చన్ద్రసూర్యోపరాగే వా గోదానం నృపసత్తమ
ఓ రాజులలో శ్రేష్ఠుడా, చంద్రుడు లేదా సూర్యుడు గ్రహణంలో ఉన్నప్పుడు ఆవును దానం చేయాలి.
పులస్త్య ఉవాచ మహావినాయకం గచ్ఛేత్తతః పార్థివసత్తమ
పులస్త్యుడు ఇలా అన్నాడు: రాజులలో శ్రేష్ఠుడా, ఆ తరువాత మహావినాయకుని వద్దకు వెళ్లాలి.
యయాతిరువాచ కథం మహత్త్వమగమత్పూర్వం తత్ర వినాయకః
యయాతి ఇలా అడిగాడు: అక్కడ వినాయకుడు పూర్వం ఎలా గొప్పతనాన్ని పొందాడు?
వినోదార్థం చకారాథ బాలకం సుకుమారకమ్
ఆ సమయంలో వినోదం కోసం ఒక సున్నితమైన బాలుడిని సృష్టించాడు.
లేపాభావాచ్ఛిరోహీనం శేషాంగావయవం నృప
ఓ రాజా, లేపనం లేకపోవడం వల్ల ఆ బాలుడికి తల లేకుండా, మిగతా అవయవాలు మాత్రం ఉండేవి.
లేపమానయ భద్రం తే శిరోఽర్థం స్కన్ద సత్వరమ్
స్కందా, నీకు మంగళం కలగాలి. తల కోసం త్వరగా లేపనం తీసుకురా.
తతో గౌరీసమాదేశాల్లేపాలబ్ధౌ నృపోత్తమ
ఆ తరువాత గౌరీ ఆజ్ఞతో లేపనం దొరికింది, ఓ రాజులలో శ్రేష్ఠుడా.
తస్మిన్నియోజయామాస గాత్రే లేపసముద్భవే
శరీరంపై లేపనం కనిపించిన చోట దానిని పూశారు.
బ్రువంత్యాశ్చాపి పార్వత్యా మా మేతి చ ముహుర్ముహుః
పార్వతీ పదే పదే 'నన్ను తాకవద్దు' అని అంటూనే ఉండింది.
విశేషాన్నాయకత్వం చ గాత్రేభ్యః సమజాయత
దీనివల్ల, ముఖ్యంగా అవయవాల నుండి నాయకత్వం కలిగింది.
త్రిగంభీరం చతుర్హస్తం సప్తరక్తం మహీపతే 7.3.32.
ఓ మహారాజా, అతడు మూడు రెట్లు లోతుగా, నాలుగు చేతులతో, ఏడు చోట్ల ఎరుపుగా కనిపించాడు.
త్రివిస్తీర్ణం మహారాజ దృష్ట్వా గౌరీ సువిస్మితా
మూడు రెట్లు వెడల్పుగా ఉన్న అతడిని చూసి, ఓ మహారాజా, గౌరీ చాలా ఆశ్చర్యపోయింది.
స సజీవః కృతో దేవ్యా సముత్తస్థౌ చ తత్క్షణాత్
దేవి ప్రాణం పోసిన వెంటనే, అతడు ఆ క్షణంలో లేచాడు.
తం దృష్ట్వా చాద్భుతాకారం ప్రోక్త్వా పుత్రం ముహుర్ముహుః
ఆ అద్భుతమైన రూపాన్ని చూసి, ఆమె పదే పదే 'బిడ్డా' అని పిలిచింది.
తతోఽబ్రవీత్సుతం దేవ మమైవ గాత్రలేపజమ్
తర్వాత దేవి తన కుమారుడితో ఇలా చెప్పింది: 'ఇతడు నా శరీర లేపనం వల్ల పుట్టాడు.'
మహత్త్విదం శిరః ప్రోక్తం త్వయా స్కన్దేన యోజితమ్
ఈ తలను స్కందుడు కలిపాడు. ఇది గొప్పదని నీవు చెప్పావు.
విశేషాన్నాయకత్వం చ గాత్రే చాస్య యతః స్థితమ్
దీనివల్ల అతని శరీరంలో నాయకత్వం స్థిరపడింది.
గణానాం చైవ సర్వేషామాధిపత్యం నగాత్మజే
పర్వత కుమార్తె, ఇతడికి గణాలందరికీ అధిపత్యం కలిగింది.
సర్వకార్యేషు యే మర్త్యాః పూర్వమేనం గణాధిపమ్
ఏ మానవులు ఏ పనిని ప్రారంభించేముందు గణాధిపతిని ఆరాధిస్తారో,
తతోఽస్య ప్రదదౌ స్కన్దః ప్రక్రీడార్థం కుఠారకమ్
ఆ తరువాత స్కందుడు ఆట కోసం అతనికి చిన్న గొడ్డలి ఇచ్చాడు.
తతో గౌరీ దదౌ భోజ్యపాత్రం మోదకపూరితమ్ 7.3.32.
తర్వాత గౌరీ స్వీటు మోదకాలు నిండిన భోజన పాత్రను ఇచ్చింది.
తస్య భక్ష్యస్య గన్ధేన నిష్క్రాన్తో మూషకో బిలాత్
ఆ భోజనపు సువాసనకు ఆకర్షితమై ఒక ఎలుక బిలం నుండి బయటికి వచ్చింది.
తస్మిన్దృష్టే చ యత్పుణ్యం తత్త్వమేకమనాః శృణు
ఆ ఎలుకను చూసినప్పుడు కలిగే పుణ్యం గురించి మనసు పెట్టి విను.
బాల్యే వయసి యత్పాపం వార్ద్ధకే యౌవనేఽపి యత్
బాల్యంలో, వృద్ధాప్యంలో, యవ్వనంలో చేసిన పాపమేదైనా—
మాఘమాసే సితే పక్షే చతుర్థ్యాం సముపోషితః తస్యాగ్రే సుమహత్కుణ్డం స్వచ్ఛోదకపూరితమ్
మాఘమాసంలో శుక్లపక్షంలో చవితినాడు ఉపవాసంగా ఉండి, ముందు పెద్ద హోమకుండం, స్వచ్చమైన నీటితో నింపి,
తత్ర స్నాత్వా నరో భక్త్యా యః పశ్యతి వినాయకమ్
అక్కడ భక్తితో స్నానం చేసి, వినాయకుడిని దర్శించినవాడు—
గణానాం త్వేతి మంత్రేణ కృత్వా వై త్రిః ప్రదక్షిణమ్
‘గణానాం’ అనే మంత్రాన్ని జపిస్తూ మూడు సార్లు ప్రదక్షిణ చేసేవాడు—
తస్మాత్సర్వప్రయత్నేన తం ప్రపశ్యేద్వినాయకమ్
కాబట్టి, అన్ని ప్రయత్నాలతో వినాయకుడిని దర్శించాలి.
గృహస్థోఽపి చ యో భక్త్యా స్మరేత్కార్య ఉపస్థితే
ఇంటి వాడు అయినా, ఏ పని మొదలయ్యే సమయంలో భక్తితో ఆయనను స్మరించేవాడు—
ప్రాతరుత్థాయ యో మర్త్యః స్మరేద్దేవం వినాయకమ్
ప్రతి ఉదయం లేచి, దేవుడు వినాయకుడిని స్మరించే మానవుడు—