પ્રાહ પુત્રો ઽદ્ભુતં વાક્યં માતરં પિતરં તથા
પુત્રએ પોતાની માતા અને પિતા બંનેને આશ્ચર્યજનક વાત કહી.
મયા જડત્વમનઘ તથાન્ધત્વં સ્વચક્ષુષઃ
હે નિર્દોષે, મારા દ્વારા જ આ મંદતા અને મારી આંખોની અંધતા આવી હતી.
વૃષાકપેશ્ચ તનયો માલાગર્ભસમુદ્ભવઃ
વૃષાકપિનો પુત્ર માલાના ગર્ભમાંથી જન્મ્યો હતો.
મોક્ષશાસ્ત્રં પરં તાત સેતિહાસશ્રુતિં તથા
પ્રિય, મુક્તિનું શ્રેષ્ઠ શાસ્ત્ર, સાથે ઇતિહાસ અને પરંપરા પણ હાજર હતી.
જાતો મદાન્ધસ્તેનાહં દુષ્કર્માભિરતો ઽભવમ્
હું નશામાં અંધ બની જન્મ્યો અને દુષ્કર્મોમાં જ જોડાયો.
વિવેકો નાશમગમત્ મૂર્ખભાવમુપાગતઃ
મને સમજ ન આવી, હું મૂર્ખતામાં પડી ગયો.
પરદારપરાર્થેષુ મતિર્મે ચ સદાભવત્
મારો મન હંમેશા બીજાની સ્ત્રીઓ અને સંપત્તિ પર જ રહ્યો.
મૃતો ઽસ્મ્યુદ્બ્ન્ધનેનાહં નરકં રૌરવં ગતઃ
હું કર્મના બંધનમાં મરી ગયો અને રૌરવ નામના નરકમાં ગયો.
અરણ્યે મૃગહા પાપઃ સંજાતો ઽહં મૃગાધિપઃ
જંગલમાં હું પાપી મૃગહંતક બની ગયો, મૃગોમાં મુખ્ય થયો.
નરાધિપેન વિભુના નીતશ્ચ નગરં નિજમ્
મને રાજાએ, પોતાના શહેરમાં લઈ ગયો.
ધર્માર્થકામશાસ્ત્રાણિ પ્રત્યભાસન્ત સર્વશઃ
ધર્મ, અર્થ અને કામના શાસ્ત્રો મને સર્વ રીતે દેખાયા.
એકવસ્ત્રપરીધાનો નગરાન્નિર્યયૌ બહિઃ
એ એક જ વસ્ત્ર પહેરીને શહેરમાંથી બહાર ગયો.
સા નિર્ગતે તુ રમણે મમાન્તિકમુપાગતા
જ્યારે એ બહાર ગઈ, ત્યારે મારી પ્રિય મને મળવા આવી.
યથૈવ ધર્મશાસ્ત્રાણિ તથાહમવદં ચ તામ્
જેમ ધર્મશાસ્ત્રોમાં લખ્યું છે, તેમ મેં એને કહ્યું.
ચિત્તં હરસિ મે ભીરુ કોકિલા ધ્વનિના યથા
ભયાનક, તું મારા મનને એવી રીતે ચોરી લે છે જેમ કોયલની કૂજન.
કથમેવાવયોર્વ્યાઘ્ર રતિયોગમુપેષ્યતિ
વાઘ, આપણા બંને વચ્ચે પ્રેમમિલન કેવી રીતે થશે?
દ્વારમુદ્ઘાટયસ્વાદ્ય નિર્ગમિષ્યામિ સત્વરમ્
પ્રિય, દરવાજો ખોલ, હું તરત બહાર જઈશ.
રાત્રાવુદ્ઘાટયિષ્યામ તતો રંસ્યાવ સ્વેચ્છયા
રાત્રે હું દરવાજો ખોલીશ, પછી આપણે મનમેળે આનંદ માણીશું.
તસ્માદુદ્ઘાટય દ્વારં માં બન્ધાચ્ચ વિમોચય
એથી, દરવાજો ખોલ અને મને બંધનમાંથી મુક્ત કર.
ઉદ્ઘાટિતે તતો દ્વારે નિર્ગતો ઽહં બહિઃ શ્રણાત્
પછી જ્યારે દરવાજો ખૂલ્યો, હું ત્યાંથી બહાર નીકળી ગયો.
સા ગૃહીતા ચ નૃપતેર્ભાર્યા રમિતુમિચ્છતા
રાજાની પત્ની, જેને એક ભોગ ઇચ્છનારએ પકડી લીધી હતી.
શસ્ત્રહસ્તૈઃ સર્વતશ્ચ તૈરહં પરિવેષ્ટિતઃ
હાથમાં શસ્ત્રો ધરાવતાં એ બધાએ મને ચારેય બાજુથી ઘેરી લીધો હતો.
વધ્યમાનો ઽબ્રુવમહં મા મા હિંસધ્વમાકુલાઃ
જ્યારે મારી હત્યા થઈ રહી હતી, ત્યારે હું બોલ્યો: 'નહી, નહી, હે ગભરાયેલા લોકો, મને ન મારશો!'
દૃઢં વૃક્ષે સમુદ્બ્ધ્ય ઘાતયન્ત તપોધન
હે મુનિ, તેમણે મને મજબૂત રીતે ઝાડ સાથે બાંધીને માર માર્યો હતો.
મુક્તો વર્ષસહસ્રાન્તે જાતો ઽહં શ્વેતગર્દભઃ
હજારો વર્ષ પછી મુક્ત થયો અને હું એક સફેદ ગધેડો બનીને જન્મ્યો.
તત્રાપિ સર્વવિજ્ઞાનં પ્રત્યભાસત્ તતો મમ
ત્યાં પણ, મારું બધું જ્ઞાન મને ફરીથી યાદ આવ્યું.
એકદા નવરાષ્ટ્રીયા ભાર્યા તસ્યાગ્રજન્મનઃ
એક વખત નવરાષ્ટ્રના વડીલના પત્ની,
તામુવાચ પતિર્ગચ્છ આરુહ્યં શ્વેતગર્દભમ્
એના પતિએ કહ્યું: 'જાઓ, સફેદ ગધેડા પર ચઢો.'
ઇત્યેવમુક્તા સા ભર્ત્રા તન્વી મામધિરુહ્ય ચ
પતિએ આમ કહ્યું એટલે, તે પાતળી સ્ત્રીએ મારી ઉપર ચઢી.
તતોર્ઽધપથિ સા તન્વી મત્પૃષ્ઠાદવરુહ્ય વૈ
પછી રસ્તામાં અડધે, એ પાતળી સ્ત્રી મારી પીઠ પરથી નીચે ઊતરી.