అపి యద్వైశ్వదేవీయం కర్మ కించిద్ద్విజన్మనామ్ ౬.౯౦.
ద్విజులచే చేయబడే వైశ్వదేవ కర్మలు అయినా, ఏవి జరిగినా,
యస్మాద్భవతి సంపూర్ణం కర్మ యజ్ఞాదికం హి తత్
దీనివల్ల యజ్ఞాదికమైన అన్ని కర్మలు సంపూర్ణంగా పూర్తవుతాయి.
యః సమ్యక్ఛ్రద్ధయా యుక్తో వసోర్ద్ధారాం ప్రదాస్యతి
ఎవరైనా శ్రద్ధతో నెయ్యి ధారను సమర్పిస్తే,
ఇతి శ్రీస్కాందే మహాపురాణ ఏకాశీతిసాహస్ర్యాం సంహితాయాం షష్ఠే నాగరఖణ్డే హాటకేశ్వరక్షేత్రమాహాత్మ్యే వసోర్ద్ధారామాహాత్మ్యవర్ణనంనామ నవతితమోఽధ్యాయః
ఇలా, శ్రీ స్కాంద మహాపురాణంలోని ఎనభై ఒక వేల శ్లోకాల సమాహితిలో, ఆరో భాగంలోని నాగరఖండంలో హాటకేశ్వరక్షేత్ర మహాత్మ్యంలో నెయ్యి ధార మహిమను వివరించే తొంబైవ అధ్యాయం ముగిసింది.
సంతోష్య పావకం క్రుద్ధం స్వయమేవ ద్విజోత్తమాః
కోపంగా ఉన్న అగ్నిని సంతుష్టిపరచిన తరువాత, ఉత్తమ ద్విజులు తామే స్వయంగా,
తతః సర్వైః సురైః సార్ధం శక్రవిష్ణుశివాదిభిః
ఆ తరువాత, ఇంద్రుడు, విష్ణువు, శివుడు తదితర దేవతలతో కలిసి అందరూ,
పావకోఽపి ద్విజేంద్రాణామగ్నిహోత్రేషు సంస్థితః
అగ్ని కూడా, అగ్రగణ్య ద్విజుల యజ్ఞాల్లో స్థిరంగా నిలిచాడు.
ఏవం తత్ర సముద్భూతమగ్నితీర్థమనుత్తమమ్
అలా అక్కడ అద్భుతమైన అగ్ని తీర్థం ఏర్పడింది.
అథ సంప్రస్థితాన్దృష్ట్వా తాన్దేవాన్స్వాశ్రమం ప్రతి
అనంతరం, ఆ దేవతలు తమ ఆశ్రమాలకు బయలుదేరుతున్నదాన్ని చూసి,
యుష్మత్కృతే వయం శప్తాః పావకేన సురేశ్వరాః
మీ కోసం మేము అగ్నిచేత శపించబడ్డాము, దేవేంద్రులారా.
కార్యక్షమా న సందేహో భవిష్యతి విశేషతః
ప్రత్యేకంగా, కార్యసాధనలో ఎలాంటి సందేహం ఉండదు.
తథా యూయం నరేన్ద్రాణాం మందిరేషు వ్యవస్థితాః
అలాగే, మీరు రాజుల మహల్లుల్లో నివసిస్తారు.
యథా చ శుక తే జిహ్వా కృతా మందా హవిర్భుజా
ఓ శుకా, నీవు హవిస్సు భుజించటం వల్ల నీ నాలుక మాంద్యంగా మారినట్లే,
శ్రీమతాం చ తథాన్యేషామస్మదీయప్రసాదతః తద్భవిష్యతి తే శబ్దో విజిహ్వస్యాపి దీర్ఘగః ॥ ౬.౯౧.
అలాగే, మా అనుగ్రహంతో, ఇతర మహాత్ములలో కూడా, నీ మాటలు, దీర్ఘ నాలుక ఉన్నవారికీ ప్రసిద్ధి చెందుతాయి.
ఏవముక్త్వాఽథ తే దేవాః స్వస్థానం ప్రస్థితాస్తతః
అలా చెప్పిన దేవతలు తమ తమ స్థలాలకు వెళ్లిపోయారు.
ఇతి శ్రీస్కాందే మహాపురాణ ఏకాశీతిసాహస్ర్యాం సంహితాయాం షష్ఠే నాగరరఖణ్డే హాటకేశ్వరక్షేత్రమాహాత్మ్యేఽగ్నితీర్థోత్పత్తివర్ణనంనామైకనవతితమోఽధ్యాయః
ఇలా, హాటకేశ్వరక్షేత్ర మహిమను వివరించే భాగంలో, అగ్నితీర్థ ఉద్భవ కథతో కూడిన తొంభై ఒకటవ అధ్యాయం, ఎనబై ఒకటి వేల శ్లోకాల శ్రీ స్కాంద మహాపురాణంలో ఆరో భాగంలో ముగిసింది.
బ్రహ్మకుండసముత్పత్తిరధునా శ్రూయతాం ద్విజాః
ఇప్పుడూ బ్రాహ్మణులారా, బ్రహ్మకుండం ఎలా పుట్టిందో వినండి.
యదా సంస్థాపితో బ్రహ్మా మార్కండేన మహాత్మనా
మహాత్ముడైన మార్కండేయుడు అక్కడ బ్రహ్మను ప్రతిష్ఠించినప్పుడు,
ప్రోక్తం చ కార్తికే మాసి కృత్తికాస్థే నిశాకరే
కార్తీక మాసంలో, చంద్రుడు కృత్తిక నక్షత్రంలో ఉన్నప్పుడు అని ప్రకటించబడింది.
పూజయిష్యతి యో దేవం పద్మయోనిం తతః పరమ్
ఆ సమయంలో పద్మయోనియైన దేవుడిని ఎవరు పూజించినా,
బ్రాహ్మణోఽపి యది స్నానం తత్ర కుణ్డే కరిష్యతి
అక్కడ ఉన్న కుండలో బ్రాహ్మణుడు స్నానం చేసినా,
ఏవం ప్రవదతస్తస్య మార్కండేయస్య సన్మునేః
ఇలా గొప్ప ముని మార్కండేయుడు చెప్పుతుండగా,
తతః శ్రద్ధాప్రయుక్తేన తేన తద్భీష్మపంచకమ్
అప్పుడు అతడు విశ్వాసంతో అక్కడ భీష్మపంచకం ఆచరించాడు.
తతశ్చ కృత్తికాయోగే పూర్ణిమాయాం యథావిధి
తర్వాత కృత్తిక కలయికలో, పౌర్ణమి రోజున, నియమానుసారం,
తతః కాలవిపాకేన స పంచత్వముపాగతః జాతిస్మరః ప్రభాయుక్తః పితృమాతృప్రతుష్టిదః
తర్వాత కాల ప్రభావంతో అతడు మరణాన్ని పొందాడు; జన్మస్మరణతో, కాంతివంతుడై, తల్లిదండ్రులకు, పితృదేవతలకు ఆనందాన్ని ఇచ్చేవాడయ్యాడు.
ఏవం ప్రగచ్ఛతస్తస్య వృద్ధిం తత్ర పురోత్తమే ౬.౯౨.
అలా అతడు ముందుకు సాగుతున్నప్పుడు, ఆ ఉత్తమ నగరంలో అతని ఐశ్వర్యం పెరిగింది.
అన్యదేహోద్భవే వాపి తస్య శూద్రేపరిస్థితః
లేదా, మరొక జన్మలో అయినా, అతడు శూద్రులలో జన్మించాడు.
ఉపకారప్రదానం చ యత్కించిత్తస్య సంమతమ్ తస్య పఞ్చత్వమాపన్నః సంప్రాప్తే చాయుషః క్షయే
అతడు యేమైనా ఉపకారం చేయాలని భావించినపుడు, ఆయుష్షు ముగిసిన తరువాత మరణాన్ని పొందాడు.
అథ తస్య మహాశోకం స కృత్వా తదనంతరమ్
తర్వాత, అతనికి గొప్ప దుఃఖాన్ని కలిగించాడు.
అథ తస్య సమాలోక్య తాదృశం తద్విచేష్టితమ్
తర్వాత, అతని ఆచరణను చూసి,