ఆత్మా చ సతతం పుత్ర రక్షితవ్యః ప్రయత్నతః
బిడ్డా, మనిషి ఎప్పుడూ తనను తానే ఎంతో జాగ్రత్తగా కాపాడుకోవాలి.
తిర్యగ్భ్యః పాపయోనిభ్యః సదా విచరతా వనే
అరణ్యంలో సంచరిస్తూ ఎప్పుడూ జంతువులనుండి, చెడు జన్మ పొందినవారినుండి జాగ్రత్తగా ఉండాలి.
అస్మాకం ప్రతివాచం చ శృణు శోకవినాశినీమ్ విశ్రాన్తశ్చ పునర్యాతి తద్వద్భూతసమాగమః
మా సమాధానాన్ని విను, అది శోకాన్ని తొలగిస్తుంది; విశ్రాంతి తీసుకున్నవాడు తిరిగి వస్తాడని, అలాగే ప్రాణుల కలయిక కూడా అలాగే జరుగుతుంది.
స్వమాతరం సఖీవర్గం తతో ద్రష్టుం సమాగతా
వారు అక్కడికి వచ్చి తమ తల్లిని, స్నేహితులను చూడటానికి కూడిపోయారు.
అబ్రవీచ్చ తతో వాక్యం పుత్రశోకేన దుఃఖితా
తన కుమారుని కోసం దుఃఖంతో బాధపడుతూ, ఆమె ఈ మాటలు చెప్పింది.
అనాథమబలం దీనం ఫేనపం మమ పుత్రకమ్
నా కుమారుడు ఫేనపుడు అనాధ, బలహీనుడు, దయనీయంగా ఉన్నాడు.
భావినీనామయం పుత్రః సాంప్రతం చ విశేషతః
ఈ కుమారుడు భవిష్యత్తులో గొప్పవాడవుతాడు, ఇప్పుడైతే మరింత ముఖ్యంగా.
చరంతం విషమే స్థానే చరంతం పరగోకులే 7.3.29.
అతడు ప్రమాదకరమైన చోట తిరుగుతున్నాడు, పరుల పశువుల మందలో తిరుగుతున్నాడు.
క్షమధ్వం చ మహాభాగా యాస్యేఽహం సత్యసంశ్రయాత్
మహానుభావులారా, మీరు క్షమించండి; నేను సత్యాన్ని ఆశ్రయించి వెళ్తాను.
సర్వాస్తా వచనం శ్రుత్వా తస్యాః శోకసమన్వితాః
ఆమె మాటలు విని, ఆ స్త్రీలు అందరూ దుఃఖంతో నిండిపోయారు.
కపిలే నైవ గంతవ్యం న తే దోషో భవిష్యతి
నీవు కపిల వద్దకు పోకూడదు; అలా చేస్తే నీకు ఎలాంటి తప్పు ఉండదు.
అత్ర గాథా పురా గీతా మునిభిర్ధర్మవాదిభిః
ఇక్కడ ధర్మాన్ని ఉపదేశించే మునులు ఒక గాథను పూర్వంలో పాడారు.
కపిలోవాచ నాత్మార్థముపయుఞ్జామి స్వల్పమప్యనృతం క్వచిత్
కపిలుడు ఇలా అన్నాడు: నేను నా ప్రయోజనం కోసం ఎప్పుడూ, ఎంత చిన్నదైనా అబద్ధం చెప్పను.
అశ్వమేధసహస్రం తు సత్యం చ తులయా ధృతమ్
వెయ్యి అశ్వమేధ యాగాలు, నిజం—ఇవి రెండింటిని తూకంలో వేసినా,
తస్మాన్నానృతమాత్మానం కరిష్యే జీవితాశయా
అందుకే, ప్రాణాలను కాపాడుకోవాలనే ఉద్దేశంతో నేను ఎప్పుడూ అబద్ధం చెప్పను.
యత్త్వం పరమసత్యేన ప్రాణాంస్త్యజసి దుస్త్యజాన్
నీవు పరమసత్యం కోసం, విడిచిపెట్టడం చాలా కష్టమైన ప్రాణాలను త్యజిస్తున్నావు—
అవశ్యం న చ తే భావీ మృత్యుః సత్యాత్కథంచన
నిజం వల్ల నీకు ఎట్టి పరిస్థితుల్లోనూ మరణం సంభవించదు.
అథాసౌ కపిలాం దృష్ట్వా విస్మయోత్ఫుల్లలోచనః 7.3.29.
అప్పుడు కపిలను చూసి అతని కళ్ళు ఆశ్చర్యంతో విప్పులయ్యాయి.
నహి సత్యవతాం కించిదశుభం విద్యతే క్వచిత్
నిజాయితీగా ఉండేవారికి ఎప్పుడూ ఏదైనా అనర్ధం సంభవించదు.
త్వయోక్తం కపిలే పూర్వం శపథైరాగమాయ చ
కపిలా! నీవు ముందే ప్రమాణాలతో, వ్రతం కోసం ఇలా అన్నావు.
తస్మాద్గచ్ఛ మయా ముక్తా యత్రాఽసౌ తనయస్తవ
కాబట్టి, నేను మాఫీ ఇచ్చాను, నీవు వెళ్లిపో, నీ కుమారుడు ఉన్న చోటికి చేరు.
పులస్త్య ఉవాచ ఏతస్మిన్నేవ కాలే తు స రాజా ప్రకృతిం గతః తతోఽబ్రవీత్ప్రహృష్టాత్మా కపిలాం సత్యవాదినీమ్
పులస్త్యుడు అన్నాడు: అదే సమయంలో ఆ రాజు మామూలు స్థితికి వచ్చాడు. ఆనందంతో, సత్యవంతురాలైన కపిలను ఇలా అడిగాడు.
కిం తే ప్రియం కరోమ్యద్య ధేనుకే బ్రూహి సత్వరమ్
ఓ ఆవు! నేడు నీకు ఏం కావాలో త్వరగా చెప్పు, నేను నీకు ఇష్టమైనది చేస్తాను.
పిపాసా బాధతేత్యర్థం సాంప్రతం జలమానయమ్
ఆమె ఇలా చెప్పింది: దాహం బాధిస్తోంది, వెంటనే నీళ్లు తెచ్చి ఇవ్వు.
నైవానృతం విజానీహి సత్యమేతన్మయోదితమ్
నేను ఎప్పుడూ అబద్ధం చెప్పను; నేను చెప్పింది నిజమే అని తెలుసుకో.
సజ్యం కృత్వా శరం గృహ్య జఘాన ధరణీతలమ్
అతడు విల్లు సిద్ధం చేసి, బాణాన్ని పెట్టి, భూమిని గట్టిగా కొట్టాడు.
తతః సలిలముత్తస్థౌ నిర్మలం శీతలం శుభమ్
అప్పుడే అక్కడ స్వచ్ఛమైన, చల్లని, మంగళకరమైన నీరు పొంగి వచ్చింది.
ఏతస్మిన్నన్తరే ధర్మః స్వయం తత్ర సమాగతః 7.3.29.
అదే సమయంలో ధర్మదేవుడు అక్కడ ప్రత్యక్షమయ్యాడు.
తవ సత్యేన తుష్టోఽహం నాస్తి తే సదృశీ క్వచిత్
నీ సత్యవంతతకు సంతోషించి చెబుతున్నాను: నీకు సమానుడు ఎవరూ లేరు.
సుప్రభేణ పదం దివ్యం జరామరణవర్జితమ్
నీ తేజంతో నీవు మానవ జన్మ మరిచి, మృతిపాటు లేని దివ్య లోకాన్ని పొందుతావు.