ఇతీదమేవ జల్పంతీ జగామ వింధ్యపర్వతమ్
ఇలా చెప్పి, ఆ మాటలతోనే ఆమె వింధ్య పర్వతానికి వెళ్లింది.
స్మరంస్తదేవ చేష్టితం తదేవ పూర్వభాషితమ్
ఆ చర్యల్నీ, అప్పటి మాటల్నీ గుర్తు చేసుకుంటూ,
యతో మయా హిమాద్రిజా సమస్తలోకసున్దరీ
హిమాలయ కుమార్తె, అన్ని లోకాల అందాలకన్నా నీవు అందమైనదిగా మారావు నా వల్లే.
ఇతీదమేవ సోఽవదద్గతస్త్వద్దర్శనం తతః
అతడు కూడా ఈ మాటలే చెప్పి, నీ దృష్టికి దూరమయ్యాడు.
తతో జగద్ధి సంకులం మహాభయేన సంయుతమ్
అప్పుడంతా లోకం గందరగోళంగా, గొప్ప భయంతో నిండిపోయింది.
విహాయ మందిరాణి తే పరం విషాదమాగతాః
తమ ఇళ్లను వదిలేసి, వారు తీవ్ర నిరాశలో పడ్డారు.
నష్టాలోకం జగత్సర్వం కాంతారమభవత్తదా
అంతా లోకం వెలుతురును కోల్పోయి, అడవిలా మారింది.
త్రీణి నేత్రాణి రుద్రస్య యతః సూర్యేందువ హ్నయః
రుద్రుని మూడు కళ్ళు అంటే, సూర్యుడు, చంద్రుడు, అగ్ని.
తతస్తమసి దుస్తారే సంభూతే లోమహర్షణే
అప్పుడు భయంకరమైన, దాటి పోలేని చీకటి వ్యాపించింది.
ఏషా బుద్ధిస్తతస్తేషాముత్పన్నా కార్యసిద్ధయే 5.1.30.
తమ కార్యం సాధించేందుకు, వారందరిలో ఈ ఆలోచన పుట్టింది.
న హ్యాలోకో వినా తేన శశిసూర్యాగ్నిచ క్షుషా
అతడిలేకుండా, చంద్రుడు, సూర్యుడు, అగ్నికి వెలుగు ఉండదు.
హే దేవ హే మునే సిద్ధే హే ఋషే హే నిశాచర
ఓ దేవా! ఓ మునీ! ఓ సిద్ధా! ఓ ఋషే! ఓ రాత్రి సంచారి!
గతోఽసి కాం దిశం తాత కో వా లబ్ధస్త్వయా విభో
నీవు ఏ దిశకు వెళ్లావు తాతా? నీవు ఎవరిని కలిశావు ప్రభూ?
పాథేయమస్తి కించిత్తే దిశి కిం వాథ కుత్రచిత్
నీ దగ్గర ఏదైనా తినేందుకు ఉందా? లేదా ఏ దిశలో అయినా నీకు ఏదైనా లభించిందా?
క్వచిద్వాసి కథం తోయమథవా చిత్తనిర్వృతిః
నీవు ఎక్కడైనా నివసిస్తున్నావా? నీకు నీళ్లు ఎలా దొరుకుతున్నాయి? లేక మనసుకు శాంతి ఎలా లభిస్తోంది?
ఏవం ప్రకారం కరుణం సమాభాష్య పరస్పరమ్
ఇలా ఒకరికి ఒకరు దయతో మాట్లాడుతూ,
భూమేర్వివరమాశ్రిత్య ప్రాణినో యే వసంత్యపి
భూమిలోని రంధ్రాల్లో నివసించే ప్రాణులు,
న తేషాం విద్యతే సూర్యో నేన్దుర్నాన్యే మహాగ్రహాః
వారికి సూర్యుడు లేదు, చంద్రుడు లేదు, ఇతర గ్రహాలు కూడా లేవు.
కేనాలోకేన పశ్యంతి సమాని విషమాణి చ
వారు ఎలాంటి వెలుతురుతో సమానమైనదీ, అసమానమైనదీ చూస్తారు?
విచరన్తః సమం కో వా మనో రథశతప్రదః 5.1.30.
ఎవరూ సమంగా సంచరిస్తూ, మనసు కోరిన వందలాది కోరికలను తీరుస్తారు?
సమే శయ్యా జలే నౌశ్చ రోగే సత్పరిచారకః
సమానమైన మంచంపై, నీటిలో, పడవలో, వ్యాధిలో ఉన్నప్పుడు మంచి సేవకుడు,
సుహృద్విదేశే చ్ఛాయోష్ణే నిర్ధూమః శిశిరే శిఖీ
విదేశంలో స్నేహితుడు, వేడిలో నీడ, చలిలో పొగలేని అగ్ని,
సర్వదశ్చైవ సర్వేషాం మనోరథశతప్రదః
ఎప్పుడూ అందరికీ మనసు కోరిన వందలాది కోరికలు నెరవేర్చేవాడు.
బ్రువంత ఇతి తే వ్యాస శుశ్రువుర్మధురాం గిరమ్
ఇలా మాట్లాడుతుండగా, వేదవ్యాసా, వారు మధురమైన మాటలు విన్నారు.
న జానంతి స్థితః కుత్ర భాషతే కేశవో విభుః
వారు ఆయన ఎక్కడ ఉన్నాడో, ఎవరు మాట్లాడుతున్నారో తెలియకపోయారు—కేశవుడు, పరమేశ్వరుడు.
దానమేకం సదా సమ్య క్చింతామణిసమం స్మృతమ్
ఒక దానం ఎప్పుడూ సమంగా, మనస్సులో కల్పవృక్షంతో సమానంగా గుర్తించబడుతుంది.
తచ్చ దేయమతః సర్వైః శృణుధ్వం తత్త్వతో భృశమ్
అది అందరూ ఇవ్వాలి; ఈ సత్యాన్ని మీరు శ్రద్ధగా వినండి.
ఉత్పాదితో దీపవరో యేన ధ్వస్తమిదం తమః
ఎవరో ఉత్తమమైన దీపాన్ని వెలిగించగా, ఆ దీపంతో ఈ చీకటి తొలగిపోయింది.
నిష్కంపో నిర్మలో హృద్యః సుస్థిరో భాస్కరప్రభః తేన దీపప్రకాశేన గోకర్ణో నిర్వృతిం యయౌ
అది కదలని, నిర్మలమైన, హృదయానికి హాయిగా, స్థిరంగా, సూర్యుడి వెలుగు వంటి దీపం. ఆ దీపపు వెలుతురుతో గోకర్ణుడు శాంతిని పొందాడు.
నాగాః శేషాదయః సర్వే నోద్యమానాశ్చ సంఘశః 5.1.30.
శేషునితో కూడిన అన్ని నాగులు, గుంపులుగా ఉన్నా, లేవలేదు.