക്കുന്നതുപോലെ, അവനെ സന്തോഷിപ്പിക്കാൻ വേണ്ട കർമ്മങ്ങൾ ചെയ്യണം.
കുര്യാദ്യേനാസ്യ സുപ്രീതാഃ പിതരോ യാന്തി രാക്ഷസ
പിതാക്കന്മാർ സന്തോഷിക്കേണ്ടതിനു വേണ്ടതെന്താണോ, അതാണ് ചെയ്യേണ്ടത്, രാക്ഷസാ.
തത്തദ് ഗുണവതേ ദേയം തദേവാക്ഷയമിച്ഛതാ
നശിക്കാത്ത ഫലം ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ, യോഗ്യരായവർക്കാണ് ദാനം നൽകേണ്ടത്.
ധര്മതോ ധനമാഹാര്യം യഷ്ടവ്യം ചാപി ശക്തിതഃ
ധനം ധർമ്മപഥത്തിൽ സമ്പാദിക്കണം; യാഗങ്ങൾ കഴിവിനനുസരിച്ച് നടത്തണം.
തത് കര്ത്തവ്യമശങ്കേന യന്ന ഗോപ്യം മഹാജനേ
മഹത്തായവരിൽ നിന്ന് മറയ്ക്കേണ്ടതല്ലാത്തത്, സംശയമില്ലാതെ ചെയ്യണം.
ധര്മാര്ഥകാമസംപ്രാപ്തിഃ പരത്രേഹ ച ശോഭനമ്
ധർമ്മം, സമ്പത്ത്, കാമം എന്നിവയുടെ ലഭ്യം ഈ ലോകത്തും പരലോകത്തും ശുഭകരമാണ്.
വാനപ്രസ്ഥാശ്രമം ധര്മം പ്രവക്ഷ്യാമോ ഽവധാര്യതാമ്
വാനപ്രസ്ഥാശ്രമത്തിലെ ധർമ്മം ഞാൻ ഇപ്പോൾ വിശദീകരിക്കാം; ശ്രദ്ധയോടെ കേൾക്കണം.
വാനപ്രസ്ഥാശ്രമം ധര്മം പ്രവക്ഷ്യാമോ ഽവധാര്യതാമ്
വാനപ്രസ്ഥാശ്രമത്തിലെ ധർമ്മം ഞാൻ ഇപ്പോൾ വിശദീകരിക്കാം; ശ്രദ്ധയോടെ കേൾക്കണം.
ഭൂമൌ ശയ്യാ ബ്രഹ്മചര്യം പിതൃദേവാതിഥിക്രിയാ
ഭൂമിയിൽ കിടക്കൽ, ബ്രഹ്മചര്യം, പിതൃദേവതാതിഥികൾക്കുള്ള കർമ്മങ്ങൾ—
വന്യസ്നേഹനിഷേവിത്വം വാനപ്രസ്ഥവിധിസ്ത്വയമ്
കാടിൽ ലഭിക്കുന്ന ഭക്ഷണവും, നെയ്യും ഉപയോഗിച്ച് ജീവിക്കുന്നത്—ഇവയാണ് വാനപ്രസ്ഥന്റെ മാർഗം.
ജിതേന്ദ്രിയത്വമാവാസേ നൈകസ്മിന് വസതിശ്ചിരമ്
ഇന്ദ്രിയങ്ങൾ നിയന്ത്രിച്ച്, ഒരിടത്ത് ദീർഘകാലം താമസിക്കാതിരിക്കുക—
ആത്മജ്ഞാനാവബോധേച്ഛാ തഥാ ചാത്മാവബോധനമ്
ആത്മാവിനെക്കുറിച്ചുള്ള അറിവ് നേടാനുള്ള ആഗ്രഹവും, അതുപോലെ ആത്മസാക്ഷാത്കാരവും.
വര്ണധര്മാണി ചാന്യാനി നിശാമയ നിശാചര
ഇനി, നിശാചരാ, മറ്റ് വർണ്ണധർമ്മങ്ങൾ ശ്രദ്ധയോടെ കേൾക്കു.
ക്ഷത്രിയസ്യാപി കഥിതാ യേ ചാചാരാ ദ്വിജസ്യ ഹി
ക്ഷത്രിയർക്കു നിർദ്ദേശിച്ച ആചാരങ്ങൾ, ദ്വിജന്മാർക്കും ബാധകമാണ്.
ഗാര്ഹസ്ഥ്യയമുത്തമം ത്വേകം ശൂദ്രസ്യ ക്ഷണദാചര
ശൂദ്രന് ഗൃഹസ്ഥാശ്രമത്തിലെ ഏറ്റവും ഉത്തമമായ ഒരു ആചാരം മാത്രം ഉണ്ട്, അത് രാത്രി സമയത്ത് ആചരിക്കണം.
യോ ഹാപയതി തസ്യാസൌ പരികുപ്യതി ഭാസ്കരഃ
ആ ആചാരം ഉപേക്ഷിക്കുന്നവനോട് സൂര്യന് കോപം കാണിക്കും.
ഭാനുര്വൈ യതതേ തസ്യ നരസ്യ ക്ഷണദാചര
രാത്രിയിലെ ആ ആചാരം ആചരിക്കുന്നവന്റെ ഭാവിയിൽ സൂര്യൻ സഹായിക്കും.
യഃ സംത്യജേച്ചാപി നിജം ഹി ധര്മം തസ്മൈ പ്രകുപ്യേത ദിവാകരസ്തു
സ്വന്തം ധർമ്മം ഉപേക്ഷിക്കുന്നവനോട് സൂര്യൻ കോപം കാണിക്കും.
ജഗാമ ചോത്പത്യ പുരം സ്വകീയം മുഹുര്മുഹുര്ധര്മമവേക്ഷമാണഃ
അവൻ വീണ്ടും വീണ്ടും തന്റെ നഗരത്തിലേക്ക് മടങ്ങി, ധർമ്മത്തെ ചിന്തിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു.
സമ്ഹൂയാബ്രവീത് സര്വാന് രാക്ഷസാന് ധാര്മികം വചഃ
അവൻ എല്ലാ രാക്ഷസന്മാരെയും വിളിച്ചു ചേർത്ത്, ധാർമ്മികമായ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു.
ദാനം ദയാ ച ക്ഷാന്തിശ്വ ബ്രഹ്മചര്യമമാനിതാ
ദാനം, ദയ, ക്ഷമ, ബ്രഹ്മചര്യം, വിനയം —
സദാചാരനിഷേവിത്വം പരലോകപ്രദായകാഃ
നല്ല പെരുമാറ്റം പാലിക്കുന്നത് പരലോകം നേടാൻ സഹായിക്കും.