సర్వసాక్షిన్నమస్తేఽస్తు సర్వభూతాశయాకృతే
అన్నిటికీ సాక్షివైనవాడా, సమస్త భూతాల హృదయాలను సృష్టించినవాడా! నీకు నమస్కారం.
దివ్యహాస నమస్తేఽస్తు నమోఽమృతస్రవాయ చ ।। 5.1.51.
దివ్యమైన నవ్వుతో ఉన్నవాడా, అమృతాన్ని పారజూపువాడా! నీకు నమస్కారం.
కామ్యకామ నమస్తేస్తు సర్వకామవరప్రద
కామ్యకామా! నీకు వందనం. నీవు అందరికీ కావలసిన వరాలు ప్రసాదించేవాడవు.
నమో మృడాయ దాంతాయ శాంతరూపాయ వై నమః
దయామయుడైన మృడా! నియమంగా ఉండేవాడవు, శాంతి స్వరూపుడవు. నీకు నమస్కారం.
ఏవం ప్రసాదితో నాగైర్భగవాన్వృషభధ్వజః
ఈ విధంగా నాగులు ప్రార్థించగా, వృషభధ్వజుడైన భగవంతుడు సంతోషించాడు.
నాగలోకే పురా నిత్యం భిక్షార్థం చాగతోస్మ్యహమ్
పూర్వం నేను ఎప్పుడూ నాగలోకానికి భిక్ష కోసం వచ్చేవాడిని.
గృహేగృహే భోగవత్యాం వ్యచరత్క్షుధితో భృశమ్
భోగవతిలో ఇంటింటికీ తిరుగుతూ, బాగా ఆకలితో సంచరించేవాడిని.
అప్రాప్తభిక్షో భిక్షార్థీ పునరాగాం తతో గృహమ్
భిక్ష దొరకకపోతే, మళ్లీ మరో ఇంటికి వెళ్ళి అడిగేవాడిని.
కించిత్పుణ్యప్రసంగేన మహాకాలవనోత్తమే
కొంత పుణ్యఫలంతో, మహాకాళవనంలో ఉన్నతమైన చోటికి వచ్చాను.
ఆబాలవృద్ధైః సస్త్రీభి దృష్టా శిప్రా సరిద్వరా
అక్కడ చిన్నవారు, పెద్దవారు, స్త్రీలతో కలిసి అందరూ నన్ను శిప్రా నదీ తీరంలో చూశారు.
శిప్రాయాం స్నానజం పుణ్యం వక్తుం శక్తో న కీదృశమ్
శిప్రా నదిలో స్నానం చేయడం వల్ల కలిగే పుణ్యాన్ని పూర్తిగా వివరించలేను.
యస్మాత్స్నానం కృతం సర్వైః శిప్రాయాం పన్నగోత్తమైః 5.1.51.
ఎందుకంటే, శిప్రా నదిలో అన్ని గొప్ప నాగులు స్నానం చేశారు.
నీత్వా శిప్రోదకం పుణ్యం కుణ్డేషు పరిషిఞ్చత
శిప్రా నదిలోని పవిత్ర జలాన్ని తీసుకుని, ఆ నీటిని కుండల్లో పోయించండి.
సంపూర్ణాని భవిష్యంతి స్థిరాణి పన్నగోత్తమాః
అప్పుడు ఆ కుండలు నిండుగా, స్థిరంగా ఉంటాయి, ఓ ఉత్తమ నాగులారా!
గతాస్తే వై స్వకం లోకం నమస్కృత్వా మహేశ్వరమ్
వారు మహేశ్వరునికి నమస్కరించి, తమ తమ లోకాలకు తిరిగి వెళ్లారు.
సర్వలోకేషు విఖ్యాతా వ్యాస శిప్రాఽమృతోద్భవా
వ్యాసా! అమృతం నుండి జనించిన శిప్రా అన్ని లోకాలలో ప్రసిద్ధి చెందింది.
న తేషాం దుష్కృతం కించిన్నాపదో న చ దుర్గతిః
వారికి ఎలాంటి పాపకర్మలు, అపాయాలు, దుఃఖాలు ఉండవు.
న చ మిత్రాణి దుష్యంతి న రోగో న దరిద్రతా పఠనాచ్ఛ్రవణాద్వాపి గోసహస్రఫలం లభేత్
వారి స్నేహితులకు కూడా ఏ హాని, వ్యాధి, దారిద్ర్యం ఉండదు. దీన్ని చదివినా, వినినా, వెయ్యి ఆవుల పుణ్యం లభిస్తుంది.
యస్య శ్రవణమాత్రేణ హయమేధఫలం భవేత్
దీనిని వినడమే వలన హయమేధ యాగ ఫలం లభిస్తుంది.
శిప్రా చ సర్వతః పుణ్యా పవిత్రా పాపహారిణీ
శిప్రా అన్ని చోట్ల పవిత్రమైనది, పుణ్యదాయకమైనది, పాపాలను తొలగించేది.
తథాపి తత్సముత్పత్తిం విస్తరాద్గదతో మమ శృణు వ్యాస మహాపుణ్యాం కథాం పౌరాణికీం శుభామ్
అయినా, వ్యాస మహర్షీ, ఆ సంఘటన ఎలా జరిగిందో నేను పూర్తిగా వివరంగా చెబుతాను. ఇది పుణ్యమయమైన, పురాతనమైన, మంగళకరమైన కథ. విను.
పురా మహాసురో జాతో హిరణ్యాక్షో మహాబలః
పూర్వం ఒక మహా అసురుడు, అపారమైన బలంతో ఉన్న హిరణ్యాక్షుడు జన్మించాడు.
స చేమాం సకలాం పృథ్వీం వశీకృత్వా చకార హ
ఆయన ఈ భూమంతటినీ తన ఆధీనంలోకి తీసుకుని పాలించాడు.
జిత్వా చ సకలాఁల్లోకాన్సురానింద్రపురోగమాన్
ఇంద్రుడు మొదలైన దేవతలతో సహా అన్ని లోకాలను జయించాడు.
స సర్వాన్సర్వలోకేభ్యః స్వయమేవాధితిష్ఠతి
అతడు అన్ని లోకాలలోని ప్రాణుల మీద స్వయంగా పరిపాలన చేపట్టాడు.
విచరంతి యథా మర్త్యా భ్రష్టరాజ్యాః పరాజితాః
అధికారం కోల్పోయి ఓడిపోయిన దేవతలు, సామాన్య మానవుల్లా తిరుగుతూ బాధపడ్డారు.
తత్ర గత్వా నమస్కృత్య దైత్యకృత్యం న్యవేదయన్
అప్పుడు వారు వెళ్లి నమస్కరించి, ఆ దైత్యుడు చేసిన పనులను వివరించారు.
యేన దేవగణాః సర్వే నష్టప్రాయాశ్చ తత్క్షణాత్ 5.1.52.
ఆయన చేత దేవతలందరూ ఆ క్షణంలోనే దాదాపు నాశనం అయ్యారు.
యజ్ఞభాగాంశ్చ వై సర్వానుపాశ్నాతి పృథక్పృథక్
అతడు యజ్ఞాలలోని భాగాలను ఒక్కొక్కటిగా తినేసేవాడు.
ఇతి విక్లవితం తేషాం దేవానాం స పితామహః
దేవతలు ఇంతగా బాధపడుతున్నట్టు చూసి వారి పితామహుడు మనసులో కలవరపడ్డాడు.