તથૈવ મિત્રાવરુણાત્મજેન વેગાન્મહીપૃષ્ઠમવાપ્ય તસ્થૌ
એ જ રીતે, મિત્રાવરુણના પુત્ર દ્વારા ઝડપથી ધરતી પર આવીને એ સ્થિર રહ્યો.
સુશસ્થલાત્ પૂર્વત એવ વિશ્રુતો વસોઃ પુરાત્ પિશ્ચિમતો ઽવતસ્થે
શુભ સ્થાનના પૂર્વ તરફથી, જે પ્રાચીનકાળથી પ્રસિદ્ધ છે, એ વસુની નગરીના પશ્ચિમે ઊભો રહ્યો.
મનુષ્યેમેધઃ શતકૃત્સહસ્રકૃન્નરેન્દ્રસૂયશ્ચ સહસ્રકૃદ્ વૈ
બુદ્ધિશાળી મનુષ્ય, જેને સો કે હજાર યજ્ઞ કર્યા હોય, અને એવો રાજા, જેને હજારો અશ્વમેઘ યજ્ઞ કર્યા હોય—
ખ્યાતિં જગામાથ ગદાધરેતિ મહાઘવૃક્ષસ્ય શિતઃ કુઠારઃ
આ બધા 'ગદાધારી' તરીકે પ્રસિદ્ધિ પામ્યા, જેમ કે પાપરૂપી મહાન વૃક્ષને કાપતો તીખો કુહાડો.
ફલં મહામેધમખસ્ય માનવા લભન્ત્યનન્ત્યં ભગવત્પ્રસાદાત્
ભગવાનની કૃપાથી લોકો મહાયજ્ઞનું અનંત ફળ મેળવે છે.
ચક્રે જગત્પાપવિનષ્ટિમગ્ર્યાં સંદર્શનપ્રાશનમઞ્જનેન
તેમણે દર્શન, ચાખવું અને અંજન દ્વારા જગતના પાપનો સર્વોત્તમ નાશ કર્યો.
આરાધનાય દેવસ્ય કૃત્વાશ્રમમવસ્થિતઃ
દેવની આરાધના માટે આશ્રમ સ્થાપી, તેઓ ત્યાં જ સ્થિર રહ્યા.
તપસ્તેપે સહસ્રાક્ષઃ સ્તુવન્ દેવં ગદાધરમ્
સહસ્ત્રનેત્ર ઇન્દ્રે તપ કર્યાં અને ગદાધારી દેવની સ્તુતિ કરી.
કામક્રોધવિહીનસ્ય સાગ્રઃ સંવત્સરો ગતઃ
તેમને કામ અને ક્રોધથી રહિત રહી એક વર્ષ વીતી ગયું.
ગચ્છ પ્રીતો ઽસ્મિ ભવતો મુક્તપાપો ઽસિ સામ્પ્રતમ્
હવે જા; હું તારી ઉપર પ્રસન્ન છું. તું હવે પાપમુક્ત થયો છે.
યતિષ્યામિ તથા શક્ર ભાવિ શ્રેયો યતા તવ
હું પ્રયત્ન કરીશ, હે શક્ર, જેથી ભવિષ્યમાં તને જે કલ્યાણ જોઈએ તે થાય.
સ્નાતસ્ય દેવસ્ય તદૈનસો નરાસ્તં પ્રોચુરસ્માનનુસાસયસ્વ
દેવે સ્નાન કર્યા પછી, મનુષ્યોએ કહ્યું: 'હે પ્રભુ, અમને આ પાપ વિષે માર્ગદર્શન આપો.'
વસધ્વમેવાન્તરમદ્રિસુખ્યયોર્હિમાદ્રિકાલિઞ્જરયોઃ પુલિન્દાઃ
પુલિંદો, તમે હિમાલય અને કલીંજર—આ બંને સુખદ પર્વતો વચ્ચેના પ્રદેશમાં જ વસો.
સંપૂજ્યમાનો ઽનુજગામ ચમં માતુસ્તદા ધર્મનિવાસમીડ્યમ્
પૂજા પ્રાપ્ત કરીને, તેઓ પછી ધર્મનું નિવાસસ્થાન એવી માતા પાસે ગયા.
પ્રણમ્ય પાદૌ કમલોદરાભૌ નિવેદયામાસ તપસ્તદાત્મનઃ
તેમણે કમળ સમાન પાદUKમ્બજ જેવા પગે વંદન કરીને પોતાનું તપસ્યાનું વર્ણન કર્યું.
સ ચાચચક્ષે બલિના રણે જયં તદાત્મનો દેવગણૈશ્ચ સાર્ધમ્
તેમણે પોતાની શક્તિથી અને દેવતાઓની સાથે મળીને યુદ્ધમાં મેળવેલી જીત પણ વર્ણવી.
દુઃખાન્વિતા દેવમનાદ્યમીડ્યં જગામ વિષ્ણું શરણં વરેણ્યમ્
દુઃખથી પીડાયેલી માતાએ, પ્રાચીન અને વંદનીય એવા વિષ્ણુને શરણ ગયા.
ચરાચરસ્ય પ્રભવં પુરાણમારાધયામાસ શુભે વદ ત્વમ્
તેમણે ચર અને અચર સર્વના પ્રાચીન સ્ત્રોતની પૂજા કરી. હે શુભે, મને કહો.
નિરાશના સંયતવાક્ સુચિતા તદોપતસ્થે શરણં સુરેન્દ્રમ્
કોઈ આશા વિના, મૌન અને શુદ્ધ વર્તન સાથે, તેમણે દેવોના રાજાને શરણાગતિ આપી.
જયસ્વ પાપેન્ધનજાતવેદસ્તમૌઘસંરોધ નમો નમસ્તે
પાપના ઇંધણથી જન્મેલા અગ્નિ, અંધકારના સમૂહને રોકનારા, તું વિજયી થા—તને વંદન, વંદન.
ત્વં કારણં સર્વચરાચરસ્ય નાથો ઽસિ માં પાલય વિશ્વમૂર્તે
તમે જ સર્વ જીવ અને અજીવના કારણ છો, તમે સર્વના સ્વામી છો, હે વિશ્વરૂપ, મને રક્ષા કરો.
અવાપ્તાવાન્ શત્રુપરાભવં ચ તતો ભવન્તં શરણં પ્રપન્ના
શત્રુઓને હરાવીને હવે હું તમારી શરણમાં આવ્યો છું.
સંપૂજયિત્વા કરવીરપુષ્યૈઃ સંધૂપ્ય ધૂપૈઃ કણમર્કભોજ્યમ્
કરવીરનાં ફૂલો ચઢાવી, ધૂપ અર્પણ કરી અને સૂર્યને યોગ્ય ભોજન ધરાવીને પૂજા કરી.
સ્તવેન પુણ્યેન ચ સંસ્તુવન્તી સ્થિતા નિરાહારમથોપવાસમ્
પવિત્ર સ્તુતિથી તમારી પ્રશંસા કરતી, ઉપવાસ રાખી, નિર્વિઘ્ન ઉપાસનામાં સ્થિર રહી.
દત્ત્વા દ્વિજેભ્યઃ કણકં તિલાજ્યં તતો ઽગ્રતઃ સા પ્રયતા બભૂવ
બ્રાહ્મણોને સોનું અને તિલનું ઘી દાન આપીને, પછી તમારી સામે શુદ્ધ મનથી ઊભી રહી.
વિનિઃસૃત્યયાગ્રતઃ સ્થિત્વા ઇદં વચનમબ્રવીત્
તેના સામે આવીને, તેણે આ શબ્દો કહ્યા:
પ્રાપ્સ્યસે દુર્લભં કામં મત્પ્રસાદાન્ન સંશયઃ
મારા આશીર્વાદથી તારો દુર્લભ ઇચ્છિત ફળ અવશ્ય મળશે—આમાં કોઈ શંકા નથી.
દાનવાન્ ધ્વંસયિષ્યામિ સંભૂયૈવોદરે તવ
હું તારા ગર્ભમાં પ્રવેશી દાનવોનો વિનાશ કરીશ.
પ્રોવાચ જગતાં યોનિં વેપમાના પુનઃ પુનઃ
કાંપતી અવાજે, ફરી ફરીને, તેણે જગતની જનનીને સંબોધી કહ્યું:
યસ્યોદરે જગત્સર્વં વસતે સ્થાણુજઙ્ગમમ્
જેનાં ગર્ભમાં આખું જગત—ચાલતું અને અચળ—રહે છે,