కురుష్వ చ యథేదం స్యాత్సాంప్రతం చౌర్ధ్వదైహికమ్
ఇప్పుడు సమయానుసారం ఏది చేయాలో అది చేసి, మరణించినవారి క్రియలు నిర్వహించు.
నష్టం మృతమతీతం చ యే శోచన్తి కుబుద్ధయః
పోయినదానికైనా, చనిపోయినదానికైనా, గతమైనదానికైనా దుఃఖించే వారు జ్ఞానం లేని వారు.
ఏవం తే మన్త్రిణః ప్రోచ్య తతస్తస్య కలేవరమ్
మంత్రులు ఇలా చెప్పాక, వారు అతని శరీరాన్ని తీసుకున్నారు.
కర్పూరాగురుమిశ్రైశ్చ తథాన్యైః సుసుగన్ధిభిః
కర్పూరం, అగరు మరియు ఇతర సువాసనలతో,
చన్దనాగురుకాష్ఠైశ్చ చితిం కృత్వా సువిస్తరామ్
చందనం, అగరు కలపతో విస్తారమైన చితిని నిర్మించారు.
ఏతస్మిన్నంతరే జాతం తత్రాశ్చర్యం ద్విజోత్తమాః
అయితే, ఆ సమయంలో అక్కడ ఒక అద్భుతం సంభవించింది, ద్విజోత్తములారా.
యావత్తేంఽతః సమారోప్య చితాం తస్య కలేవరమ్
వారు అతని శరీరాన్ని చితిపై ఉంచుతుండగా,
ఏతస్మిన్నంతరే వాణీ నిర్గతా గగనాంగణాత్ ౬.౧౦౦.
అదే సమయంలో, ఆకాశ విహారంలో నుండి ఒక స్వరం వినిపించింది.
రామరామ మహాబాహో మా త్వం శోకపరో భవ
రామా, మహాబాహువా, నీవు దుఃఖంలో మునిగిపోకూడదు.
బ్రహ్మజ్ఞానప్రయుక్తస్య సంన్యస్తస్య విశేషతః
బ్రహ్మజ్ఞానం కలిగి, సంయాసాన్ని స్వీకరించినవారికి ప్రత్యేకంగా,
తవాయం బాంధవో రామ బ్రహ్మణః సదనం గతః। బ్రహ్మద్వారేణ చాత్మానం నిష్క్రమ్య సుమహాయశాః
రామా, నీ బంధువు బ్రహ్మలోకానికి వెళ్లిపోయాడు. బ్రహ్మ ద్వారం ద్వారా తనను విడిచిపెట్టి, గొప్ప పేరు గడించినవాడవాడు.
అథ తే మంత్రిణః ప్రోచుస్తచ్ఛ్రుత్వాఽఽకాశగం వచః లక్ష్మణో గమ్యతాం శీఘ్రం తస్మాత్స్వభవనే విభో
ఆకాశంలో నుండి వచ్చిన ఆ మాటలు విని, నీ మంత్రిలు ఇలా అన్నారు: 'లక్ష్మణా, ఆయనను త్వరగా తన ఇంటికి పంపించండి ప్రభూ.'
చిన్త్యన్తాం రాజకార్యాణి తథా యచ్చౌర్ధ్వదైహికమ్
రాజ్యపనులు, అలాగే మరణానంతర కర్మలు కూడా ఆలోచించాలి.
నాహం గృహం గమిష్యామి లక్ష్మణేన వినాఽధునా
లక్ష్మణుడు లేకుండా నేను ఇప్పుడు ఇంటికి వెళ్లను.
ఏష పుత్రో మయా దత్తః కుశాఖ్యో మమ సంమతః
ఇతడు నా కుమారుడు, కుశుడు అని పేరు. ఇతడిని నేను ఒప్పుకున్నాను, ఇచ్చాను కూడా.
ఏవముక్త్వా తతో రామో గన్తుకామో దివాలయమ్
ఇలా చెప్పి, రాముడు ఆ పరలోకానికి వెళ్లాలని ఆశించి, అక్కడికి వెళ్లాడు.
మయా తస్య తదా దత్తం లంకాయాం రాజ్యమక్షయమ్
అప్పుడు నేను అతనికి లంకలో శాశ్వత రాజ్యాన్ని ఇచ్చాను.
అతిక్రూరతరా జాతీ రాక్షసానాం యతః స్మృతా ౬.౧౦౦.
రాక్షసుల వంశం చాలా క్రూరమైనదిగా గుర్తించబడింది.
తచ్చేద్రాక్షసభావేన స మహాత్మా విభీషణః
ఆ మహాత్ముడు విభీషణుడు రాక్షస స్వభావంతో ప్రవర్తిస్తే,
తం దేవాః సూదయిష్యంతి ఉపాయైః సామపూర్వకైః
అప్పుడు దేవతలు ముందుగా సాంత్వనతో, తర్వాత ఇతర మార్గాలతో అతన్ని సంహరిస్తారు.
తతో మే స్యాన్మృషా వాణీ తస్మాద్గత్వా తదంతికమ్
లేకపోతే నా మాటలు అబద్ధమవుతాయి. అందుకే, అతని దగ్గరకు వెళ్లి చూడండి.
తథా మే పరమం మిత్రం ద్వితీయం వానరః స్థితః
అలాగే, నా అత్యంత మిత్రుడు మిగిలిన వానరుడు కూడా ఉన్నాడు.
సభృత్యో వాయుపుత్రశ్చ వాలిపుత్రసమన్వితః
వాయుపుత్రుడు, వాలిపుత్రుడితో పాటు తన సేవకులతో ఉన్నాడు.
తస్మాత్తానపి సంభాష్య సర్వాన్సంమంత్ర్య సాదరమ్
అందువల్ల వారందరితో సాదరంగా మాట్లాడి, సలహా తీసుకోవాలి.
ఏవం సంచిన్త్య సుచిరం సమాహూయ చ పుష్పకమ్
అలా చాలా సేపు ఆలోచించి, పుష్పకాన్ని పిలిపించాడు.
అథ తే వానరా దృష్ట్వా ప్రోద్ద్యోతం పుష్పకోద్భవమ్
తర్వాత, వానరులు ఆ ప్రకాశవంతమైన పుష్పకాన్ని పైకి ఎగురుతున్నదాన్ని చూశారు.
తతః ప్రణమ్య తే దూరాజ్జానుభ్యామవనిం గతాః
వారు దూరం నుండి నమస్కరించి, మోకాళ్లతో భూమిని తాకారు.
తతస్తేనైవ సంయుక్తాః కిష్కిన్ధాం తాం మహాపురీమ్ ౬.౧౦౦.౬౦ అథోత్తీర్య విమానాగ్ర్యాత్సుగ్రీవభవనే శుభే
అతనితో కలిసి వారు ఆ ఉత్తమ విమానం నుండి దిగిపోగా, కిష్కింధ అనే మహానగరంలో ఉన్న సుగ్రీవుని శుభ్రమైన ఇంటికి చేరుకున్నారు.
తత్ర రామం నివిష్టం తే విశ్రాంతం వీక్ష్య వానరాః
అక్కడ రాముడు కూర్చుని విశ్రాంతిగా ఉండటాన్ని చూసి, వానరులు అతన్ని ఆశ్చర్యంగా చూశారు.
కృశోఽస్యతీవ చోద్విగ్నః కచ్చిత్క్షేమం గృహే తవ
అతడు ఎంతో క్షీణంగా, మనసు కలవరంగా ఉన్నాడు. నీ ఇంట్లో అన్నీ బాగున్నాయా?