చుకోప చ సురశ్రేష్ఠస్తస్యాః శాపం దదౌ కిల తస్మాత్తు మానుషే లోకే గచ్ఛ త్వం నిష్ప్రభా సతీ
దేవతలలో శ్రేష్ఠుడైన ఇంద్రుడు కోపంతో ఆమెను శపించి ఇలా అన్నాడు: 'కాబట్టి, నీవు నీ తేజస్సు కోల్పోయి మానవ లోకానికి వెళ్ళిపో.'
అథేంద్రకోపసంక్షోభాత్పతితా భువి సాప్సరాః
ఇంద్రుని కోపానికి వణిగి, ఆ అప్సరస భూమిపై పడిపోయింది.
కరుణం విలపంతీ చ కిం మయా దుష్కృతం కృతమ్
ఆమె దుఃఖంగా ఏడుస్తూ, 'నేను ఏ తప్పు చేసాను?' అని విలపించింది.
అథాప్సరోగణః సర్వః సఖీగణ సమన్వితః తస్యాః శోకాగ్నిదాహేన సంతప్తోఽప్సరసాం గణః
ఆమె స్నేహితులతో కూడిన అప్సరసల సమూహం అంతా, ఆమె కోసం శోకాగ్నిలో కాలిపోయారు.
సుసుప్తా పద్మినీ సాభ్రే యథా నైవ విరాజతే 5.2.17.
మేఘాలతో నిండిన ఆకాశంలో నిద్రిస్తున్న కమలపువ్వు ఎలా ప్రకాశించదో, ఆమె కూడా అలా వెలుగు లేకుండా కనిపించింది.
సఖీగణైః పరివృతా రంభా దృష్టా వరాననే
స్నేహితుల మధ్యలో ఉన్న రంభా, చంద్రబింబంలా అందమైన ముఖంతో కనిపించింది.
కస్మాదప్సరసః సద్యో దృశ్యంతే శోకవిహ్వలాః
ఎందుకు అప్సరసలు ఒక్కసారిగా ఈ విధంగా దుఃఖంతో నిండిపోయి కనిపిస్తున్నారు?
పప్రచ్ఛ చ సమాగత్య కస్మాదప్సరసో వరాః
అందరూ చేరి, 'ఎందుకు అప్సరసలలో శ్రేష్ఠులు ఇలా ఉన్నారు?' అని ఆమె అడిగింది.
వృత్తాంతం కథయామాసుస్తాశ్చ తస్మై పురాతనమ్
అప్పుడు వారు ఆ పురాతన కథను ఆమెకు వివరించారు.
ఉపాయం కథయామాస హితం తాసాం ప్రయత్నతః
అతడు ఎంతో జాగ్రత్తగా, వారికి ఉపయోగపడే మార్గాన్ని వివరించాడు.
ఆరాధయధ్వం దేవేశం లింగం సర్వార్థసాధకమ్
మీరు దేవతల అధిపతిని, అన్ని కోరికలు తీరే లింగాన్ని భక్తితో పూజించండి.
ఉర్వశ్యా మమ వాక్యేన భర్త్తా ప్రాప్తః పురూరవాః
ఊర్వశి మాట వల్ల పురూరవుడు ఆమె భర్తగా మారాడు.
మహాకాలవనే రమ్యే లింగారాధనకామ్యయా
అందమైన మహాకాలవనంలో, లింగాన్ని పూజించాలనే కోరికతో,
రంభే ప్రాప్స్యసి సౌభాగ్యం స్వర్గలోకం యశస్విని
ప్రఖ్యాతమైన రంభా, నీవు శుభఫలితాన్ని, స్వర్గలోకాన్ని పొందుతావు.
తస్మాత్త్రివిష్టపం గచ్ఛ సంఘేనానేన పూజితా అతోప్సరేశ్వరః ఖ్యాతో యయౌ ఖ్యాతిం జగత్త్రయే ।। 5.2.17.
కాబట్టి, ఈ సమూహం ద్వారా పూజింపబడుతూ స్వర్గానికి వెళ్ళు; అప్పుడు అప్సరసల అధిపతి మూడు లోకాలలో ప్రసిద్ధి పొందాడు.
యే సమారాధయిష్యంతి భక్త్యా చాప్సరసేశ్వరమ్
ఎవరైతే అప్సరసల అధిపతిని భక్తితో పూజిస్తారో,
ప్రేరయిష్యంతి యే లోకే దర్శనార్థం యశస్విని
ప్రపంచంలో నిన్ను దర్శించేందుకు ఇతరులను పంపించే వారు, ఓ మహిమాన్వితురాలీ,
కిం దానైః కిం తపోభిశ్చ కిం యజ్ఞైర్బహుదక్షిణైః
దానం చేసినా, తపస్సు చేసినా, ఎన్నో బహుమతులతో యజ్ఞాలు చేసినా, వాటి ప్రయోజనం ఏమిటి?
ఏష తే కథితో దేవి ప్రభావః పాపనాశనః
ఓ దేవీ, పాపాలను నశింపజేసే నీ మహిమను నేను వివరించాను.
యస్య దర్శనమాత్రేణ కలహో నైవ జాయతే
ఎవరిని కేవలం చూసినంత మాత్రాన కలహం కలగదు,
సర్వదుఃఖోపశమనం సర్వపాప ప్రమోచనమ్
అతడు అన్ని బాధలను శాంతింపజేసి, అన్ని పాపాల నుండి విముక్తి కలిగిస్తాడు,
మమ దేవి త్వయా సార్ద్ధం కలహః సమపద్యత
ఓ దేవీ, నీవు నా తోడుగా ఉన్నప్పటికీ నాకూ కలహం సంభవించింది.
యదా త్వం హిమశైలస్య దుహితా వరవర్ణిని
ఓ సుందరివని, హిమపర్వతపు కుమార్తె అయిన నీవు,
వినివృత్తే వివాహే చ త్వయా సార్ద్ధం వరాననే
వివాహం నిలిపివేసినప్పుడు, ఓ మనోహర ముఖవల్లభా, నీవు నా వెంట ఉన్నావు.
నీలోత్పలనిభప్రఖ్యా నీలకుంచితమూర్ద్ధజా మధ్యే సముపవిష్టాసి కృష్ణాంజనసమప్రభా
నీలకమల వలె నలుపు రంగు, వంకర జుట్టుతో, నీవు మధ్యలో కూర్చొని, నల్ల కాజలువలె మెరుస్తూ కనిపించావు.
కాలి సుందరి మత్పార్శ్వే వల్లభే త్వముపావిశ
ఓ కాళీ, ఓ సుందరివని, నా ప్రియమైనవాడివి, నా పక్కన కూర్చో.
భుజంగీవాసితా శుభ్రే సంశ్లిష్టా చందనే తరౌ
పాము అలంకారంగా ధరించిన పవిత్రురాలివి, చంద్రవృక్షాల కౌగిలిలో ఉన్నావు.
ఇత్యుక్తాసి మయా దేవి గిరిజే చారుహాసిని
ఇలా నేను నిన్ను సంబోధించాను, ఓ గిరిజా, నవ్వుతో మెరిసే దేవీ.
యదా త్వయా మదర్థే హి ప్రేరితా వేదపారగాః 5.2.
నా కోసం నీవు వేదజ్ఞులైనవారిని పంపినప్పుడు,
తదా త్వయా మదర్థేఽపి ప్రార్థితో జనకో మమ
అప్పుడు నా కోసం నీవు నా తండ్రిని కూడా ప్రార్థించావు.