తీర్థానాముత్తమం తీర్థం పుణ్యానాం పుణ్యవర్ధనమ్
తీర్థాలన్నిటిలో ఇదే ఉత్తమమైనది, పుణ్యాన్ని పెంచే పవిత్ర స్థలం.
కతి సంత్యత్ర తీర్థాని లింగాని చ తథా కతి
ఇక్కడ ఎన్ని తీర్థాలు ఉన్నాయి? అలాగే ఎన్ని లింగాలు ఉన్నాయి?
మహాకాలవనే వ్యాస లింగసంఖ్యా న విద్యతే
మహాకాళ వనంలో, వ్యాసా, లింగాల సంఖ్యను ఎవరూ చెప్పలేరు.
అకామో వా సకామో వా జాయతే యోఽత్ర మానవః
ఇక్కడ ఎవరు కోరికలతోనో లేక కోరికలేకపోయినా జన్మిస్తే—
కృతకామాని తీర్థాని ప్రాసాదాయతనాని చ
ఇక్కడి తీర్థాలు, ఆలయాలు అన్నీ కోరికలను నెరవేర్చుతాయి.
పుణ్యాని సర్వతీర్థాని సిద్ధిక్షేత్రాణి సర్వతః
ఇక్కడ ఉన్న అన్ని తీర్థాలు పవిత్రమైనవే, అన్ని చోట్ల సిద్ధి ప్రాప్తి స్థలాలే.
యః శృణోతి మహాభక్త్యా స యాతి పరమాం గతిమ్
ఎవరు మహాభక్తితో వినితే, వారు పరమ గతి పొందుతారు.
ఈశ్వరస్థానమాఖ్యాతం సమంతాత్సాగ్రయోజనమ్
ప్రభువు నివాస స్థలం అన్ని వైపులా ఒక యోజన పొడవునా వివరించబడింది.
యత్ర క్షేత్రే మృతా మర్త్యాః సదాచారాస్తథోత్తమాః
అక్కడ ఆ పవిత్రస్థలంలో, మంచి ప్రవర్తన కలిగి అక్కడ మరణించిన మానవులు, ఉత్తమ స్థితికి చేరుకుంటారు.
యత్ర కీటపతంగాద్యా మృతా యాంతి పరాం గతిమ్
అక్కడ చనిపోయిన పురుగులు, పటంగాలు వంటి చిన్న జీవులు కూడా పరమగతిని పొందుతాయి.
తస్మాద్బ్రూహి మమైకం తు ప్రశ్నం తథ్యేన సాంప్రతమ్
అందుకే, ఇప్పుడు నాకు ఒక ప్రశ్నను నిజంగా చెప్పు.
కుశస్థలీ కథం నామ తథావంతీ కథం స్మృతా
కుశస్థళి అనే పేరు ఎలా వచ్చింది? అలాగే, అవంతీ అని ఎందుకు పిలవబడుతుంది?
నామ్నాం హేతుమథో తేషాం బ్రూహి త్వం మునిసత్తమ
ఆ పేర్లకు కారణం ఏమిటో, మునిశ్రేష్ఠా, నువ్వు నాకు వివరించు.
కథితం వామదేవాయ గౌరకల్పే పురాతనే
ఈ విషయం పురాతన గౌరీయుగంలో వామదేవునికి చెప్పబడింది.
మహేశేన భగవతా విధిశ్చైవాత్ర హేతుతః
ఈ కారణాన్ని మహేశ్వరుడు, అలాగే విధి ఇక్కడ వివరించారు.
స్వర్గప్రాప్తిశ్చ భవతి స్వేచ్ఛాచారవిహారిణామ్
అక్కడ స్వేచ్ఛగా సంచరిస్తూ నివసించే వారికి స్వర్గప్రాప్తి కలుగుతుంది.
కుతో నివర్తితం చిత్తం జాయతే వసతాం క్వచిత్ ఏతన్మే భగవన్బ్రూహి హితార్థం సర్వదేహినామ్ 5.1.40.
అక్కడ నివసించేవారి మనస్సు ఎలా నియంత్రించబడుతుంది? అది ఎక్కడ ఉద్భవిస్తుంది? భగవంతుడా, ఈ విషయాన్ని సమస్త జీవుల హితార్థంగా నాకు చెప్పు.
ప్రోవాచ పార్వతీకాంతం ప్రభుః ప్రీతః పితామహః
పార్వతీప్రియుడైన భగవంతునికి, తృప్తిచెందిన పితామహుడు ఇలా చెప్పాడు.
అజానన్నివ త్వం సర్వం మాం పృచ్ఛసి సనాతన
నీవు అన్నీ తెలిసినవాడివై, తెలియనట్టు నన్ను ప్రతీది అడుగుతున్నావు, సనాతనా.
త్వమేవ చ మహాకాలః సర్వం వై జ్ఞాయతే త్వయా
నీవే మహాకాలుడు; నీకు అన్నీ తెలిసినవే.
నివసంతి న తే మర్త్యాః సురాస్తే వై న సంశయః
అక్కడ మానవులు నివసించరు; అక్కడ ఉన్నవారు దేవతలే, ఇందులో సందేహం లేదు.
వర్తతే చ పురీ తత్ర రమ్యహర్మ్యా సుశోభనా
అక్కడ అందమైన, అద్భుతమైన భవనాలతో కూడిన నగరం ఉంది.
స్వర్ణశృఙ్గాశ్చ ప్రాసాదా విహితా విశ్వకర్మణా
విశ్వకర్మ చేతి వలన బంగారు కొమ్ములతో కూడిన ప్రాసాదాలు నిర్మించబడ్డాయి.
పూర్వకల్పే స్థితోఽహం చ యత్ర త్వం కేశవస్తథా
పూర్వకాలంలో, నేను అక్కడ ఉండగా, నీవు కూడా, కేశవా, అక్కడే ఉన్నావు.
తథా దేవర్షయః సిద్ధా యక్షకింనరదానవాః
అలాగే, దేవర్షులు, సిద్ధులు, యక్షులు, కిన్నరులు, దానవులు కూడా అక్కడ ఉన్నారు.
తథైవ చ వరా నార్యో దేవానామతివల్లభాః 5.1.40.
అలాగే, దేవతలకు అత్యంత ప్రియమైన శ్రేష్ఠమైన స్త్రీలు కూడా అక్కడ ఉన్నారు.
ఆగత్య చ యదా దేవః సహ దేవైర్మహేశ్వరః
అప్పుడు మహేశ్వరుడు దేవతలతో కలిసి అక్కడికి వచ్చాడు.
ప్రాసాదైః స్వర్ణశృంగాఢ్యైర్మణిరత్నవిభూషితైః
ఆ ప్రాసాదాలు బంగారు కొమ్ములతో, మణులు రత్నాలతో అలంకరించబడి మెరిసిపోతున్నాయి.
తత్రాస్తే శోభనే దివ్యే ప్రాసాదే మణిభూషితే
అక్కడ, మణులతో అలంకరించబడిన ఆ దివ్యమైన, అందమైన ప్రాసాదంలో ఆయన నివసిస్తున్నాడు.
తతో మహేశశ్చ పితామహశ్చ సమేత్య తం విశ్వపతిం ననందతుః
తర్వాత మహేశుడు, పితామహుడు కలిసి ఆ విశ్వపతితో ఆనందంగా ఉన్నారు.