ఇతి శ్రీస్కాందే మహాపురాణ ఏకాశీతిసాహస్ర్యాం సంహితాయాం షష్ఠేనాగరఖణ్డే హాటకేశ్వరక్షేత్రమాహత్మ్యే సోమప్రాసాదమాహాత్మ్యవర్ణనంనామ సప్తాశీతితమోఽధ్యాయః
ఇలా శ్రీ స్కాంద మహాపురాణంలో, ఎనభై ఒకటి వేల శ్లోకాల సమాహితిలో, ఆరో అగరకండంలో, హాటకేశ్వర క్షేత్ర మహిమలో, సోమ ప్రాసాద మహాత్మ్య వర్ణన అనే డెబ్బై ఏడవ అధ్యాయం ముగిసింది.
చమత్కారీ మహిత్థా చ మహాలక్ష్మీస్తథాఽపరా
చమత్కారి, మహిత్థా, మహాలక్ష్మి, ఇంకా అపర అనే మరోదేవి ఉన్నారు.
అంబావృద్ధా చతుర్థీ చ తాసాం తిస్రః ప్రకీర్తితాః
అంబావృద్ధా, చతుర్థి అనే దేవతలు నాలుగవది; వీరిలో మూడు పేర్లు ప్రసిద్ధి చెందినవి.
ఏతస్యాః సర్వమాచక్ష్వ ప్రభావం సూతసంభవ
సూతపుత్రుడా, ఈ స్థలానికి సంబంధించిన అన్ని మహిమలను నాకు చెప్పు.
యథాత్ర సంస్థితా పూర్వం తత్సర్వం శ్రూయతాం మమ
ఇక్కడ పూర్వం ఎలా స్థాపించబడిందో, ఆ సంగతులన్నీ నన్ను విను.
చమత్కారమహీపేన పురమేతద్యదా కృతమ్ చతస్రో దేవతా హ్యేతాః సంమతేన ద్విజన్మనామ్
చమత్కార మహీపాలుడు ఈ పట్టణాన్ని నిర్మించినప్పుడు, ఈ నలుగురు దేవతలను బ్రాహ్మణులు సమ్మతించారు.
అథ తస్య మహీపస్య అంబానామాభవత్సుతా
ఆ రాజుకు అంబా అనే కుమార్తె జన్మించింది.
ఉభే తే కాశిరాజేన పరిణీతే ద్విజోత్తమాః
ఆ ఇద్దరినీ కాశిరాజు పెళ్లి చేసుకున్నాడు, మహర్షులారా.
కస్యచిత్త్వథ కాలస్య కాశిరాజస్య భూపతేః
కొంతకాలం తరువాత, భూమిపై పాలించేవాడు అయిన కాశిరాజు
అథ తైర్నిహతః సంఖ్యే సభృత్యబలవాహనః
ఆయన యుద్ధంలో తన సేవకులు, సైన్యం, రథాలతో పాటు చనిపోయాడు.
అథాంబా చైవ వృద్ధా చ వైధవ్యం ప్రాప్య దుఃఖదమ్ ౬.౮౮.
తర్వాత అంబా, వృద్ధురాలు ఇద్దరూ విధవలై దుఃఖంలో మునిగిపోయారు.
దేవ్యా ఆరాధనే యత్నం కృతవత్యౌ తతః పరమ్
తర్వాత వారు ఇద్దరూ దేవిని భక్తితో పూజించేందుకు ప్రయత్నించారు.
యావద్వర్షశతం సాగ్రం న చ తుష్టా సురేశ్వరీ
వంద సంవత్సరాలకు పైగా వారు ప్రయత్నించినా, దేవతాధిపతి సంతుష్టి చెందలేదు.
మంత్రైరాథర్వణైర్విప్రాః క్షురికాసూక్తసంభవైః
అథర్వణ మంత్రాలతో, క్షురికా సూక్తంలోని శ్లోకాలతో
కృతవత్యౌ తతో హోమం సుసమిద్ధే హుతాశనే
వారు బాగా మండుతున్న అగ్నిలో హోమం చేశారు.
శ్వేతవస్త్రా వినిష్క్రాంతా నారీ బాలార్కసవ్రిభా ॥ తథాన్యా చ సునేత్రాస్యా తప్తహాటకసన్నిభా
ఆ హోమకుండం నుండి తెల్ల వస్త్రాలు ధరించిన ఒక మహిళ, ఉదయించే సూర్యుడిలా ప్రకాశిస్తూ బయటకు వచ్చింది; ఇంకొకరు అందమైన కళ్ళతో, కరిగిన బంగారం వలె మెరిసింది.
తస్మాత్కుణ్డాద్వినిష్క్రాంతా ధృతఖడ్గా భయావహా
ఆ కుండం నుండి ఖడ్గాన్ని పట్టుకుని, భయంకరంగా కనిపించే ఒక మహిళ బయటకు వచ్చింది.
ప్రోచతుస్తే వరం హృత్స్థం ప్రార్థ్యతామితి దుర్లభమ్
వారు ఇలా అన్నారు: 'మీ హృదయంలో ఉన్న, ఎంత కష్టమైనదైనా, ఒక వరం కోరుకోండి.'
నిహతః సంగరే క్రుద్ధైర్యవనైః కాలపూర్వకైః
ఆయన యుద్ధంలో కోపంతో ఉన్న యవనుల చేత, కాలానికి అనుగుణంగా చంపబడ్డాడు.
యుష్మదీయ ప్రసాదేన యథా తేషాం పరిక్షయః
మీ దయవల్ల, వారి నాశనం జరగాలని కోరుతున్నాను.
స్థాతవ్యం చ తథాత్రైవ ఉభాభ్యామపి సాదరమ్ ౬.౮౮.
ఇకపై ఇద్దరూ ఇక్కడే గౌరవంగా ఉండాలి.
తయోస్తద్వచనం శ్రుత్వా ఉభే తే దేవతే తతః
వారి మాటలు విన్న ఆ ఇద్దరు దేవతలు
ఏతస్మిన్నంతరే తస్మాత్కుణ్డాచ్ఛతసహస్రశః
ఇంతలో, ఆ హోమకుండం నుండి వేలాది
ఏకా గజముఖీ తత్ర తథాన్యా తురగాననా
వారిలో ఒకదానికి ఏనుగు ముఖం, మరొకదానికి గుర్రము ముఖం కనిపించింది.
తిర్యఞ్చ వపుషశ్చాన్యా వక్త్రైర్మానుషసంభవైః
కొంతమందికి జంతువుల రూపాలు ఉండగా, వారి ముఖాలు మాత్రం మనుషుల నుంచి పుట్టినవిగా కనిపించాయి.
గుహ్య స్థానస్థితైర్వక్త్రైరేకాశ్చాన్యా హృదిస్థితైః
కొంతమందికి ముఖాలు రహస్యమైన చోట్ల ఉండగా, మరికొందరికి ముఖాలు హృదయంలో ఉన్నట్లు కనిపించాయి.
ఏకహస్తా ద్విహస్తాశ్చ పఞ్చహస్తాస్తథాపరాః
కొంతమందికి ఒక చేయి, మరికొందరికి రెండు చేతులు, ఇంకొందరికి ఐదు చేతులు ఉండేవి.
బహుపాదా విపాదాశ్చ ఏకపాదాస్తథాపరాః
కొంతమందికి అనేక కాలులు, మరికొందరికి రెండు కాలులు, ఇంకొందరికి ఒక్క కాలే ఉండేది.
ఏకనేత్రా ద్వినేత్రాశ్చ త్రినేత్రాశ్చ తథాపరాః
కొంతమందికి ఒక్క కన్ను, మరికొందరికి రెండు కన్నులు, ఇంకొందరికి మూడు కన్నులు ఉండేవి.
వృషవానరసింహాజవ్యాఘ్రసర్పాస్థితాః పరాః
ఇంకొందరు ఎద్దు, కోతి, సింహం, మేక, పులి, పాము వంటి రూపాలు ధరించారు.