బ్రహ్మణో దక్షిణాంగుష్ఠాద్దక్షః ప్రాచేతసోఽభవత్
బ్రహ్మదేవుని కుడి బొటనవేలి నుండి ప్రాచేతసుడైన దక్షుడు జన్మించాడు.
తాసాం జ్యేష్ఠతమా సాధ్వీ సతీనామ శుచిస్మితా ॥ బభూవ కన్యకా సర్వైర్గుణైర్యుక్తాఽఽయతేక్షణా
ఆయన కుమార్తెలలో పెద్దదైన సతీ, పవిత్రమైన చిరునవ్వుతో, విశాలమైన కళ్లతో, అన్ని గుణాలూ కలిగిన కన్యగా జన్మించింది.
న దేవీ న చ గంధర్వీ నాసురీ న చ నాగజా
ఆమె దేవత కాదు, గంధర్విణి కాదు, అసురిణి కాదు, నాగకన్య కూడా కాదు.
తతః పుణ్యతమం క్షేత్రం కన్యాదానస్య స క్షమమ్
అప్పటి నుండి ఆ పవిత్రమైన క్షేత్రం, కన్యాదానం చేయడానికి అనుకూలంగా మారింది.
తతశ్చోద్వాహయోగ్యాని వసుని వివిధాన్యపి
అప్పుడు వివాహానికి అవసరమైన ఎన్నో రకాల ధనద్రవ్యాలు తెచ్చారు.
అథ చైత్రస్య శుక్లస్య నక్షత్రే భగదైవతే
తరువాత, చైత్రమాసంలో శుక్లపక్షంలో భగదేవతకు సంబంధించిన నక్షత్రంలో,
సర్వైః సురగణైః సార్ధం దేవవిష్ణుపురఃసరైః ౬.౭౭.
అందరు దేవతలు, విష్ణువు ముందుండగా,
సిద్ధైః సాధ్యగణైర్భూతైః ప్రేతైర్వైనాయకైస్తథా
సిద్ధులు, సాధ్యులు, భూతాలు, ప్రేతాలు, వినాయకులు కూడా కలసి,
ఏతస్మిన్నంతరే దక్షః సంప్రహృష్టతనూరుహః
అప్పట్లో దక్షుడు ఆనందంతో ఒళ్ళు నులుముకుంటూ,
వాద్యమానైర్మహావాద్యైః సూతమాగధబన్దిభిః
బెండలు, మేళాలు వాయిస్తున్న సూతులు, మాగధులు, బందులు మధ్యలో,
తతః సర్వే సురాస్తత్ర స్వయం దక్షేణ పూజితాః పరివార్యాఖిలాం వేదిం మండపాంతరవర్తినీమ్
అక్కడ ఉన్న అందరు దేవతలను దక్షుడు స్వయంగా గౌరవించి, వారు అందరూ మండపంలో ఉన్న యజ్ఞవేదికను చుట్టుముట్టారు.
తతః పితామహం ప్రాహ దక్షః ప్రీతిపురఃసరమ్
తరువాత దక్షుడు ప్రేమతో పితామహుడైన బ్రహ్మను ఉద్దేశించి ఇలా అన్నాడు.
స్వయమేవ సుతాఽస్మాకం యేన స్యాత్సుభగా సతీ
మన కుమార్తె సతీ యారిని ఎంచుకుంటే ఆమె అదృష్టవంతురాలవుతుంది.
బాఢమిత్యేవ సోఽప్యుక్త్వా ప్రహృష్టేనాంతరాత్మనా
అతడూ 'అలా జరుగనీ' అని ఆనందంతో సమాధానం చెప్పాడు.
సంప్రదానక్రియాం కృత్వా తత్రైవ విధిపూర్వకమ్ మాతౄణాం పురతో వేధాః సతీశాభ్యాం యథోచితమ్
అక్కడే, మాతృదేవతల సమక్షంలో, సతీతో కలసి బ్రహ్మ నియమించిన విధిగా కన్యాదానం చేశారు.
అథ వేదిం సమాసాద్య గృహ్యోక్తవిధినాఽఖిలమ్
తరువాత వేదిక దగ్గరకు వెళ్లి, గృహ్యసూత్రంలో చెప్పిన విధంగా అన్ని కార్యాలు నిర్వహించారు.
యథాయథా స రమ్యాణి వీక్షతేంఽగాని కౌతుకాత్ ౬.౭౭.
ఆమె ఆసక్తిగా అతని అందమైన అవయవాలను ఒక్కొక్కటి చూసింది.
తేనైకం వదనం ముక్త్వా తస్యా వస్త్రావగుంఠితమ్
ఆమె ముఖంలో ఒక భాగం మాత్రమే తెరిచి, మిగతా భాగాన్ని వస్త్రంతో కప్పుకుంది.
న శంభోర్లజ్జయా వక్త్రం ప్రత్యక్షం స వ్యలోకయత్
శంభుని ఎదుట లజ్జతో ఆమె అతని ముఖాన్ని నేరుగా చూడలేదు.
తతస్తద్దర్శనార్థాయ స ఉపాయం వ్యలో కయత్
అప్పుడు ఆమెను చూడాలని అతను ఒక ఉపాయం ఆలోచించాడు.
ఆర్ద్రేంధనాని భూరీణి క్షిప్త్వాక్షిత్వా విభావసౌ
తడిగా ఉన్న కట్టెలను చాలా వేసి, అగ్నిని రేపకుండా ఉంచాడు.
ఏతస్మిన్నంతరే ధూమః ప్రాదుర్భూతః సమంతతః
అప్పుడే చుట్టూ పొగలు వ్యాపించాయి.
తతో ధూమాకులేనేత్రే భగవాంస్త్రిపు రాన్తకః
ఆ తరువాత, త్రిపురాసురులను సంహరించిన ప్రభువు, పొగతో కళ్లు ఎర్రబడినవాడు, అక్కడ ఉన్నాడు.
తతో వస్త్రం సముత్క్షిప్య సతీవక్త్రం పితామహః
అప్పుడే పితామహుడు, సతీ ముఖాన్ని దాచేందుకు ఆమె వస్త్రాన్ని పైకి ఎత్తాడు.
తస్య రేతః ప్రచస్కన్ద తతస్తద్వీక్షణాద్ద్రుతమ్ ౩౮ తతశ్చ సికతౌఘేనా తత్క్షణాత్పద్మసంభవః
ఆయన వీర్యం అక్కడ పడిపోయింది. అది చూసిన వెంటనే పద్మసంభవుడు వెంటనే మట్టితో దాన్ని కప్పేశాడు.
అథ తద్భగవాఞ్చ్ఛంభుర్జ్ఞాత్వా దివ్యేన చక్షుషా ౬.౭౭.
ఆ సమయంలో, శంభుడు తన దివ్య దృష్టితో ఆ సంగతిని తెలుసుకున్నాడు.
కిమేతద్విహితం పాప త్వయా కర్మ విగర్హితమ్
"ఈ పాపమైన, నిందించదగ్గ పని నీవెందుకు చేసావు?" అని అడిగాడు.
త్వం వేత్సి శంకరేణైతత్కర్మజాలం న విందితమ్ యత్కిఞ్చిత్త్రిషు లోకేషు జంగమం స్థావరం తథా
"బ్రహ్మా! శంకరునికి ఈ కార్యాలన్నీ తెలియనివి కావు. మూడు లోకాలలో ఉన్న చలించేవి, నిలిచేవి అన్నీ ఆయనకు తెలుసు."
తస్మాత్స్పృశ నిజం శీర్షం బ్రహ్మన్నేతదసంశయమ్ తావత్తత్ర స్థితః సాక్షాత్తద్రూపో వృషవాహనః
"కాబట్టి, బ్రహ్మా! నిస్సందేహంగా నీ తలని తాకు. అక్కడ వృషభధ్వజుడు అదే రూపంలో ప్రత్యక్షంగా నిలిచాడు."
తతో లజ్జాపరీతాంగః స్థితశ్చాధోముఖో ద్విజాః
అప్పుడు బ్రహ్మా, చాలా సిగ్గుతో, తలవంచి అక్కడ నిలబడ్డాడు.