నివారితాశ్చ సహసా తాభ్యాం వై ద్వారపాలనాత్
అయితే ఆ ఇద్దరు ద్వారపాలకులు వారిని ఒక్కసారిగా అడ్డగించారు.
భగవానువాచ అతః ప్రభృతి స్థానేస్మిన్స్థితిర్నాస్తి చ శాశ్వతీ
భగవంతుడు ఇలా అన్నాడు: అప్పటి నుండి ఈ స్థలంలో శాశ్వతమైన నివాసం ఉండదు.
సద్యః ప్రాప్తౌ తదా వ్యాస ఆసురీం యోనిమేవ తౌ
అప్పుడు వ్యాసా, ఆ ఇద్దరూ వెంటనే అసుర జన్మను పొందారు.
జన్మాంతరసహస్రేణ తపోదానసమాధిభిః
వెయ్యి జన్మల తరువాత తపస్సు, దానం, ధ్యానం వల్ల
దుష్టభావేన సద్యో వై జన్మభిర్జాయతే త్రిభిః
కాని చెడ్డ మనసుతో ఉంటే, కేవలం మూడు జన్మలకే పుట్టిపోతారు.
జన్మజన్మాంతరే జాతౌ తామసీం యోనిముద్ధతౌ
ప్రతి జన్మలో వారు తామసికమైన గర్భాన్ని పొందారు.
తథైవ కుంభకర్ణాఖ్యో రావణో లోకరావణః 5.1.52.
అలానే కుంభకర్ణుడు, లోకాలను భయపెట్టిన రావణుడు పుట్టారు.
యోఽసౌ మహాబలీ దైత్యో హిరణ్యాక్ష ఇతి స్మృతః
అతడే మహాబలశాలి దైత్యుడు హిరణ్యాక్షుడు అని ప్రసిద్ధి.
జిత్వా చ సకలాన్దేవాన్స్వయమేవాధితిష్ఠతి
అతడు అందరు దేవతలను జయించి, తానే అధికారం చేపట్టాడు.
స్వర్గాన్నిరాకృతాః సర్వే భ్రష్టరాజ్యాః పరాజితాః
అందరూ స్వర్గం నుండి బయటపడిపోయి, రాజ్యాన్ని కోల్పోయి, ఓడిపోయారు.
స్వధాకారో వషట్కారః స్వాహాకారో న దృశ్యతే
స్వధా, వషట్, స్వాహా వంటి హవన మంత్రాలు కనబడలేదు.
నైవ తీర్థం ప్రకాశేత పుణ్యాన్యాయతనాని చ
పుణ్య తీర్థాలు, పవిత్ర స్థలాలు ఏవీ కనిపించలేదు.
ఉచ్ఛిన్నా హి తదా జాతాస్తస్మిన్రాజ్ఞి దురాత్మని
ఆ దుర్మార్గ రాజు పాలనలో అన్నీ నాశనం అయ్యాయి.
పాఖండినోఽపరా క్రాంతాః సర్వే ధర్మబహిర్ముఖాః
ఇంకా మరికొందరు పాకండులు వచ్చి, అందరూ ధర్మాన్ని విడిచిపెట్టారు.
బహుమ్లేచ్ఛా బహుక్లేశా బహ్వాబాధావనీ కృతా
భూమిపై అనేక మ్లేచ్ఛులు, ఎన్నో బాధలు, పెద్దపెద్ద కష్టాలు వచ్చాయి.
తమీభూతం జగత్సర్వం దృశ్యతే వసుధాతలే 5.1.52.
భూమి మీద మొత్తం లోకం చీకటిలో మునిగిపోయినట్టు కనిపించింది.
యదా యదా హి ధర్మస్య గ్లానిర్భవతి భారత
భారత వంశజా, ఎప్పుడు ఎప్పుడు ధర్మం తగ్గిపోతుందో,
ఇతి జ్ఞాత్వా మహావిష్ణుర్వారాహం వపురాత్మవాన్
అది తెలుసుకుని, మహావిష్ణువు తాను నియంత్రణ కలిగి, వరాహరూపం ధరించాడు.
యూపదంష్ట్రో హవిర్గంధో బీజౌషధితనూరుహః
యజ్ఞస్తంభాన్ని పళ్లుగా, హవిస్సు సువాసనను శరీరంగా, విత్తనాలు, ఔషధాలు, మొక్కలతో కూడిన దేహాన్ని కలిగి,
అంతరాస్యరుచాదార్ఢో యజ్ఞకాయః సుదక్షిణః
వెదురు వంటి నోటిలో వెలిగే తేజంతో, యజ్ఞరూపంగా, అపూర్వ దానశీలిగా ఉన్నాడు.
హౌత్రశ్వాసపరో దక్షసదస్యావయవః స్మృతః
అతని ఊపిరి హోత్రంగా, యజ్ఞంలో నిమగ్నుడై, అతని అవయవాలు యజ్ఞసభ సభ్యులవలె గుర్తించబడ్డాయి.
వేదిపల్వలసంస్తారో బ్రహ్మాధ్వర్యుర్వనాకరః
వేదాల విస్తృతి అతని చెరువు, బ్రహ్మ అతని యజ్ఞాధికారి, అడవి అతని నివాసస్థానం.
ఆద్యః పురుష ఈశానః పురుహూతః పురుష్టుతః
ఆదిపురుషుడు, పరమేశ్వరుడు, అనేకమంది పిలిచే వాడు, అనేకమంది పొగిడే వాడు.
సంగ్రామాన్సుబహూన్కృత్వా బహుకష్టేన విష్ణునా
విష్ణువు అనేక యుద్ధాలు చేసి, ఎంతో కష్టం అనుభవించాడు.
ఉద్ధృతా చ వరాహేణ దంష్ట్రయా చంద్రరేఖయా
వెన్నెలలా మెరిసే పళ్లతో వరాహుడు భూమిని పైకి ఎత్తాడు.
వవుః పుణ్యాస్తథా వాతాః సుప్రభోఽభూద్దివాకరః 5.1.52.
పుణ్యమైన గాలులు వీస్తూ, సూర్యుడు ప్రకాశవంతంగా మెరిసాడు.
సరితో మార్గవాహిన్యః సాగరాః ప్రకృతిం గతః
నదులు తమ మార్గాల్లో ప్రవహించాయి, సముద్రాలు సహజస్థితికి చేరాయి.
వారాహమూర్తిర్భగవాన్సర్వకామఫలప్రదః
అన్ని కోరికలు తీరుస్తున్న వరాహమూర్తి ప్రత్యక్షమయ్యాడు.
తస్యాపి హృదయాజ్జాతా నదీ హ్యేషా సనాతనీ
ఆయన హృదయంనుండే ఈ శాశ్వత నది జన్మించింది.
బహుయోజనవిస్తారా బహులా కామచారిణీ
అనేక యోజనాల పొడవుతో, విస్తారంగా, తన ఇష్టానుసారం ప్రవహిస్తూ,