વિશ્રુતા વરણેત્વયેવ સર્વપાપહરા શુભા
અહીં વરુણા સર્વ પાપ દૂર કરતી, શુભ અને પવિત્ર તરીકે પ્રસિદ્ધ છે.
તે ઉભે સરિચ્છ્રેષ્ઠે લોકપૂજ્યે બભૂવતુઃ
આ બંને નદીઓ, ધારોમાં શ્રેષ્ઠ, સમગ્ર જગતમાં પૂજનીય બની ગઈ.
ન તાદૃશો ઽસ્તિ ગગને ન ભૂભ્યાં ન રસાતલે
આ જેવી નદીઓ આકાશમાં, પૃથ્વી પર કે પાતાળમાં ક્યાંય નથી.
યસ્યાં હિ ભોગિનો ઽપીશ પ્રયાન્તિ ભવતો લયમ્
ભગવાન, અહીં ભોગમાં મગ્ન રહેનાર પણ અંતે મુક્તિ પામે છે.
શુચિસ્વરત્વં ગુરવો નિશમ્ય હાસ્યાદશાસન્ત મુહુર્મુહુસ્તાન્
તેની શુદ્ધ સંગીતધ્વનિ સાંભળીને ગુરુઓ વારંવાર હસ્યા.
યયૌ શશી વિસ્મયમેવ યસ્યાં કિંસ્વિત્ પ્રયાતા સ્થાલપદ્મિનીયમ્
જ્યાં તળાવની કમળની કળી ઓલવી ગઈ, ત્યાં ચંદ્ર આશ્ચર્યથી આગળ વધ્યો.
દિવાપિ સૂર્યં પવનાપ્લુતાભિર્દીર્ઘાભિરેવં સુપતાકિકાભિઃ
દિવસે પણ, પવનમાં લહેરાતી લાંબી અને સુંદર ધ્વજાઓથી સૂર્ય ઢંકાઈ જાય છે.
આલેશ્યયોષિદ્વિમલાનનાબ્જેષ્વીયુર્ભ્રમાન્નૈવ ચ પુષ્પકાન્તરમ્
મહિલાઓના નિર્મળ ચહેરા સાથે ચાંપટ લગાવી, મધમાખીઓ બીજા ફૂલ પર જાય નથી.
યસ્યાં જસક્રીડનસંગતાસુ ન સ્ત્રીષુ સંભો ગૃહદીર્ઘોકાસુ
જ્યાં રમતમાં જોડાયેલી સ્ત્રીઓમાં, લાંબો સમય રહેતા ઘરોમાં, કોઈ મિલન નથી.
ન ચાબલાનાં તરસા પરાક્રમં કરોતિ યસ્યાં સુરતં હિ મક્ત્વા
યુવાન છોકરીઓની કામવાસનામાં, જ્યાં સંભોગ ત્યાગવામાં આવ્યો છે, ત્યાં કોઈ જોર નથી.
યસ્યાં માનમદૌ પુંસાં કરિણાં યૌવનાગમે
યૌવન આવતાં પુરુષો અને હાથીઓમાં, ત્યાં માન અને મદ ઉદભવે છે.
તારાગણે ઽકુલીનત્વં ગદ્યે વૃત્તચ્યુતિર્વિભો
તારાઓમાં કુળની મહિમા નથી; ગદ્યમાં, છંદ ગુમ થઈ જાય છે, ભગવાન.
ચન્દ્રભૂષિતદેહાશ્ચ યસ્યાં ત્વમિવ શઙ્કર
જ્યાં ચંદ્રથી શોભિત દેહ ધરાવનાર, તમારા જેવા શંકર છે.
વસતે ભવાંલ્લોલઃ સર્વપાપહરો રવિઃ
ત્યાં ચંચળ સૂર્ય વસે છે, જે સર્વ પાપ દૂર કરે છે.
તત્ર ગત્વા સુરશ્રેષ્ઠ પાપમોક્ષમવાપ્સ્યસિ
ત્યાં જઈને, દેવોમાં શ્રેષ્ઠ, તું પાપમુક્તિ પામશે.
જગામ વેગાદ્ ગરુડો યથાસૌ વારાણસીં પાપવિમોચનાય
પાપમુક્તિ માટે, ગરુડ ઝડપથી વારાણસી ગયો હતો.
સ્નાત્વા ચ તીર્થેષુ વિમુક્તપાપઃ સ કેશવં દ્રષ્ટુમુપાજગામ
પવિત્ર તીર્થોમાં સ્નાન કરીને, પાપમુક્ત થઈ, તેણે કેશવના દર્શન માટે પ્રયાણ કર્યું.
તવત્પ્રસાદાદ્ હૃષીકેશ બ્રહ્મહત્યા ક્ષયં ગતા
હૃષીકેશ, તમારી કૃપાથી બ્રાહ્મણહત્યા જેવું મહાપાપ પણ નાશ પામ્યું છે.
કારણં વેદ્મિ ન ચ તદેતન્મે વક્તુમર્હસિ
મારે કારણ ખબર છે, પણ એ વાત કહેવી મને યોગ્ય લાગતી નથી.
વિદ્યતે કારણં રુદ્ર તત્સર્વં કથયામિ તે
હે રુદ્ર, અહીં એક કારણ છે, હું તને બધું સમજાવીશ.
એષ તીર્થવરઃ પુણ્યો દેવગન્ધર્વપૂજિતઃ
આ તીર્થ સર્વોત્તમ અને પવિત્ર છે, દેવતાઓ અને ગંધર્વો અહીં પૂજા કરે છે.
સ્નાતમાત્રસ્ય ચાદ્યૈવ કપાલં પરિમોક્ષ્યતિ
આજે અહીં સ્નાન કરનારનું કપાળ તરત જ છૂટશે.
કપાલમોચનેત્યેવં તીર્થં ચેદં ભવિષ્યતિ
આથી, આ તીર્થ 'કપાળમોચન' તરીકે ઓળખાશે, જ્યાં કપાળ છૂટે છે.
કપાલમોચને સસ્નૌ વેદોસ્તવિધિના મુને
મુનિ, તેણે કપાળમોચન તીર્થમાં વેદોક્ત વિધિથી સ્નાન કર્યું.
નામ્ના બભૂવાથ કપાલમોચનં તત્તીર્થવર્યં ભગવત્પ્રસાદાત્
ભગવાનની કૃપાથી એ ઉત્તમ તીર્થનું નામ કપાળમોચન પડ્યું.
અનેન કારણેનાસૌ દક્ષેણ ન નિમન્ત્રિતઃ
આ કારણથી, તેને દક્ષએ આમંત્રણ આપ્યું નહોતું.
યજ્ઞે ચાર્હાપિ દુહિતા દક્ષેણ ન નિમન્ત્રિતા
દક્ષએ પોતાની લાયક દીકરીને પણ યજ્ઞમાં બોલાવી નહોતી.
જયા જગામ શૈલેન્દ્રં મન્દરં ચારુકન્દરમ્
જયાએ પર્વતોના રાજા પાસે, સુંદર ગુફાઓવાળા મન્દર પર્વત પર ગઈ.
કિમર્થં વિજયા નાગાજ્જયન્તી ચાપરાજિતા
વિજયા કેમ ગઈ નહીં? જયંતી અને અપરાજિતા કેમ નહોતી ગઈ?
ગતા નિમન્ત્રિતાઃ સર્વા મખે માતામહસ્ય તાઃ
જેને આમંત્રણ મળ્યું, એ બધી જ પોતાની નાનાના યજ્ઞમાં ગઈ.