വിഹസ്യ മേഘഗമ്ഭീരം പ്രോവാച പുരുഷോത്തമഃ
മേഘംപോലുള്ള ഗംഭീരമായ ശബ്ദത്തിൽ പുഞ്ചിരിച്ച് പുരുഷോത്തമൻ പറഞ്ഞു.
യേന സര്വേ സമേത്യൈവം മമ പാര്ശ്വമുപാഗതാഃ
നിങ്ങളെല്ലാവരും ഇങ്ങനെ ഒരുമിച്ച് എന്റെ അടുക്കൽ വന്നത് ആരുടെ കാരണമാണ്?
തത്കുരുധ്വം ജയോ യേന സമാശ്രിത്യ ഭവേദ്ധി വഃ
നിങ്ങൾക്ക് ജയമുണ്ടാകാൻ ആശ്രയിക്കാവുന്ന കാര്യമാണ് ചെയ്യേണ്ടത്.
അമീഷാം മാനസീ കന്യാ മേനാ നാമ്നാസ്തി ദേവതാഃ
ഇവരിൽ മനസ്സിൽ ജനിച്ച ദേവകുമാരി മേനാ എന്ന പേരിൽ ഉണ്ട്.
പ്രാര്ഥയധ്വം സതീം മേനാം പ്രാലേയാദ്രേരിഹാര്ഥതഃ
നിങ്ങളുടെ ഉദ്ദേശത്തിനായി പ്രാലയപർവ്വതത്തിൽ നിന്നുള്ള സതിയായ മേനയെ അപേക്ഷിക്കൂ.
ദക്ഷകോപാദ് യയാ മുക്തം മലവജ്ജീവിതം പ്രിയമ്
ദക്ഷന്റെ കോപത്തിൽ നിന്ന് മോചിതയായി, അവൾ ജീവനെ മലപോലെ ശുദ്ധമാക്കി.
സ ഹനിഷ്യതി ദൈത്യേന്ദ്രം മഹിഷം സപദാനുഗമ്
അവൾ ദാനവരാജാവായ മഹിഷനും അവന്റെ അനുചിതരെയും കൊല്ലും.
തത്ര പൃഥൂദകേ തീര്ഥേ പൂജ്യന്താം പിതരോ ഽവ്യയഃ
അവിടെ വിശാലമായ ജലമുള്ള തീർത്ഥത്തിൽ അവിനാശിയായ പിതാക്കന്മാരെ ആരാധിക്കണം.
ജിഹാസതാത്മനഃ സര്വേ ഇത്ഥം വൈ ക്രിയതാമിതി
ആത്മാവിനെ വിട്ടുവിടാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നവർക്ക് ഇങ്ങനെ ചെയ്യണം.
കൃതാഞ്ജലിപുടാ ഭൂത്വാ പപ്രച്ഛുഃ പരമ്ശ്വരമ്
കൈകൂപ്പി ഭക്തിയോടെ അവർ പരമേശ്വരനോട് ചോദിച്ചു.
ഉദ്ഭവം തസ്യ തീര്ഥസ്യ ഭഗവാന് പ്രബ്രവീതു നഃ
ആ തീർത്ഥത്തിന്റെ ഉത്ഭവം ഭഗവാൻ ഞങ്ങൾക്ക് പറഞ്ഞുതരണമെന്നു.
യസ്യാം ഹി പിതരോ ദിവ്യാഃ പൂജ്യാസ്മാഭിഃ പ്രയന്തതഃ
അവിടെ, യാത്രയ്ക്കു പോകുമ്പോൾ, ദൈവികമായ പിതാക്കന്മാരെ നാം ആരാധിക്കേണ്ടതാണ്.
കുരുക്ഷേത്രോദ്ഭവം പുണ്യം പ്രോക്തവാംസ്താം തിഥീമപി
കുരുക്ഷേത്രത്തിൽ ഉദിച്ച അതി പുണ്യമായ ദിനത്തെ അവൻ പ്രസ്താവിച്ചു.
കൃസ്യാദൌ സമഭവദൃക്ഷാത് സംവരണോ ഽവത്
വിത്ത് വിതയ്ക്കുന്ന കാലത്തിന്റെ തുടക്കത്തിൽ, സംവരണൻ ആ നക്ഷത്രത്തിൽ നിന്ന് ജനിച്ചു.
ബാല്യേ ഽപി ധര്മനിരതോ മദ്ഭക്തശ്ച സദാഭവത്
ബാല്യത്തിലും അവൻ ധർമ്മത്തിൽ അർപ്പിതനായിരുന്നു, എപ്പോഴും എന്റെ ഭക്തനായി നിലകൊണ്ടു.
സ ചാസ്യാധ്യാപയാമാസ സാങ്ഗാന് വേദാനുദാരധീഃ
ആ മഹാത്മാവ് അവനോട് വേദങ്ങളും അതിന്റെ എല്ലാ ശാഖകളും പഠിപ്പിച്ചു.
സര്വകര്മസു നിക്ഷിപ്യ വസിഷ്ഠം തപസാം നിധിമ്
എല്ലാ കർമ്മങ്ങളും തപസ്സിന്റെ നിധിയായ വസിഷ്ഠനിൽ ഏൽപ്പിച്ചാണ്
വൈഭ്രാജം സ ജഗാമാഥ അഥോന്മാദനമഭ്യയാത്
അവൻ വൈഭ്രാജം എന്ന സ്ഥലത്തേക്ക് പോയി, പിന്നീടു ഭ്രമത്തിലേക്ക് വീണു.
അവിതൃപതഃ സുഗന്ധസ്യ സമന്താദ് വ്യചരദ് വനമ്
സുഗന്ധം കൊണ്ട് തൃപ്തിയാകാതെ, അവൻ ചുറ്റും കാടിലൂടെ അലഞ്ഞു.
കഹ്ലാരപദ്മകുമുദൈഃ കമലേന്ദീവരൈരപി
നീലക്കളാരികൾ, ചുവന്നതും വെള്ളതുമായ കമലങ്ങൾ, ഇന്തീവർങ്ങൾ എന്നിവയാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട്,
താസാം മധ്യേ ദദര്ശാഥ കന്യാം സംവരണോ ഽധികാമ്
അവയുടെ നടുവിൽ, സംവരണൻ അവയെക്കാൾ ശ്രേഷ്ഠയായൊരു യുവതിയെ കണ്ടു.
ജാതഃ സാ ച തമീക്ഷ്യൈവ കാമബാണാതുരാഭവത്
അവളത് കണ്ടതുമാത്രം, പ്രേമബാണത്തിൽ ആകുലയായി.
രാജാ ചലാസനോ ഭൂമ്യാം നിപപാത തുരങ്ഗമാത്
രാജാവ്, കുതിരപ്പുറത്ത് ഇരിപ്പു തളർന്നു, നിലത്തേക്ക് വീണു.
സിഷിചുര്വാരിണാഭ്യേത്യ ലബ്ധസംജ്ഞോ ഽഭവത് ക്ഷണാത്
അവർ സമീപിച്ച് വെള്ളം തളിച്ചു, ഉടൻ അവൻ ബോധം തിരിച്ചുപിടിച്ചു.
താഭിരാശ്വാസിതാ ചാപി മധുരൈര്വചനാമ്ബുഭിഃ
അവൾമാർ മധുരമായ വാക്കുകൾ കൊണ്ട് അവനെ ആശ്വസിപ്പിച്ചു.
ഗതസ്തു മേരുശിഖരം കാമചാരീ യഥാമരഃ
അവൻ ദേവന്മാരെപ്പോലെ ഇഷ്ടംപോലെ സഞ്ചരിച്ച്, മേരു പർവതത്തിന്റെ ശിഖരത്തിലെത്തിച്ചു.
തദാപ്രഭൃതി നാശ്നാതി ദിവാ സ്വപിതി നോ നിശി
അന്ന് മുതൽ അവൻ പകൽ ഭക്ഷണം കഴിച്ചില്ല, രാത്രിയിൽ ഉറങ്ങുകയും ചെയ്തില്ല.
തപതീതാപിതം വീരം പാര്ഥിവം തപസാം നിധിഃ
തപസ്സിന്റെ നിധിയായ വസിഷ്ഠൻ, ദുഃഖത്തിൽ കത്തുന്ന രാജാവിനെ ഉപദ്രവിച്ചു.
വിവേശ ദേവം തിഗ്മാംശു ദദര്ശ സ്യന്ദനേ സ്ഥിതമ്
അവൻ ദേവനായ സൂര്യനിൽ പ്രവേശിച്ച്, രഥത്തിൽ നില്ക്കുന്നവനെ കണ്ടു.
പ്രതിപ്രണമിതശ്ചാസൌ ഭാസ്കരേണാവിശദ് രഥേ
ഭാസ്കരൻ ആദരപൂർവ്വം വന്ദിച്ചു, അവൻ രഥത്തിൽ ചേർന്നു.