పార్థానామ్న్యభవత్సాధ్వీ దేవలస్య ప్రియా సతీ
ఆమె పేరు పార్థా, సద్గుణాలవంటి దేవల మహర్షికి ప్రియమైన, విధేయమైన భార్య.
సా పూర్వమభవద్వంధ్యా ఋషిపత్నీ యశస్వినీ
ఆమె ముందు సంతానహీనురాలిగా, ప్రతిష్టాత్మకమైన ఋషిపత్నిగా ఉండేది.
వాయుభక్షా నిరాహారా సమచిత్తాఽఽసనే స్థితా
ఆమె గాలి మాత్రమే తీసుకుంటూ, ఆహారం లేకుండా, సమచిత్తంతో ధ్యానంలో కూర్చునేది.
ఉద్భిద్య ధరణీపృష్ఠం సహసా లింగముత్థితమ్
ఒకేసారి భూమి పైభాగాన్ని చీల్చుకుంటూ, లింగం ప్రकटమైంది.
పూజయైతన్మహాభాగే శివలింగం సుపావనమ్
ఈ మహాపుణ్యమైన, పవిత్రమైన శివలింగాన్ని భక్తితో పూజించు.
యో యం కామమభిధ్యాయన్పూజయిష్యతి మానవః
ఎవరైనా మనిషి, ఏ కోరికతో ఈ లింగాన్ని పూజిస్తే,
పార్థేశ్వరాఖ్యమేతద్ధి లోకే ఖ్యాతిం గమిష్యతి
పార్థేశ్వరమనే పేరుతో ఇది లోకంలో ప్రసిద్ధి చెందుతుంది.
తతః సా విస్మయావిష్టా పూజయామాస తత్తదా
ఆమె ఆశ్చర్యంతో నిండిపోయి, ఆ సమయంలో దానిని పూజించింది.
తతః ప్రభృతి తల్లింగం విఖ్యాతం ధరణీతలే 7.3.33.
అప్పటి నుండి ఆ లింగం భూమిపై ప్రసిద్ధిగా మారింది.
తత్ర స్నాత్వా నరః సమ్యగ్యస్తం పశ్యతి భావతః
అక్కడ స్నానం చేసి, భక్తితో చూసినవాడు ఆ లింగాన్ని సాక్షాత్కరిస్తాడు.
శుక్లపక్షే చతుర్ద్దశ్యాం జాగరం తస్య చాగ్రతః
శుక్లపక్షంలో చతుర్దశి రోజున, ఆ లింగం ముందు జాగరణ చేయాలి.
పిండనిర్వాపణం తత్ర యః కరోతి సమాహితః
అక్కడ ఏవైనా మనిషి ఏకాగ్రతతో పిండప్రదానం చేస్తే,
ఇతి శ్రీస్కాందే మహాపురాణ ఏకాశీతిసాహస్ర్యాం సంహితాయాం సప్తమే ప్రభాసఖణ్డే తృతీయేఽర్బుదఖండే పార్థేశ్వరమాహాత్మ్యవర్ణనంనామ త్రయస్త్రింశోఽధ్యాయః
ఇలా, అశీతిసాహస్ర సంహితలలో ఏడవ ప్రభాసఖండంలో, మూడవ అర్భుదఖండంలో, 'పార్థేశ్వర మహిమ' అనే ముప్పైమూడవ అధ్యాయం ముగిసింది.
యత్ర సన్నిహితో నిత్యం స్వయం విష్ణుర్మహీపతే కస్మిన్కాలే మునే బ్రూహి సర్వం విస్తరతో మమ
ఎక్కడ స్వయంగా విష్ణువు ఎప్పుడూ ఉంటాడో, రాజా! ఆ స్థలం, కాలం గురించి నాకు పూర్తిగా వివరంగా చెప్పు, మునీంద్రా!
చంద్రార్కపవనే నష్టే జ్యోతిషి ప్రలయం గతే
చంద్రుడు, సూర్యుడు, గాలి వెలుగు అంతా మాయమై, ప్రళయం వచ్చినప్పుడు,
తతో యుగసహస్రాంతే విబుద్ధః కమలాసనః
అప్పుడు, వేల యుగాల అనంతరం, కమలాసనుడు మేల్కొన్నాడు.
భ్రమంశ్చాపి చతుర్వక్త్రో యావత్పశ్యతి దూరతః
నాలుగు ముఖాలు కలవాడు అక్కడ అక్కడ తిరుగుతూ, దూరంగా ఏదో చూసాడు.
తం చోవాచ చతుర్వక్త్రః కస్త్వం కేన వినిర్మితః
ఆయనను చూసి నాలుగు ముఖాలవాడు అడిగాడు: 'నీవెవరు? నిన్ను ఎవరు సృష్టించారు?'
తమువాచాథ గోవిందః ప్రహసఞ్ఛ్లక్ష్ణయా గిరా
అప్పుడు గోవిందుడు మృదువైన మాటలతో నవ్వుతూ ఇలా అన్నాడు,
అహమాద్యః పుమానేకో మయా సృష్టో భవానపి
నేనే ఆదిమనిషిని, ఒక్కడినే; నీవు కూడా నా చేతనే సృష్టించబడ్డావు.
అబ్రవీత్పరుషం వాక్యం భర్త్సయంశ్చ పునఃపునః
అతడు మళ్ళీ మళ్ళీ దురుసుగా మాటలు చెప్పి, దూషించాడు.
సృష్టస్త్వం హి మయా మూఢ ప్రథమోఽహమసంశయమ్ 7.3.34.
నీవు నా చేతనే సృష్టించబడ్డావు, మూర్ఖా! నేను మొదటివాడిని, దీనిలో ఎలాంటి సందేహం లేదు.
ఏవం వివదమానౌ తౌ మిథో రాజన్మహాద్యుతీ
అలా, మహారాజా, ఆ ఇద్దరు మహాతేజస్సుతో పరస్పరం వాదించుకుంటూ ఉన్నారు.
ముష్టిభిర్బాహుభిశ్చైవ నఖైర్దంతైర్వికర్షణైః
వారు ఒకరిని ఒకరు ముష్టులతో, భుజాలతో, గోళ్లతో, పళ్లతో, లాగుతూ పోరాడారు.
తతో వర్షసహస్రాంతే తయోర్మధ్యే నృపోత్తమ
ఓ రాజులలో శ్రేష్ఠుడా, అలా వేల సంవత్సరాలు గడిచిన తరువాత ఆ ఇద్దరి మధ్య—
ఏతస్మిన్నేవ కాలే తు వాగువాచాశరీరిణీ
అదే సమయంలో, ఆకారం లేని ఒక స్వరం వినిపించింది.
ఏతన్మాహేశ్వరం లింగం యోఽస్య చాంతే గమిష్యతి
ఈ మహేశ్వరుని లింగానికి చివర వరకు ఎవరు చేరతారో—
అధోభాగం వ్రజత్వేక ఏకశ్చోర్ద్ధ్వం మమాజ్ఞయా
ఒకరు క్రిందికి పోవాలి, మరొకరు పైకి పోవాలి. ఇది నా ఆజ్ఞ.
విదార్య వసుధాం కృష్ణోఽప్యధస్తాత్సత్వరం గతః తావత్కాలాగ్నిరుద్రస్తు దృష్టస్తేన మహాత్మనా
కృష్ణుడు భూమిని చీల్చి వేగంగా క్రిందికి వెళ్లాడు; అక్కడ ఆ మహాత్ముడు కాలాగ్ని రుద్రునిని చూశాడు.
గంతుమిచ్ఛంస్తతోఽధస్తాద్యావద్వేగం కరోతి సః
ఇంకా క్రిందికి వెళ్లాలని ఆశించి, అతడు ఎంత వేగంగా వీలయితే అంతగా కదిలాడు.