ప్రతిపన్నం చ దేవేన స్వాంగాత్సేనా పతిం ప్రతి
దేవుడు తన శరీరంలో నుంచే సేనాధిపతిని సృష్టించాలని నిర్ణయించుకున్నాడు.
ఇతి సంచిత్య దేవేశః కామమాహూయ సత్వరమ్
అలా నిర్ణయించి, దేవతలాధిపతి వెంటనే కామదేవుని పిలిపించాడు.
యథా దేవో భజేద్దేవీం తథా కామ విధీయతామ్
ఓ కామదేవా, దేవుడు దేవిని కోరేలా నీవు ఏర్పాటుచేయు.
కామో వాక్యం హరేః శ్రుత్వా ప్రహస్యేదమువాచ హ
హరిదేవుని మాటలు విని, కామదేవుడు చిరునవ్వుతో ఇలా అన్నాడు.
తస్మిన్క్షణేఽథ శక్రేణ కామవాక్యాదనంతరమ్
ఆ సమయంలో, కామదేవుని మాటల తర్వాత, ఇంద్రుడు కార్యానికి ఉపక్రమించాడు.
లబ్ధ్వా కామో మధుం మిత్రం ప్రతస్థే భార్యయా సహ
మధును, మిత్రుని పొందిన కామదేవుడు తన భార్యతో కలిసి బయలుదేరాడు.
యత్ర దేవాధిదేవేశో దేవదారువనే స్థితః
అక్కడ దేవతలలో దేవతల అధిపతి దేవదారు అరణ్యంలో నివసిస్తున్నాడు.
చూతవృక్షాశ్రితః కామో యావద్బాణం సుమోహనమ్
మామిడి చెట్టు నీడలో ఉన్న కామదేవుడు, తన అత్యంత మోహకమైన బాణాన్ని సిద్ధం చేశాడు.
త్యక్తధ్యానవ్రతో దేవో హృష్టశ్చాహ్రాదచేతనః 5.1.34.
ధ్యానం, వ్రతాలు వదిలేసిన ఆ దేవుడు ఆనందంగా ఉన్నాడు, కానీ హర్షం లేకుండా, చైతన్యం లేకుండా ఉన్నాడు.
చూతవృక్షాశ్రితం కామమపశ్యచ్చ రుషాన్వితః
ఆయన కోపంతో నిండిన కాముని, మామిడి చెట్టు కింద ఆశ్రయించుకొని ఉన్నట్టు చూశాడు.
దేవోఽప్యన్తర్దధే తస్మాత్స్థానాదాశు గణైః సహ
ఆ దేవుడు తన గణాలతో కలిసి ఆ స్థలంనుంచి వెంటనే అంతర్ధానం అయ్యాడు.
భస్మీకృతం పతిం దృష్ట్వా విలలాప సుదుఃఖితా
భర్త బూడిదైపోయినదాన్ని చూసి, ఆమె తీవ్ర దుఃఖంతో విలపించింది.
ఆశ్వాసయంతీం కృపయా సఖీమివ సుదుః ఖితామ్
తన స్నేహితురాలిని ఎంతగా బాధపడుతుందో చూసి, దయతో ఆమెను ఓదార్చింది.
సర్వకార్యాణ్యనంగోపి మిత్రకార్యం విధానతః
అనంగుడు అన్ని కార్యాల్లో లేని వాడైనా, స్నేహితుల పనిని ఆజ్ఞ ప్రకారం నెరవేర్చుతాడు.
తతః శంభోరనుధ్యానాత్థాస్యతి న సంశయః
అప్పుడప్పుడు శంభును ధ్యానించటం వల్ల, నిస్సందేహంగా ఫలితం కలుగుతుంది.
తత్పుత్రో భవితా దేహీ ప్రద్యుమ్నోనామ తే పతిః
ఆ కొడుకు శరీరంతో జన్మించి, ప్రద్యుమ్నుడు అనే పేరుతో నీ భర్తగా అవతరిస్తాడు.
అచింతయత్తదా దేవీ ఉమాపి హిమవద్గృహే
ఆ సమయంలో, దేవి ఉమా కూడా హిమవంతుని ఇంట్లో ఇదే విషయాన్ని ఆలోచించింది.
కథం భర్త్తా భవేద్దేవః కామస్యోత్థాపనం కథమ్ 5.1.34.
ఈ దేవుడు ఎలా భర్తవుతాడు? కాముడు ఎలా తిరిగి లేచేవాడు?
ఏవం సంచింతయిత్వాథ సఖీభిః సహితా తతః
ఇలా ఆలోచించి, ఆమె తన సఖులతో కలిసి చేరింది.
వర్షాస్వభ్రావకాశస్థా హేమంతే జలశాయినీ
వర్షాకాలంలో ఆకాశంలో ఉండింది; హేమంతంలో నీటిమీద విశ్రాంతి తీసుకుంది.
తాం దృష్ట్వా తపసోపేతాం బ్రహ్మచారివయా హరః
తపస్సుతో ఉన్న ఆమెను, బ్రహ్మచర్య వయస్సులో ఉన్న శివుడు చూశాడు.
కృశమధ్యే కృశాపాంగి కిమర్థం నవయౌవనే
సన్నని నడుము, పలుచటి చేతులు కలిగి, యవ్వనంలో ఇలా ఎందుకు ఉన్నావు?
ఉవాచ చోత్తరం సా వై సత్యం చ మధురం తథా
ఆమె మధురంగా, నిజాయితీగా సమాధానం చెప్పింది.
విచార్య చ హరః శ్రుత్వాఽనందయత్కార్యమాత్మనః
హరుడు ఆ మాటలు వినిపించి, ఆలోచించి, తన కార్యంలో ఆనందపడ్డాడు.
తస్య తద్వచనం శ్రుత్వా న సేహే సా గిరేః సుతా స్వం వపుర్దర్శయామాస త్రినేత్రం శూలపాణినమ్
ఆ మాటలు విని, గిరిపుత్రిక తట్టుకోలేకపోయింది; తాను త్రినేత్రుడిని, శూలాన్ని పట్టుకున్నవాడిని అని తన స్వరూపాన్ని చూపించింది.
లజ్జితాభూద్భవానీశం దృష్ట్వా తస్థావధోముఖీ పార్వతీహరణార్థాయ యత్నం చ ప్రకరోమ్యహమ్
భవానీ, ప్రభువును చూసి సిగ్గుపడింది; తల వంచి నిలబడి, పార్వతిని అపహరించేందుకు నేను ప్రయత్నించాను.
ఇత్యుక్త్వాంతర్దధే దేవో దేవ్యాగాచ్చ పితుర్గృహమ్
అలా చెప్పి ఆ దేవుడు కనిపించకుండా పోయాడు. ఆ దేవి తన తండ్రి ఇంటికి తిరిగి వెళ్ళింది.
ప్రణేముస్తేప్యథాగమ్య సంస్మృతాః పరమేశ్వరమ్ 5.1.34.
అక్కడికి చేరుకున్న తరువాత, వారు భూమికి నమస్కరించి, పరమేశ్వరుని స్మరించారు.
తతోఽబ్రవీన్మునీనీశః సమస్తాంశ్చ గిరేర్గృహమ్
తర్వాత, ఆ ఇంట్లో ఉన్న అన్ని మునులతో కలసి పరమేశ్వరుడు మాట్లాడాడు.
తథేతి తే ప్రతిజ్ఞాయ సంకేతం శంభునా సమమ్
'అలాగే' అని వారు అంగీకరించి, శంభుతో కలిసి ఒక నిర్ణయం తీసుకున్నారు.