తే ద్వే చ మమ రూపే ద్వే నిత్యే మూర్తాత్మికే మమ
నా రెండు రూపాలు ఉన్నాయి. అవి రెండూ శాశ్వతమైనవి, నా స్వరూపాన్ని కలిగి ఉంటాయి.
యేనాస్మాకం పరా సిద్ధిర్జాయతే తవ దర్శనాత్
మీ దర్శనంతో మాకు పరమ సిద్ధి కలుగుతుంది.
యజ్ఞార్థినా మయా దేవః శ్రీకంఠః పార్వతీ పతిః
యజ్ఞం కోసం నేను పార్వతీదేవి భర్త అయిన శ్రీకంఠుడిని ప్రార్థించాను.
యాచితస్తేన దేవేన ఉక్తోఽహం పరమేష్ఠినా
ఆ దేవుడు అయిన పరమేశ్ఠి నన్ను ఉద్దేశించి మాట్లాడాడు.
మయా దత్తం తవ విభో మహాకాలవనాదృతే కపర్దినా చ తత్రోక్తో యాస్యామో న తవాంతికమ్
మహాకాళవనం తప్ప మిగతా అన్నీ నేను నీకు ఇచ్చాను, ప్రభూ. అప్పుడు కపర్దీడు అక్కడ, 'మేము నీ దగ్గరకు రారు' అని అన్నాడు.
ఆరబ్ధో వై తతో యజ్ఞో నారాయణపరిగ్రహాత్
ఆ తర్వాత నారాయణుడు ప్రధానదేవతగా యజ్ఞం ప్రారంభమైంది.
యజ్ఞవాటం కపర్దీశస్తతో భిక్షార్థమాగతః
కపర్దీడు భిక్ష కోసం యజ్ఞవాటికకు వచ్చాడు.
కపర్దినా చ తే తత్ర ఉక్తా యాస్యామ్యహం పునః 5.1.26.
అక్కడ కపర్దీడు నీతో, 'నేను మళ్లీ వస్తాను' అని అన్నాడు.
స్నాతుం నదీం యయౌ శిప్రాం కపర్దీ పరమేశ్వరః
కపర్దీ పరమేశ్వరుడు స్నానం చేయడానికి శిప్రా నదికి వెళ్లాడు.
కథం హి క్రియతే హోమః కపాలే సదసి స్థితే
సభలో కపాలం ఉన్నప్పుడు హోమం ఎలా చేయగలము?
తత్కపాలం సదస్యేన ఉక్షిప్తం పాణినా స్వయమ్
ఆ కపాలాన్ని సభ్యుడు తన చేతితో తానే విసిరేశాడు.
ఏవం నాంతం కపాలానాం ప్రాప్యతే మునిసత్తమాః
మహర్షులారా! ఇలా కపాలాలకు అంతం రావడం లేదు.
తతః స దర్శనం ప్రాదాద్భక్త్యా తుష్టో మహేశ్వరః
తర్వాత భక్తితో సంతుష్టుడైన మహేశ్వరుడు దర్శనం ఇచ్చాడు.
వరం వరయ భో బ్రహ్మన్యత్తే మనసి వర్తతే
బ్రహ్మణా! నీ మనసులో ఏదైనా కోరిక ఉంటే, దానిని వరంగా కోరుకో.
బ్రహ్మోత్తరమిదం స్థానం మయా దత్తం చతుర్ముఖ
నాలుగు ముఖాల బ్రహ్మా! ఈ బ్రహ్మలోకాన్ని నేను నీకు ఇచ్చాను.
ఏవం వదంతం వరదమీశానం పరమేశ్వరమ్ ।। తథేతి చోక్త్వా సదసి న మయాఽన్యో వరో వృతః
అలా వరదాయుడైన పరమేశ్వరుడు మాట్లాడుతుండగా, నేను సభలో, 'ఇంకా వేరే వరం నేను కోరలేదు' అని చెప్పాను.
ఉజ్జయినీతి వై నామ కుశస్థల్యా నివేశితమ్
కుశస్థళిలో స్థాపించబడిన ఊరికి ఉజ్జయినీ అనే పేరు ఉంది.
తత్ర విప్రాః కృతే స్నానే సర్వపాపైః ప్రముచ్యతే 5.1.26.
అక్కడ బ్రాహ్మణుడు స్నానం చేస్తే అన్ని పాపాలు తొలగిపోతాయి.
సతిలాస్తాన్సవస్త్రాంశ్చ సఫలాన్మండకైః సహ
నువ్వులు, వస్త్రాలు, పండ్లు, మాండకాలు కలిపి
ప్రథమం చ ఋగ్వేదాయ యజుర్వేదాయ దక్షిణమ్
మొదట ఋగ్వేదానికి, యజుర్వేదానికి దక్షిణగా సమర్పించాలి.
వేదానుద్దిశ్య చాప్యేవం ప్రీయతాం మే పితామహః
వేదాలను ఇలా ఆహ్వానించి, నా తాతయ్య సంతోషించాలి.
సర్వతీర్థేషు యత్పుణ్యం మందాకిన్యాం తథా భవేత్
ప్రతి తీర్థంలో ఉన్న పుణ్యం, మాండాకినిలో కూడా ఉంటుంది.
దానం కోటిగుణం జ్ఞేయం మందాకిన్యాం న సంశయః
మాండాకినిలో దానం చేస్తే కోటి రెట్లు ఫలం వస్తుంది, ఇందులో ఎలాంటి సందేహం లేదు.
ఘృతధేనుం చ కార్తిక్యాం మాఘ్యాం తిలమయీం తథా
కార్తీక మాసంలో నెయ్యితో చేసిన ఆవును, మాఘ మాసంలో నువ్వులతో చేసిన ఆవును
వాచికం మానసం పాపం కర్మజం యచ్చ దుష్కృ తమ్ ।। వినశ్యేత్కిల్బిషం సర్వం మందాకిన్యాస్తు దర్శనాత్
మాటలతో, మనసుతో, చేతులతో చేసిన పాపాలు, ఎంతటి దుర్మార్గమైనవైనా, మాండాకినిని చూసిన క్షణంలోనే అంతా నశించిపోతాయి.
మందాకినీసమం తీర్థం పృథివ్యాం నైవ దృశ్యతే
భూమిపై మాండాకినికి సమానమైన తీర్థం మరొకటి కనిపించదు.
మందాకిన్యాం తు యః స్నానం కృత్వా శ్రాద్ధం ప్రదాస్యతి
ఎవరైనా మాండాకినిలో స్నానం చేసి శ్రాద్ధం చేస్తే
పితామహం తు యో భక్త్యా నిత్యం పశ్యతి మానవః 5.1.26.
ఎవరైనా భక్తితో ఎప్పుడూ తాతయ్యను దర్శిస్తే
యుజ్యతే నాత్ర సందేహః సత్యమేతత్తపోధనాః
ఇందులో ఎలాంటి సందేహం లేదు; ఇది నిజమే, ఓ తపస్వులారా.
తేనైవోన్మత్తవేషేణ ఊర్ధ్వశేషో మహేశ్వరః
అటువంటి పిచ్చి వేషంతో మహేశ్వరుడు నిలబడిపోయాడు.