നിത്യം പരഗുണദ്വേഷീ സ ശ്വാന ഇതി കഥ്യതേ
എപ്പോഴും മറ്റുള്ളവരുടെ ഗുണങ്ങളെ വെറുക്കുന്നവനെ നായ എന്നു പറയുന്നു.
തമാഹുഃ കുക്കുടം ദേവാസ്തസ്യാപ്യന്നം വിഗര്ഹിതമ്
ദേവന്മാര് അവനെ കോഴി എന്നു വിളിക്കുന്നു; അവന്റെ ഭക്ഷണവും അശുദ്ധമാണ്.
അനാപദി സ വിദ്വദ്ഭിഃ പതിതഃ പരികീര്ത്യതേ
അപകടസമയമല്ലാതെ അങ്ങനെ ചെയ്താല് പണ്ഡിതന്മാര് അവനെ വീണവന് എന്നു പറയുന്നു.
ഗോബ്രാഹ്മണസ്ത്രീവധകൃദപവിദ്ധഃ സ കീര്ത്യതേ
പശുവിനെയും ബ്രാഹ്മണനെയും സ്ത്രീയെയും കൊല്ലുന്നവനെ അശുദ്ധന് എന്നു പറയുന്നു.
തേ നഗ്നാഃ കീര്തിതാഃ സദ്ഭിസ് തേഷാമന്നം വിഗര്ഹിതമ്
സദ്പുരുഷന്മാര് അവരെ നഗ്നര് എന്നു വിളിക്കുന്നു; അവരുടെ ഭക്ഷണം അശുദ്ധമാണ്.
ശരണാഗതം യസ്ത്യജതി സ ചാണ്ഡാലോ ഽധമോ നരഃ
ആശ്രയം തേടിയവനെ ഉപേക്ഷിക്കുന്നവന് ചാണ്ഡാളനും ഏറ്റവും താഴ്ന്ന മനുഷ്യനുമാണ്.
കുണ്ഡാശീ യശ്ച തസ്യാന്നം ഭുക്ത്വാ ചാന്ദ്രായണം ചരേത്
കുഴിയില് നിന്ന് ഭക്ഷണം കഴിക്കുന്നവന്, അവന്റെ ഭക്ഷണം കഴിച്ചാല്, ചന്ദ്രായണപ്രായശ്ചിത്തം ചെയ്യണം.
ഭുക്ത്വാന്നം തസ്യ ശുദ്ധ്യേത ത്രിരാത്രോപോഷിതോ നരഃ
അവന്റെ ഭക്ഷണം കഴിച്ചാല് മൂന്നു രാത്രികള് ഉപവസിച്ചാല് മനുഷ്യന് ശുദ്ധിയാകും.
കദര്യസ്യാപി ശുദ്ധ്യേത ത്രിരാത്രോപോഷിതോ നരഃ
കഞ്ചന്റെ ഭക്ഷണം കഴിച്ചാലും മൂന്നു രാത്രികള് ഉപവസിച്ചാല് മനുഷ്യന് ശുദ്ധിയാകും.
ന തു നൈമിത്തികോച്ഛേദഃ കര്ത്തവ്യോ ഹി കഥഞ്ചന
എന്തു സാഹചര്യത്തിലും നിമിത്തപ്രയുക്തമായ മുറിച്ചെറിയല് ചെയ്യരുത്.
മൃതേ ച സര്വബന്ധൂനാമിത്യാഹ ഭഗവാന് ഭൃഗുഃ
എല്ലാ ബന്ധുക്കളും മരിച്ചാല് അങ്ങനെ ചെയ്യണമെന്ന് ഭഗവാന് ഭൃഗു പറയുന്നു.
പ്രമേ ഽഹ്നി ചതുര്ഥേ വാ സപ്തമേ വാസ്ഥിസംചയമ്
മൂന്നാം ദിവസമോ നാലാം ദിവസമോ ഏഴാം ദിവസമോ അസ്ഥി ശേഖരണം നടത്തണം.
സോദകൈസ്തു ക്രിയാ കാര്യാ സംശുദ്ധൈസ്തു സപിണ്ഡജൈഃ
ശുദ്ധിയുള്ള സപിണ്ഡബന്ധുക്കളും വെള്ളം ഉപയോഗിച്ച് കര്മ്മങ്ങള് നടത്തണം.
ബാലേ പ്രവ്രാജി സംന്യാസേ ദേശാന്തരമൃതേ തഥാ
കുഞ്ഞിന്, സന്യാസിക്ക്, സന്ന്യാസം സ്വീകരിച്ചവന്, വിദേശത്ത് മരിച്ചവന് എന്നിവര്ക്കും അതുപോലെ തന്നെ.
ഗര്ഭസ്രാവേ തദേവോക്തം പൂര്ണകാലേന ചേതരേ
ഗർഭം പൊഴിഞ്ഞാൽ, പൂർണ്ണകാല പ്രസവത്തിന് ഏത് നിയമമാണോ, അതേ നിയമം ഇവിടെയും ബാധകമാണ്.
ഷഡ്രാത്രം ചൈവ വൈശ്യാനാം ശൂദ്രാണാം ദ്വാദശാഹ്നികമ്
വൈശ്യർക്കു ആറു രാത്രിയും, ശൂദ്രർക്കു പന്ത്രണ്ടു ദിവസവും ഈ കാലയളവാണ് നിർദ്ദേശിച്ചിരിക്കുന്നത്.
സ്വാഃ സ്വാഃ കര്മക്രിയാഃ കുര്യുഃ സര്വേ വര്ണാ യഥാക്രാമമ്
എല്ലാവർണ്ണജാതികളും തങ്ങളുടേതായ കർമ്മങ്ങൾ ക്രമത്തിൽ നിർവഹിക്കണം.
സപിണ്ഡീകരണം കാര്യം പ്രേതേ ആവത്സരാന്നരൈഃ
ഒരു വർഷം കഴിഞ്ഞ്, മരിച്ചവർക്കായി ബന്ധുക്കൾ പിണ്ഡം അർപ്പിക്കേണ്ടതാണ്.
പ്രീണനം തസ്യ കര്ത്തവ്യം യഥാ ശ്രുതിനിദര്ശനാത്
വേദങ്ങൾ നിർദ്ദേശിക്കുന്നതുപോലെ, അവനെ സന്തോഷിപ്പിക്കാൻ വേണ്ട കർമ്മങ്ങൾ ചെയ്യണം.
കുര്യാദ്യേനാസ്യ സുപ്രീതാഃ പിതരോ യാന്തി രാക്ഷസ
പിതാക്കന്മാർ സന്തോഷിക്കേണ്ടതിനു വേണ്ടതെന്താണോ, അതാണ് ചെയ്യേണ്ടത്, രാക്ഷസാ.
തത്തദ് ഗുണവതേ ദേയം തദേവാക്ഷയമിച്ഛതാ
നശിക്കാത്ത ഫലം ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ, യോഗ്യരായവർക്കാണ് ദാനം നൽകേണ്ടത്.
ധര്മതോ ധനമാഹാര്യം യഷ്ടവ്യം ചാപി ശക്തിതഃ
ധനം ധർമ്മപഥത്തിൽ സമ്പാദിക്കണം; യാഗങ്ങൾ കഴിവിനനുസരിച്ച് നടത്തണം.
തത് കര്ത്തവ്യമശങ്കേന യന്ന ഗോപ്യം മഹാജനേ
മഹത്തായവരിൽ നിന്ന് മറയ്ക്കേണ്ടതല്ലാത്തത്, സംശയമില്ലാതെ ചെയ്യണം.
ധര്മാര്ഥകാമസംപ്രാപ്തിഃ പരത്രേഹ ച ശോഭനമ്
ധർമ്മം, സമ്പത്ത്, കാമം എന്നിവയുടെ ലഭ്യം ഈ ലോകത്തും പരലോകത്തും ശുഭകരമാണ്.
വാനപ്രസ്ഥാശ്രമം ധര്മം പ്രവക്ഷ്യാമോ ഽവധാര്യതാമ്
വാനപ്രസ്ഥാശ്രമത്തിലെ ധർമ്മം ഞാൻ ഇപ്പോൾ വിശദീകരിക്കാം; ശ്രദ്ധയോടെ കേൾക്കണം.
വാനപ്രസ്ഥാശ്രമം ധര്മം പ്രവക്ഷ്യാമോ ഽവധാര്യതാമ്
വാനപ്രസ്ഥാശ്രമത്തിലെ ധർമ്മം ഞാൻ ഇപ്പോൾ വിശദീകരിക്കാം; ശ്രദ്ധയോടെ കേൾക്കണം.
ഭൂമൌ ശയ്യാ ബ്രഹ്മചര്യം പിതൃദേവാതിഥിക്രിയാ
ഭൂമിയിൽ കിടക്കൽ, ബ്രഹ്മചര്യം, പിതൃദേവതാതിഥികൾക്കുള്ള കർമ്മങ്ങൾ—
വന്യസ്നേഹനിഷേവിത്വം വാനപ്രസ്ഥവിധിസ്ത്വയമ്
കാടിൽ ലഭിക്കുന്ന ഭക്ഷണവും, നെയ്യും ഉപയോഗിച്ച് ജീവിക്കുന്നത്—ഇവയാണ് വാനപ്രസ്ഥന്റെ മാർഗം.
ജിതേന്ദ്രിയത്വമാവാസേ നൈകസ്മിന് വസതിശ്ചിരമ്
ഇന്ദ്രിയങ്ങൾ നിയന്ത്രിച്ച്, ഒരിടത്ത് ദീർഘകാലം താമസിക്കാതിരിക്കുക—
ആത്മജ്ഞാനാവബോധേച്ഛാ തഥാ ചാത്മാവബോധനമ്
ആത്മാവിനെക്കുറിച്ചുള്ള അറിവ് നേടാനുള്ള ആഗ്രഹവും, അതുപോലെ ആത്മസാക്ഷാത്കാരവും.