ઉવાચ વચનં દૃષ્ટ્વા ગ્રીષ્મકાલમુપસ્થિતમ્
ગૃષ્મકાળ આવી ગયો છે, એમ જોઈને તેણે આ શબ્દો કહ્યા.
યત્ર વાતાતપૌ ગ્રીષ્મે સ્થિતયોર્નૌ ગમિષ્યતઃ
જ્યારે ગૃષ્મકાળમાં પવન અને તાપ રહે છે, અને આપણે બંને આગળ વધીએ છીએ.
નિરાશ્રયો ઽહં સુદતી સદારણ્યચરઃ શુભે
સુદતી, હું આશ્રય વગર છું, હંમેશા જંગલમાં ફરું છું.
નિદાઘકાલમનયત્ સમં શર્વેણ સા સતી
સતી એ ગરમ કાળ શિવજી સાથે વિતાવ્યો.
ઘનાન્ધકારિતાશો વૈ પ્રાવૃટ્કાલોષતિરાગવાન્
પ્રાવૃષ્કાળમાં વાદળોથી દિશાઓ અંધારાઈ ગઈ, અને એ કાળ ઉલ્લાસથી ભરેલો હતો.
પ્રોવાચ વાક્યં દેવેશં સતી સપ્રણયં તદા
પછી સતીએ પ્રેમથી દેવોના સ્વામી સાથે વાત કરી.
સ્ફુરન્તિ નીલાભ્રગણેષુ વિદ્યુતો વાશન્તિ કેકારવમેવ બર્હિણઃ
ગાઢ વાદળોમાં વીજળી ઝળહળી રહી છે, અને મોરો પોતાના કેકા અવાજે બોલી રહ્યા છે.
કદમ્બસર્જ્જાર્જુનકેતકીદ્રુમાઃ પુષ્પાણિ મુઞ્ચન્તિ સુમારુતાહતાઃ
કદંબ, સરજ, અર્જુન અને કેતકીના વૃક્ષો, સુમારુતના ઝોકથી, ફૂલો છોડી રહ્યા છે.
યથાશ્રયાન્ યોગિગણઃ સમન્તાત્ પ્રવૃદ્ધમૂલાનપિ સંત્યજન્તિ
જેમ યોગીઓની ટોળકી, પોતાના આધારવાળા અને ગાઢ મૂળ ધરાવતાંને પણ,四 તરફથી છોડી દે છે.
નૂનં સમૃદ્ધિં સલિલસ્ય દૃષ્ટ્વા ચરન્તિ શૂરાસ્તરુણદ્રુમેષુ
પાણીની ભરપૂરતા જોઈને, બહાદુરો યુવાન વૃક્ષોમાં ફરતા રહે છે.
કિમત્ર ચિત્રં યદનુજ્જ્વલં જનં નિષેવ્ય યોષિદ્ ભવતિ ત્વશીલા
અહીં શું આશ્ચર્ય છે? તેજ વગરના લોકો સાથે રહેતાં, સ્ત્રીનું વર્તન અશાંત બની જાય છે.
ફલૈશ્ચ બિલ્વાઃ પયસા તથાપગાઃ પત્રૈઃ સપદ્મૈશ્ચ મહાસરાંસિ
બિલ્વ વૃક્ષો ફળ આપે છે, નદીઓ પાણી આપે છે, અને મોટા તળાવ પાંદડા અને કમળથી શોભાયમાન છે.
ગૃહં કુરુષ્વાત્ર મહાચજલોત્તમે સુનિર્વૃતા યેન ભવામિ શંભો
મહાન જળકાંઠે આ ઉત્તમ સ્થળે ઘર બાંધો, જેથી હું શાંતિથી રહી શકું, ó શંભુ.
ન મે ઽસ્તિ વિત્તં ગૃહસંચયાર્થે મૃગારિચર્માવરણં મમ પ્રિયે
મારે ઘર માટે કોઈ સંપત્તિ નથી; મારા માટે હરણની ચામડી જ આવરણ છે, ó પ્રિય.
કેયૂરમેકં મમ કમ્બલસ્ત્વહિર્દ્વિતીયમન્યો ભુજગો ધનઞ્જયઃ
મારે એક જ કયૂર છે, મારી ઓઢણી તું છે; બીજું તો ધનંજય નામના સાપ છે.
નીલો ઽપિ નીલાઞ્જનતુલ્યવર્ણઃ શ્રોણીતટે રાજતિ સુપ્રતિષ્ઠઃ
ગાઢ કાજલ જેવી રંગવાળું નિલો, કમર પર સુંદર રીતે ઝળકે છે.
અવનિતસમવેક્ષ્ય સ્વામિનો વાસકૃચ્છ્રાત્ પરિવદતિ સરોષં લજ્જયોચ્છ્વસ્ય ચોષ્મ્
માલિકને વાસ માટે કઠિનાઈમાં જોઈને, સેવક ગુસ્સે અને શરમથી ઉશ્કેરાઈને ફરિયાદ કરે છે.
વૃક્ષમૂલે સ્થિતાયા મે સુદુઃખેન વદામ્યતઃ
વૃક્ષની મૂળ પાસે ઊભી રહીને, હું ખૂબ દુઃખ સાથે વાત કરું છું.
તતો ઽભવન્નામ તેદશ્વરસ્ય જીમૂતકેતુસ્ત્વિતિ વિશ્રુતં દિવિ
પછી એ ઘોડાનું નામ જીમૂતકેતુ તરીકે સ્વર્ગમાં પ્રસિદ્ધ થયું.
લોકાન્ન્દકરી રમ્યા શરત્ સમભવન્મુને
મુનિ, સુંદર શરદ ઋતુ આવી, જે વિશ્વમાં પ્રકાશ લાવી.
પદ્માઃ સુગન્ધં નિલયાનિ વાયસા રુરુર્વિષાણં કલુષં જલાશયઃ
કમળ સુગંધ ફેલાવે છે, પક્ષીઓ ઘરમાં રહે છે, હરણના સિંગ તીખા છે, અને જળાશયો અશુદ્ધ છે.
નન્દન્તિ હૃષ્ટાન્યપિ ગોકુલાનિ સન્તશ્ચ સંતોષમનુવ્રજન્તિ
ગોકુલો પણ આનંદથી ખુશ થાય છે, અને સજ્જન સંતોષના માર્ગે ચાલે છે.
સતાં ચ ચિત્તં હિ દિશાં મુખૈઃ સમં વૈમલ્યમાયાન્તિ શશઙ્કકાન્તયઃ
સજ્જનોનું મન, દિશાઓના ચહેરા દ્વારા, ચાંદનીની કિરણોની જેમ, સમાન રીતે સ્વચ્છતા પામે છે.
સતીમાદાય શૈલેન્દ્રં મન્દરં સમુપાયયૌ
સતીને લઈને, તે પર્વતોના રાજા મંદર પાસે પહોંચ્યો.
રરામ શંભુર્ભગવાન્ સત્યા સહ મહાદ્યુતિઃ
મહાન તેજવાળા શંભુ ભગવાન, સત્યા સાથે આનંદમાં રહ્યા.
દક્ષઃ પ્રજાપતિશ્રેષ્ઠો યષ્ટુમારભત ક્રતુમ્
પ્રજાપતિઓમાં શ્રેષ્ઠ દક્ષે યજ્ઞ શરૂ કર્યો.
સકશ્યપાન્ સમામન્ત્ર્ય સદસ્યાન્ સમચીકરત્
કશ્યપોને બોલાવીને, સભામાં સભ્ય તરીકે નિમણુંક કરી.
સહાનસૂયયાત્રિં ચ સહ ધૃત્યા ચ કૌશિકમ્
અનસૂયા, અત્રિ, ધૃતિ અને કૌશિક સાથે મળીને.
ચન્દ્રયા સહિતં બ્રહ્મન્નૃષિમઙ્ગીરસં તથા
ચંદ્ર અને મહર્ષિ અંગીરસ સાથે, હે બ્રાહ્મણ.
વિદ્વાન્ ગુણસંપન્નાન્ વેદવેદાડ્ગપારગાન્
જેઓ વિદ્વાન છે, ગુણોથી ભરપૂર છે, અને વેદ તથા તેના અંગોમાં પારંગત છે.