തതഃ സുരാ ദിവം ജഗ്മുര്ഹൃഷ്ടാഃ പ്രയതമാനസാഃ
അതിനുശേഷം ദേവന്മാർ സന്തോഷത്തോടെ, മനസ്സു ഏകാഗ്രമാക്കി സ്വർഗത്തിലേക്ക് പോയി.
തതോ ഽഭിചിന്തയദ്രുദ്രഃ കിമര്ഥം ക്ഷുഭിതാ മഹീ
അതിനുശേഷം, രുദ്രൻ 'ഭൂമി എന്തുകൊണ്ട് കലങ്ങുന്നു?' എന്ന് ആലോചിച്ചു.
ദദര്ശോഘവതീതീരേ ഉശനസം തപോനിധിമ്
അവൻ ഘഘവതീ നദിക്കരയിൽ തപസ്സിന്റെ നിധിയായ ഉശനസിനെ കണ്ടു.
ജഗത്ക്ഷോഭകരം വിപ്ര തച്ഛീഘ്രം കഥ്യതാം മമ
ബ്രാഹ്മണാ, ലോകം കലങ്ങുന്നതിന് കാരണമെന്താണെന്ന് എനിക്ക് വേഗം പറയൂ.
സംജീവനീം ശുഭാം വിദ്യാം ജ്ഞാതുമിച്ഛേ ത്രിലോചന
ത്രിലോചനാ, ഞാൻ സംജീവനിയുടെ ശുഭമായ വിദ്യ അറിയാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു.
തസ്മാത് സംജീവനീംവിദ്യാം ഭവാന് ജ്ഞാസ്യതി തത്തവത്തഃ
അതിനാൽ, ഭവാൻ സംജീവനി വിദ്യയുടെ യഥാർത്ഥത്വം അറിയും.
തഥാപി ചലതേ പൃഥ്വീ സാബ്ധിഭൂഭൃന്നഗാവൃതാ
എങ്കിലും, സമുദ്രങ്ങളും മലകളും കുന്നുകളും ചുറ്റിയ ഭൂമി ഇനിയും ചലിക്കുന്നു.
ദദര്ശ നൃത്യമാനം ച ഋഷിം മങ്കണസംജ്ഞിതമ്
അവൻ മങ്കണൻ എന്ന ഋഷിയെ നൃത്തം ചെയ്യുന്നത് കണ്ടു.
തസ്യൈവ വേഗേന സമാഹതാ തു ചചാല ഭൂര്ഭൂമിധരൈഃ സഹൈവ
അവന്റെ വേഗത്തിൽ, ഭൂമി മലകളോടൊപ്പം കുലുങ്ങി.
കിം ഭാവിതോ നൃത്യസി കേന ഹേതുനാ വദസ്വ മാമേത്യ കിമത്ര തുഷ്ടിഃ
നീ എന്തിനാണ് നൃത്തം ചെയ്യുന്നത്? എന്താണ് ഉദ്ദേശം? അടുത്ത് വന്ന് പറയൂ; ഇവിടെ നിന്നു നിനക്ക് എന്താണ് സന്തോഷം?
ബഹൂന് ഗണാന് വൈ മമ തപ്യതസ്തപഃ സംവത്സരാന് കായവിശോഷണാര്ഥമ്
എനിക്ക് പാപങ്ങൾ തീർക്കാൻ, വർഷങ്ങളോളം ഞാൻ കഠിനമായ വ്രതങ്ങൾ അനുഷ്ഠിച്ചു, ശരീരം ക്ഷയിപ്പിച്ചു.
തേനാദ്യ തുഷ്ടോ ഽസ്മി ഭൃശം ദ്വിജേന്ദ്ര യേനാസ്മി നൃത്യാമി സുഭാവിതാത്മാ
അതുകൊണ്ട്, ദ്വിജശ്രേഷ്ഠാ, ഇന്ന് എന്റെ മനസ്സ് സത്യമായി സന്തോഷവാനായി, ശുദ്ധമായ മനസ്സോടെ ഞാൻ ആനന്ദത്തോടെ നൃത്തം ചെയ്യുന്നു.
സംതാഡനാദേവ ന ച പ്രഹര്ഷോ മമാസ്തി നൃനം ഹി ഭവാന് പ്രമത്തഃ
പൊതിൾകൊടുക്കുന്നതുകൊണ്ടു മാത്രം എനിക്ക് സന്തോഷം ഉണ്ടാകുന്നില്ല; ഭവാൻ ശ്രദ്ധയില്ലാതെയാണ്.
നൃത്യം പരിത്യജ്യ സുവിസ്മിതോ ഽഥ വവന്ദ പാദൌ വിനയാവനമ്രഃ
പിന്നീട്, അത്ഭുതത്തോടെ നൃത്തം നിർത്തി, വിനയപൂർവ്വം അവൻ കാലിൽ വണങ്ങി.
ഇദം ച തീര്ഥം പ്രവരം പൃഥിവ്യാം പൃഥൂദകസ്യാസ്തു സമം ഫലേന
ഭൂമിയിൽ ഈ തീർത്ഥം അത്യുത്തമമാണ്, പൃഥുദകത്തിന് തുല്യമായ ഫലം നൽകുന്നതുമാണ്.
സദാസ്തു ധര്മസ്യ നിധാനമഗ്ര്യം സാരസ്വതം പാപമലാപഹാരി
സാരസ്വതം എന്ന ഈ തീർത്ഥം എപ്പോഴും ധർമ്മത്തിന്റെ പ്രധാന നിധിയായി, പാപവും മലിനതയും നീക്കുന്നതായി നിലനില്ക്കട്ടെ.
മനോഹരാ ചൌഘവതീ വിശാലാ ച സരസ്വതീ
സാരസ്വതി മനോഹരിയും, വിശാലവുമായും, ധാരാളം വെള്ളം ഒഴുകുന്നവളുമാണ്.
സോമപാലഫലം സര്വാഃ പ്രയച്ഛന്തി സുപുണ്യദാഃ
സുപുണ്യമായ ഈ സ്ഥലങ്ങൾ എല്ലാം സോമപാലഫലം നൽകുന്നു.
ഗമിഷ്യതി മഹാപുണ്യം ബ്രഹ്മലോകം സുദുര്ഗമമ്
അവൻ മഹാപുണ്യം നേടി, പ്രാപിക്കാനാകാത്ത ബ്രഹ്മലോകം എത്തും.
മൂര്ത്തി സ്ഥാപ്യ കുരുക്ഷേത്രേ ബ്രഹ്മലോകമഗാദ് വശീ
കുരുക്ഷേത്രത്തിൽ വിഗ്രഹം സ്ഥാപിച്ച ശേഷം, ആ ആത്മസംയമനം പുലർത്തിയവൻ ബ്രഹ്മലോകം പ്രാപിച്ചു.
അഥാഗാന്മന്ദരം ശംഭുര്നിജമാവസഥം ശുചിഃ
ശുദ്ധനായ ശംഭു പിന്നീട് തന്റെ സ്വസ്ഥലമായ മന്ദരപർവതത്തിലേക്ക് പോയി.
ശൂന്യേ ഽഭ്യഗാദ് ദൃഷ്ടമതിര്ഹി ദേവ്യാ സംയോധിതോ യേന ഹി കാരണേന
അവൻ ഏകാന്തതയിൽ പ്രവേശിച്ചു, മനസ്സ് ഏകാഗ്രമാക്കി, അതേ കാരണത്താൽ ദേവിയുമായി ഐക്യമായിരിക്കുന്നു.
ശങ്കരോ മന്ദരസ്ഥോ ഽപി യച്ചാകാര തദുച്യതാമ്
ശംകരൻ മന്ദരപർവതത്തിൽ പാർത്തിരുന്നെങ്കിലും, അവന്റെ രൂപം വിശദീകരിക്കട്ടെ.
സംത്പതവിഗ്രഹഃ സര്വാന് ദാനവാനിദമബ്രവീത്
ഭയങ്കരമായ രൂപം ധരിച്ച്, അവൻ എല്ലാ ദാനവന്മാരോടും ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു:
യസ്താമദ്രിസുതാം ശീഘ്നം മമാന്തി കമുപാനയേത്
മദ്രിയുടെ മകളെ ആരെങ്കിലും വേഗത്തിൽ എനിക്ക് കൊണ്ടുവരുന്നുവെങ്കിൽ, അവന്റെ ആഗ്രഹം ഞാൻ നിറവേറ്റും.
മേഘഗമ്ഭീരനിര്ഘോഷം പ്രഹലാദോ വാക്യമബ്രവീത്
മേഘഗംഭീരമായ ശബ്ദത്തിൽ പ്രഹ്ലാദൻ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു:
പിതാ ത്രിനയനോ ദേവഃ ശ്രൂയതാമത്ര കാരണമ്
എന്റെ അച്ഛൻ ത്രിനയനായ ദേവനാണ്; ഇതിന്റെ കാരണം ഇവിടെ കേൾക്കട്ടെ.
ആരാധിതോ മഹാദേവഃ പുത്രാര്ഥായ പുരാ കില
പുത്രസന്താനത്തിനായി ഞാൻ പുരാതനകാലത്ത് മഹാദേവനെ ആരാധിച്ചിരുന്നു.
പുത്രകഃ പുത്രകാമാസ്യ പ്രോക്ത്വേത്യം വചനം വിഭോ
മകനായി ആഗ്രഹിച്ച മകൻ, ഭഗവാനോടു ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.
പിഹിതം യോഗസംസ്ഥസ്യ തതോ ഽന്ധമഭവത്തമഃ
യോഗത്തിൽ നിലകൊണ്ടവനു പിന്നെ എല്ലാം മറഞ്ഞു, കനത്ത ഇരുണ്ടതായിരിച്ചു.