વિન્ધ્યશ્ચ પારિયાત્રશ્ચ સપ્તાત્ર કુલપર્વતાઃ
વિંધ્ય અને પારિયાત્રા અહીંના સાત મુખ્ય પર્વતોમાં ગણાય છે.
વિસ્તારોચ્છ્રાયિણો રમ્યા વિપુલાઃ શુભસાનવઃ
આ પર્વતો પહોળા, ઊંચા, સુંદર, વિશાળ અને શુભ ઢાળ ધરાવે છે.
વાતન્ધમો વૈદ્યુતશ્ચ મૈનાકઃ સરસસ્તથા
વાતંધમ, વૈદ્યુત, મૈનાક અને સરસ પણ તેમાં સમાવિષ્ટ છે.
ઉજ્જાયનઃ પુષ્પગિરિરર્બુદો રૈવતસ્તથા
ઉજ્જાયન, પુષ્પગિરિ, અર્બુદ અને રૈવત પણ તેમાં આવે છે.
શ્રીપર્વતઃ કોઙ્ગણશ્ચ શતશઽન્યે ઽપિ પર્વતાઃ
શ્રીપર્વત, કોંગણ અને અનેક અન્ય પર્વતો પણ તેમાં છે.
તૈઃ પીયન્તે સરિચ્છ્રેષ્ઠા યાસ્તાઃ સમ્યઙ્ નિશામયઃ
આ પર્વતોમાંથી શ્રેષ્ઠ નદીઓ ઉદ્ભવે છે; તેમના નામ ધ્યાનથી સાંભળો.
શતદ્રુશ્ચન્દ્રિકા નીલા વિતસ્તૈરાવતી કુહૂઃ
શતદ્રુ, ચંદ્રિકા, નીલા, વિતસ્થા, ઇરાવતી અને કુહૂ.
ગોમતી ધૂતપાપા ચ બાહુદા સદૃષદ્વતી
ગોમતી, ધૂતપાપા, બાહુદા અને સદૃશદ્વતી.
સરૂશ્ચ સલૌહિત્યા હિમવત્પાદનિઃસૃતાઃ
સરુ અને લૌહિત્ય પણ હિમાલયના પાદથી નીકળે છે.
પર્ણાશા નન્દિની ચૈવ પાવની ચ મહી તથા
પર્ણાશા, નંદિની, પાવની અને મહી પણ છે.
સિપ્રા હ્યવન્તી ચ તથા પારિયાત્રાશ્રયાઃ સ્મૃતાઃ
શિપ્રા અને અવંતી પણ પારિયાત્ર પર્વતમાંથી નીકળે છે એમ જાણીતી છે.
મન્દાકિની દશાર્ણા ચ ચિત્રકૂટાપવાહિકા
મંદાકિની, દશારણા અને ચિત્રકૂટ પરથી વહેતી નદી.
તથાન્યા પિપ્પલશ્રોણી વિપાશા વઞ્જુલાવતી
પિપ્પલશ્રોણી, વિપાશા અને વંજુલાવતી જેવી અન્ય નદીઓ પણ છે.
ઋક્ષપાદપ્રસૂતા ચ તથાન્યા બલવાહિની
ઋક્ષ પર્વતના પાદથી નીકળેલી અને બલવાહિની જેવી અન્ય નદીઓ પણ છે.
વેણ વૈતરણી ચૈવ સિનીવાહુઃ કુમુદ્વતી
વેણ, વૈતરણી, સિનિવાહુ અને કુમુદવતી.
વિન્ધ્યપાદપ્રસૂતાશ્ચ નદ્યઃ પુણ્યજલાઃ શુભાઃ
વિંધ્ય પર્વતના પાદથી નીકળેલી નદીઓ પવિત્ર, શુદ્ધ અને શુભ છે.
તુઙ્ગભદ્રા સુપ્રયોગા વાહ્યા કાવેરિરેવ ચ
તુંગભદ્રા, સુપ્રયોગા, વાહ્યા અને કાવેરી પણ છે.
એતાસ્ત્વપિ મહાનદ્યઃ સહ્યપાદવિનિર્ગતાઃ
આ બધી મહાનદીઓ પણ સહ્યાદ્રિ પર્વતના પાદથી નીકળે છે.
સિની ચૈવ સુદામા ચ શુક્તિમત્પ્રભવાસ્ત્વિમાઃ
સિની અને સુદામા, અને તેજસ્વી શંખમાંથી ઉત્પન્ન થયેલા બધા, એ બધા અહીં છે.
જગતો માતરઃ સર્વાઃ સર્વાઃ સાગરયોષિતઃ
આ બધી જ જગતની માતાઓ છે, અને બધી જ સમુદ્રની સ્ત્રીઓ છે.
ઉદઙ્મધ્યોદ્ભવા દેશાઃ પિબન્તિ સ્વેચ્છયા શુભાઃ
ઉત્તર અને મધ્ય પ્રદેશમાંથી ઉત્પન્ન થયેલા શુભ પ્રદેશો પોતાની ઇચ્છાથી પીવે છે.
મત્સ્યાઃ કુશટ્ટાઃ કુણિકુણ્ડલાશ્ચ પાઞ્જાલકાશ્યાઃ સહ કોસલાભિઃ
માછલીઓ, કુશટ્ટા, કુણિકુંડલા અને પાંજાલકા, સાથે કોશલાની સ્ત્રીઓ પણ.
શકાશ્ચૈવ સમશકા મધ્યદેશ્ય જનાસ્ત્વિમે
શક અને સમશક, અને મધ્ય પ્રદેશના લોકો પણ અહીં છે.
અપરાન્તાસ્તથા શૂદ્રાઃ પહ્લાવાશ્ચ સખેટકાઃ
અપરાંત, શૂદ્રો, પહ્લવ અને ખેટક, એ બધાને પણ અહીં ગણવામાં આવ્યા છે.
શાતદ્રવા લલિત્થાશ્ચ પારાવતસમૂષકાઃ
શાતદ્રવ, લલિત્થ અને પારાાવત તથા સમૂષક જેવા લોકો પણ.
શ્રત્રિયાઃ પ્રતિવૈશ્યાશ્ચ વૈશ્યશૂદ્રકુલાનિ ચ
શ્રત્રિય, પ્રતિવૈશ્ય અને વૈશ્ય-શૂદ્ર કુટુંબો પણ અહીં છે.
ચીનાશ્ચૈવ તુષારાશ્ચ બહુધા બાહ્યતોદરાઃ
ચીન, તુષાર અને અનેક બાહ્ય, ખાલી પેટવાળા લોકો પણ.
લમ્પકાસ્તાવકારામાઃ શૂલિકાસ્તઙ્ગણૈઃ સહા
લંપક, તાવકારામ, શૂલિક અને તંગણ સાથેના લોકો પણ.
તામસાઃ ક્રમમાસાશ્ચ સુપાર્શ્વાઃ પુણ્ડ્રકાસ્તથા
તામસ, ક્રમમાસ, સુપાર્શ્વ અને પુંડ્રક પણ.
માણ્ડવ્યા માલવીયાશ્ચ ઉત્તરાપથવાસિનઃ
માણ્ડવ્ય, માલવીય અને ઉત્તરપથમાં વસતા લોકો પણ.