విష్ణుపూజా ప్రయత్నేన కర్తవ్యా శ్రద్ధయాత్ర వై
ఇక్కడ విష్ణువును శ్రద్ధతో, శ్రద్ధగా పూజించాలి.
వసిష్ఠకుణ్డాద్విప్రేంద్ర ప్రత్యగ్దిగ్దలమాశ్రితమ్ యత్ర స్నానేన దానేన సర్వకామానవాప్నుయాత్
వసిష్ఠుని కుండంలో, తూర్పు దిశలో, బ్రాహ్మణశ్రేష్ఠా! అక్కడ స్నానం చేసి, దానం చేస్తే అన్ని కోరికలు నెరవేరుతాయి.
పౌర్ణమాస్యాం సముద్రస్య స్నానాద్యత్పుణ్యమాప్నుయాత్
పౌర్ణమి రోజున సముద్రంలో స్నానం చేస్తే లభించే పుణ్యం,
తస్మాదత్ర విధానేన స్నాతవ్యం పుత్రకాంక్షయా
అందుచేత, కుమారుని కోరికతో, ఇక్కడ నియమంగా స్నానం చేయాలి.
ఏవం కుర్వన్నరో విద్వాన్సర్వపాపైః ప్రముచ్యతే 2.8.7.
ఇలా చేసే జ్ఞానవంతుడు అన్ని పాపాల నుండి విముక్తి పొందుతాడు.
సాగరాన్నైర్ఋతే భాగే యోగినీకుణ్డముత్తమమ్
సముద్రానికి నైరుతి దిశలో ఉత్తమమైన యోగినీ కుండం ఉంది.
సర్వార్థసిద్ధిదాః పుంసాం స్త్రీణాం చైవ విశేషతః
ఈ వ్రతాలు మనుషులకు, ముఖ్యంగా స్త్రీలకు, అన్ని ఆశయాల సాఫల్యాన్ని ప్రసాదిస్తాయి.
ఆశ్వినే శుక్లపక్షస్య అష్టమ్యాం చ విశేషతః
ఆశ్వయుజ మాసంలో శుక్లపక్షం అష్టమి రోజున ఈ వ్రతానికి ప్రత్యేకమైన ఫలితం కలుగుతుంది.
అత్ర స్నానం తథా దానం సర్వం సఫలతాం వ్రజేత్
ఇక్కడ స్నానం చేయడం, దానం చేయడం అన్నీ ఫలప్రదంగా మారతాయి.
యోగినీకుండతః పూర్వముర్వశీకుణ్డముత్తమమ్
యోగినీ కుండానికి ముందు అద్భుతమైన ఉర్వశీ కుండం ఉంది.
పురా కిల మునిర్ధీరో రైభ్యో నామ తపోధనః
పూర్వకాలంలో రైభ్యుడు అనే మహర్షి ఉన్నాడు; అతడు గొప్ప తపస్సుతో ప్రసిద్ధి చెందాడు.
తత్తపో విపులం దృష్ట్వా భీతః సురపతిస్తతః
ఆ మహర్షి చేసిన గొప్ప తపస్సును చూసి దేవేంద్రుడు భయపడిపోయాడు.
తతః సా ప్రేషితా తేనాజగామ గజగామినీ
అప్పుడు అతని ఆజ్ఞతో, మృదువైన నడక కలిగిన ఆమె అక్కడకు వచ్చింది.
వనఫుల్లలతాకుఞ్జే మఞ్జుకూజద్విహంగమే
అందమైన పూల లతలతో నిండిన అడవి మేడలో, మధురమైన స్వరంతో పక్షులు కూస్తున్న చోట,
పున్నాగకేశరాశోకచ్ఛిన్నకిజల్కపింజరే 2.8.7.
పున్నాగ, కేశర, అశోక పుష్పాల తంతువులతో నేసిన పంజరాల మధ్య,
సా బభౌ కాంతిసర్వస్వకోశః కుసుమధన్వనః
ఆమె మన్మథునికి అందాల సంపదలన్నింటికీ నిలయంగా ప్రకాశించింది.
అంగప్రభాసువర్ణేన సితమౌక్తికశోభితా
ఆమె అవయవాలు బంగారు ప్రకాశంతో మెరిసిపోతూ, తెల్ల ముత్యాలతో అలంకరించబడి ఉండేవి.
విలోమలోచనాపాంగతరంగధవలత్విషా
ఆమె కన్నుల చివర అలలు లాంటి మెరుపుతో, పైకి వంగిన కళ్ల పొడవుతో ఆమె చర్మం ప్రకాశించింది.
కర్ణోపలమ్బిసంఘుష్యద్భృఙ్గాఢ్యచూతమఞ్జరీ
కర్ణభూషణాల దగ్గర తేనెటీగలు గుంపుగా గూంగూరాడుతూ, మామిడి మంజుళులతో ఆమె అలంకరించబడి ఉంది.
తనుమధ్యా పృథుశ్రోణిర్వర్ణోద్భిన్నపయోధరా
ఆమె నడుము సన్నగా, నితంబాలు విస్తృతంగా, వర్ణంతో మెరిసే వక్షోజాలతో ఉంది.
అపశ్యదాశ్రమే తస్మిన్మునిరాయతలోచనామ్
ఆ ఆశ్రమంలో ఆ మహర్షి ఆమెను విశాలమైన కళ్లతో చూసాడు.
త్రినేత్రవంచనాయైవ కల్పితాం లలనాతనుమ్
త్రినేత్రుడిని మోసం చేయడానికి ప్రత్యేకంగా ఆ స్త్రీ రూపాన్ని సృష్టించారు.
విలోక్య తాం విశాలాక్షీం మునిర్వ్యాకులితేన్ద్రియః
ఆ విశాలకంటి స్త్రీని చూసి ఆ మహర్షి యొక్క ఇంద్రియాలు కలవరపడ్డాయి.
సమాగతా తపోవిఘ్నహేతవే మమ సన్నిధౌ
తపస్సుకు అడ్డుగా మారేందుకు ఆమె నా సమీపానికి వచ్చింది.
ఉవాచ వనితా భూత్వా ప్రాంజలిర్మునిమాదరాత్ 2.8.7.
ఆమె స్త్రీగా మారి, చేతులు ముడుచుకొని, ఆ మునికి గౌరవంగా మాట్లాడింది.
త్వచ్ఛాపస్య కథం ముక్తిర్భవితా నియతవ్రత
నీ శాపం నుండి విముక్తి ఎలా కలుగుతుంది, నియమంగా వ్రతం పాటించే వాడా?
తత్ర స్నానం కురుష్వాద్య సౌందర్యం పరమాప్నుహి
అక్కడ నేడు స్నానం చేయి, అప్పుడు పరమమైన అందాన్ని పొందు.
త్వన్నామ్నైవ చ విఖ్యాతిం తోయం యాస్యతి తద్ధ్రువమ్
నీ పేరుతోనే ఆ నీరు ఖచ్చితంగా ప్రసిద్ధి పొందుతుంది.
సున్దరీ సాఽభవత్క్షిప్రం తత్స్థానం ఖ్యాతిమాయయౌ
ఆమె తక్షణమే అందంగా మారింది, ఆ స్థలం పేరు ప్రఖ్యాతి పొందింది.
అత్ర స్నానం మునిశ్రేష్ఠ యః కుర్యాద్విధివజ్జనః
మహామునీవరా, ఇక్కడ ఎవరు నియమంగా స్నానం చేస్తారో వారు—