ವಿನ್ಧ್ಯಶ್ಚ ಪಾರಿಯಾತ್ರಶ್ಚ ಸಪ್ತಾತ್ರ ಕುಲಪರ್ವತಾಃ
ವಿಂಧ್ಯ ಮತ್ತು ಪಾರಿಯಾತ್ರ ಎಂಬುವು ಇಲ್ಲಿ ಏಳು ಪ್ರಮುಖ ಪರ್ವತಗಳಲ್ಲಿ ಸೇರಿವೆ.
ವಿಸ್ತಾರೋಚ್ಛ್ರಾಯಿಣೋ ರಮ್ಯಾ ವಿಪುಲಾಃ ಶುಭಸಾನವಃ
ಈ ಪರ್ವತಗಳು ವಿಶಾಲವಾಗಿವೆ, ಎತ್ತರವಾಗಿವೆ, ಸುಂದರವಾಗಿವೆ, ದೊಡ್ಡದಾಗಿವೆ ಮತ್ತು ಶುಭಕರವಾದ ಇಳಿಜಾರನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ.
ವಾತನ್ಧಮೋ ವೈದ್ಯುತಶ್ಚ ಮೈನಾಕಃ ಸರಸಸ್ತಥಾ
ವಾತಂಧಮ, ವೈದ್ಯುತ, ಮೈನಾಕ ಮತ್ತು ಸರಸ ಎಂಬ ಪರ್ವತಗಳೂ ಸೇರಿವೆ.
ಉಜ್ಜಾಯನಃ ಪುಷ್ಪಗಿರಿರರ್ಬುದೋ ರೈವತಸ್ತಥಾ
ಉಜ್ಜಾಯನ, ಪುಷ್ಪಗಿರಿ, ಅರ್ಬುಡ ಮತ್ತು ರೈವತ ಕೂಡ ಸೇರಿವೆ.
ಶ್ರೀಪರ್ವತಃ ಕೋಙ್ಗಣಶ್ಚ ಶತಶಽನ್ಯೇ ಽಪಿ ಪರ್ವತಾಃ
ಶ್ರೀಪರ್ವತ, ಕೊಂಗಣ ಮತ್ತು ಇನ್ನೂ ನೂರಾರು ಪರ್ವತಗಳೂ ಇವೆ.
ತೈಃ ಪೀಯನ್ತೇ ಸರಿಚ್ಛ್ರೇಷ್ಠಾ ಯಾಸ್ತಾಃ ಸಮ್ಯಙ್ ನಿಶಾಮಯಃ
ಈ ಪರ್ವತಗಳಿಂದ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನದಿಗಳು ಹುಟ್ಟುತ್ತವೆ; ಅವುಗಳ ಹೆಸರನ್ನು ಗಮನದಿಂದ ಕೇಳು.
ಶತದ್ರುಶ್ಚನ್ದ್ರಿಕಾ ನೀಲಾ ವಿತಸ್ತೈರಾವತೀ ಕುಹೂಃ
ಶತದ್ರು, ಚಂದ್ರಿಕಾ, ನೀಲಾ, ವಿತಸ್ತಾ, ಇರಾವತಿ ಮತ್ತು ಕುಹೂ ಎಂಬ ನದಿಗಳು.
ಗೋಮತೀ ಧೂತಪಾಪಾ ಚ ಬಾಹುದಾ ಸದೃಷದ್ವತೀ
ಗೋಮತಿ, ಧೂತಪಾಪಾ, ಬಾಹುದಾ ಮತ್ತು ಸದೃಶದ್ವತಿ ಎಂಬ ನದಿಗಳು.
ಸರೂಶ್ಚ ಸಲೌಹಿತ್ಯಾ ಹಿಮವತ್ಪಾದನಿಃಸೃತಾಃ
ಸರೂ ಮತ್ತು ಲೌಹಿತ್ಯ ಎಂಬ ನದಿಗಳು ಹಿಮವಂತ ಪರ್ವತದ ಪಾದದಿಂದ ಹರಿದು ಬರುತ್ತವೆ.
ಪರ್ಣಾಶಾ ನನ್ದಿನೀ ಚೈವ ಪಾವನೀ ಚ ಮಹೀ ತಥಾ
ಪರ್ಣಾಶಾ, ನಂದಿನಿ, ಪಾವನಿ ಮತ್ತು ಮಹಿ ಎಂಬ ನದಿಗಳು ಕೂಡ ಇವೆ.
ಸಿಪ್ರಾ ಹ್ಯವನ್ತೀ ಚ ತಥಾ ಪಾರಿಯಾತ್ರಾಶ್ರಯಾಃ ಸ್ಮೃತಾಃ
ಸಿಪ್ರಾ ಮತ್ತು ಅವಂತಿ ಎಂಬ ನದಿಗಳು ಪಾರಿಯಾತ್ರ ಪರ್ವತದಿಂದ ಹರಿದು ಬರುತ್ತವೆ ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ.
ಮನ್ದಾಕಿನೀ ದಶಾರ್ಣಾ ಚ ಚಿತ್ರಕೂಟಾಪವಾಹಿಕಾ
ಮಂದಾಕಿನಿ, ದಶಾರ್ಣಾ ಮತ್ತು ಚಿತ್ರಕೂಟದಿಂದ ಹರಿಯುವ ನದಿಯೂ ಸೇರಿವೆ.
ತಥಾನ್ಯಾ ಪಿಪ್ಪಲಶ್ರೋಣೀ ವಿಪಾಶಾ ವಞ್ಜುಲಾವತೀ
ಇನ್ನೂ ಪಿಪ್ಪಲಶ್ರೋಣಿ, ವಿಪಾಶಾ ಮತ್ತು ವಂಜುಲಾವತಿ ಎಂಬ ನದಿಗಳು ಕೂಡ ಇವೆ.
ಋಕ್ಷಪಾದಪ್ರಸೂತಾ ಚ ತಥಾನ್ಯಾ ಬಲವಾಹಿನೀ
ಋಕ್ಷ ಪರ್ವತದ ಪಾದದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ಇನ್ನೂ ಕೆಲವು ನದಿಗಳು ಮತ್ತು ಬಲವಾಹಿನಿ ಎಂಬ ನದಿಯೂ ಸೇರಿವೆ.
ವೇಣ ವೈತರಣೀ ಚೈವ ಸಿನೀವಾಹುಃ ಕುಮುದ್ವತೀ
ವೇಣ, ವೈತರಣಿ, ಸಿನೀವಾಹು ಮತ್ತು ಕುಮುದ್ವತಿ ಎಂಬ ನದಿಗಳು ಕೂಡ ಇವೆ.
ವಿನ್ಧ್ಯಪಾದಪ್ರಸೂತಾಶ್ಚ ನದ್ಯಃ ಪುಣ್ಯಜಲಾಃ ಶುಭಾಃ
ವಿಂಧ್ಯ ಪರ್ವತದ ಪಾದದಿಂದ ಹರಿದುಬರುವ ನದಿಗಳು ಪವಿತ್ರವಾಗಿವೆ, ಶುದ್ಧವಾಗಿವೆ ಮತ್ತು ಶುಭಕರವಾಗಿವೆ.
ತುಙ್ಗಭದ್ರಾ ಸುಪ್ರಯೋಗಾ ವಾಹ್ಯಾ ಕಾವೇರಿರೇವ ಚ
ತುಂಗಭದ್ರಾ, ಸುಪ್ರಯೋಗಾ, ವಾಹ್ಯಾ ಮತ್ತು ಕಾವೇರಿ ಎಂಬ ನದಿಗಳು ಕೂಡ ಇವೆ.
ಏತಾಸ್ತ್ವಪಿ ಮಹಾನದ್ಯಃ ಸಹ್ಯಪಾದವಿನಿರ್ಗತಾಃ
ಈ ನದಿಗಳೂ ಸಹ್ಯ ಪರ್ವತದ ಪಾದದಿಂದ ಹರಿದುಬರುವ ಮಹಾನದಿಗಳಾಗಿವೆ.
ಸಿನೀ ಚೈವ ಸುದಾಮಾ ಚ ಶುಕ್ತಿಮತ್ಪ್ರಭವಾಸ್ತ್ವಿಮಾಃ
ಸಿನಿ ಮತ್ತು ಸುದಾಮಾ, ಜೊತೆಗೆ ಹೊಳೆಯುವ ಶಂಖದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದವರು ಕೂಡ ಇಲ್ಲಿ ಇದ್ದಾರೆ.
ಜಗತೋ ಮಾತರಃ ಸರ್ವಾಃ ಸರ್ವಾಃ ಸಾಗರಯೋಷಿತಃ
ಇವರು ಎಲ್ಲರೂ ಜಗತ್ತಿನ ತಾಯಿಗಳು, ಸಮುದ್ರದ ಮಹಿಳೆಯರು.
ಉದಙ್ಮಧ್ಯೋದ್ಭವಾ ದೇಶಾಃ ಪಿಬನ್ತಿ ಸ್ವೇಚ್ಛಯಾ ಶುಭಾಃ
ಉತ್ತರ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯಭಾಗದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ಶುಭ ಪ್ರದೇಶಗಳು ತಮ್ಮ ಇಚ್ಛೆಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಕುಡಿಯುತ್ತವೆ.
ಮತ್ಸ್ಯಾಃ ಕುಶಟ್ಟಾಃ ಕುಣಿಕುಣ್ಡಲಾಶ್ಚ ಪಾಞ್ಜಾಲಕಾಶ್ಯಾಃ ಸಹ ಕೋಸಲಾಭಿಃ
ಮೀನುಗಳು, ಕುಶಟ್ಟ, ಕುಣಿಕುಂಡಲ ಮತ್ತು ಪಾಂಜಾಲಕ, ಜೊತೆಗೆ ಕೋಸಲ ಮಹಿಳೆಯರು.
ಶಕಾಶ್ಚೈವ ಸಮಶಕಾ ಮಧ್ಯದೇಶ್ಯ ಜನಾಸ್ತ್ವಿಮೇ
ಶಕರು ಮತ್ತು ಸಮಶಕರು, ಜೊತೆಗೆ ಮಧ್ಯಭಾಗದ ಜನರು.
ಅಪರಾನ್ತಾಸ್ತಥಾ ಶೂದ್ರಾಃ ಪಹ್ಲಾವಾಶ್ಚ ಸಖೇಟಕಾಃ
ಅಪರಾಂತರು, ಶೂದ್ರರು, ಪಹ್ಲವರು ಮತ್ತು ಖೇಟಕರು ಕೂಡ ಇದ್ದಾರೆ.
ಶಾತದ್ರವಾ ಲಲಿತ್ಥಾಶ್ಚ ಪಾರಾವತಸಮೂಷಕಾಃ
ಶಾತದ್ರವ, ಲಲಿತ್ಥರು, ಜೊತೆಗೆ ಪಾರಾವತ ಮತ್ತು ಸಮೂಷಕ ಜನರು.
ಶ್ರತ್ರಿಯಾಃ ಪ್ರತಿವೈಶ್ಯಾಶ್ಚ ವೈಶ್ಯಶೂದ್ರಕುಲಾನಿ ಚ
ಶ್ರತ್ರಿಯರು, ಪ್ರತಿವೈಶ್ಯರು, ವೈಶ್ಯ ಮತ್ತು ಶೂದ್ರ ಕುಟುಂಬಗಳು.
ಚೀನಾಶ್ಚೈವ ತುಷಾರಾಶ್ಚ ಬಹುಧಾ ಬಾಹ್ಯತೋದರಾಃ
ಚೀನರು, ತುಷಾರರು, ಮತ್ತು ಅನೇಕ ಹೊರಗಿನ ಹೊಟ್ಟೆ ಬದಿಯ ಜನರು.
ಲಮ್ಪಕಾಸ್ತಾವಕಾರಾಮಾಃ ಶೂಲಿಕಾಸ್ತಙ್ಗಣೈಃ ಸಹಾ
ಲಂಪಕ, ತಾವಕಾರಾಮ, ಶೂಲಿಕರು, ಜೊತೆಗೆ ತಂಗಣ ಜನರು.
ತಾಮಸಾಃ ಕ್ರಮಮಾಸಾಶ್ಚ ಸುಪಾರ್ಶ್ವಾಃ ಪುಣ್ಡ್ರಕಾಸ್ತಥಾ
ತಾಮಸ, ಕ್ರಮಮಾಸ, ಸುಪಾರ್ಶ್ವ ಮತ್ತು ಪುಂಡ್ರಕ ಜನರು ಕೂಡ ಇದ್ದಾರೆ.
ಮಾಣ್ಡವ್ಯಾ ಮಾಲವೀಯಾಶ್ಚ ಉತ್ತರಾಪಥವಾಸಿನಃ
ಮಾಂಡವ್ಯರು, ಮಾಲವೀಯರು ಮತ್ತು ಉತ್ತರದ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವವರು.