નિરસ્ય તત્કોપિતયા ચ મુક્તો દણ્ડસ્તુ યામ્યો બહુખણ્ડતાં ગતઃ
તેને દૂર કરી, ગુસ્સામાં તેણે દંડ છોડ્યો, અને યમરાજનો દંડ અનેક ટુકડામાં તૂટી ગયો.
સંત્યજ્ય સિંહં મહિષાસુરસ્ય દુર્ગાધિરૂઢા સહસૈવ પૃષ્ઠમ્
મહિષાસુરના સિંહને છોડી, દુર્ગાએ ઝડપથી તેના પીઠ પર ચઢી ગઈ.
સા ચાપિ પદ્ભ્યાં મૃદુકોમલાભ્યાં મમર્દ તં ક્લિન્નમિવાજિનં હિ
તેણે પોતાના નરમ અને કોમળ પગથી તેને દબાવ્યો, જાણે ભીનું ચામડું મસળી રહી હોય તેમ.
તતો ઽસ્ય શૂલેન બિબેદ કણ્ઠં તસ્માત્ પુમાન્ ખઙ્ગધરો વિનિર્ગતઃ
પછી તેણે તેના ગળામાં ત્રિશૂલ ઘૂસાડ્યું, અને તેમાંમાંથી તલવારધારી પુરુષ બહાર આવ્યો.
શિરઃ પ્રચિચ્છેદ વરાસિનાસ્ય હાહાકૃતં દૈત્યબલં તદાભૂત્
તેણે પોતાની ઉત્તમ તલવારથી તેનું માથું કાપી નાખ્યું, અને દૈત્યસેના દુઃખથી ચીસો પાડી ઉઠી.
સંતાડ્યમાનાઃ પ્રમથૈર્ભવાન્યાઃ પાતલમેવાવિવિશુર્ભયાર્તાઃ
ભવાનીના સેવકોના પ્રહારથી ડરીને, તેઓ પાતાળમાં ભાગી ગયા.
નારાયણીં સર્વજગત્પ્રતિષ્ઠાં કાત્યાયનીં ઘોરમુખીં સુરૂપામ્
નારાયણી, જે સમગ્ર જગતની આધાર છે, કાત્યાયની, ભયાનક મુખવાળી અને સુંદર રૂપાળી.
ભૂયો ભવિષ્યામ્યમરાર્થમેવમુક્ત્વા સુરાંસ્તાન્ પ્રવિવેશ દુર્ગા
‘હું ફરીથી દેવતાઓના કલ્યાણ માટે જન્મ લઉં છું’ એમ કહીને દુર્ગા તેમના વચ્ચે પ્રવેશી.
મહત્કૌતૂહલં મે ઽદ્ય વિસ્તરાદ્ બ્રહ્મવિત્તમ
આજે મને ખૂબ જ ઉત્સુકતા છે, હે બ્રહ્મજ્ઞાની, કૃપા કરીને વિગતે કહો.
શુમ્ભાસુરવધાર્થાય લોકાનાં હિતકામ્યયા
શુંભાસુરના વિનાશ માટે, જગતના હિતની ઇચ્છાથી.
ઉમા નામ્ના ચ તસ્યાઃ સા કોશાઞ્જાતા તુકૌશિકી
અને તેના નામે ઉમા, તેની અંદરથી કોશિકી નામની આવરણ ઉત્પન્ન થઈ.
શુમ્ભં ચૈવ નિશુમ્ભં ચ વધિષ્યતિ વરાયુધૈઃ
તે શ્રેષ્ઠ શસ્ત્રોથી શુંભ અને નિશુંભને સંહારશે.
સા જાતા હિમવત્પુત્રીત્યેવં મે વક્તુમર્હસિ
તે હિમવંતની પુત્રી તરીકે જન્મી હતી; એ રીતે મને કહો.
યથા હતવતી શુમ્ભં નિસુમ્ભં ચ મહાસુરમ્
તે કેવી રીતે મહાદૈત્ય શુંભ અને નિશુંભને માર્યા, એ કહો.
એતદ્ વિસ્તરતઃ સર્વં યથાવદ્ વક્તુમર્હસિ
આ બધું તું વિગતે અને સાચી રીતે કહેવું જોઈએ.
શૃણુષ્વાવહિતો ભૂત્વા સ્કન્દોત્પત્તિં ચ શાશ્વતીમ્
હવે તું ધ્યાનપૂર્વક સાંભળ, હું સ્કંદની શાશ્વત ઉત્પત્તિ કહું છું.
નિરાશ્રયત્વમાપન્નસ્તપસ્તપ્તું વ્યવસ્થિતઃ
જ્યારે તેને કોઈ આધાર રહ્યો નહીં, ત્યારે તેણે તપ કરવા માટે સંકલ્પ કર્યો.
સ ચાસીદ્ દેવસેનાનીર્દૈત્યદર્ફવિનાશનઃ
તે દેવતાઓનો સેનાપતિ બન્યો અને દૈત્યોના અહંકારનો નાશ કરનાર થયો.
દાનવેન્દ્રેણ વિક્રમ્ય મહિષેણ પરાજિતાઃ
દૈત્યોના રાજા મહિષ દ્વારા તેઓ હરાવાયા અને પરાજય પામ્યા.
શ્વેત્દવીપે મહાહંસં પ્રપન્નાઃ શરણં હરિમ્
શ્વેતદ્વીપમાં તેઓ મહા હંસ સ્વરૂપ હરિની શરણમાં ગયા.
વિહસ્ય મેઘગમ્ભીરં પ્રોવાચ પુરુષોત્તમઃ
પુરુષોત્તમ ભગવાને વીજળી જેવી ઊંડી અવાજ સાથે હસીને કહ્યું.
યેન સર્વે સમેત્યૈવં મમ પાર્શ્વમુપાગતાઃ
તમારે બધા એ રીતે એકઠા થઈને મારા પાસે કોણ કારણે આવ્યા છો?
તત્કુરુધ્વં જયો યેન સમાશ્રિત્ય ભવેદ્ધિ વઃ
તમે એ કરો, જેના આધારથી તમને નિશ્ચિત વિજય મળશે.
અમીષાં માનસી કન્યા મેના નામ્નાસ્તિ દેવતાઃ
આમાં મનથી ઉત્પન્ન થયેલી એક દેવકન્યા છે, જેનું નામ મેનાં છે.
પ્રાર્થયધ્વં સતીં મેનાં પ્રાલેયાદ્રેરિહાર્થતઃ
તમારા હિત માટે તમે પ્રાલય પર્વત પાસેથી સતી મેનાની વિનંતી કરો.
દક્ષકોપાદ્ યયા મુક્તં મલવજ્જીવિતં પ્રિયમ્
જેના કારણે દક્ષના ક્રોધથી મુક્ત થઈને જીવન મેલ જેવી અશુદ્ધિથી શુદ્ધ થયું.
સ હનિષ્યતિ દૈત્યેન્દ્રં મહિષં સપદાનુગમ્
એ દૈત્યોના રાજા મહિષ અને તેના અનુયાયીઓને સંહારશે.
તત્ર પૃથૂદકે તીર્થે પૂજ્યન્તાં પિતરો ઽવ્યયઃ
ત્યાં વિશાળ જળવાળાં તીર્થ પર અવિનાશી પિતૃઓની પૂજા કરો.
જિહાસતાત્મનઃ સર્વે ઇત્થં વૈ ક્રિયતામિતિ
જે પોતાને ત્યાગવા ઇચ્છે છે, તેઓ માટે આવું જ કરો.
કૃતાઞ્જલિપુટા ભૂત્વા પપ્રચ્છુઃ પરમ્શ્વરમ્
હાથ જોડીને તેમણે પરમેશ્વરને પ્રશ્ન કર્યો.