విశ్వస్తఘాతకానాం చ యత్పాపం సముదాహృతమ్
నమ్మినవారిని చంపినవారికి చెప్పిన పాపం,
ద్విజద్వేషరతానాం హి యత్పాపం జాయతే నృణామ్
ద్విజులను ద్వేషించడంలో ఆనందించే వారికి కలిగే పాపం,
పరవాదరతానాం చ పాపం యచ్చ దురాత్మనామ్
ఇతరులను నిందించడంలో ఆనందించే దురాత్ములకు కలిగే పాపం,
రాత్రౌ యే పాపకర్మాణో భక్షంతి దధిసక్తుకాన్
రాత్రిపూట పాపకార్యాలు చేస్తూ పెరుగు, పొట్లికడలు తినేవారికి కలిగే పాపం,
వృంతాకం మూలకం శ్వేతం రక్తం యేఽశ్నంతి గృంజనమ్
వంకాయ, ముల్లంగి, తెల్ల లేదా ఎరుపు వెల్లుల్లి తినేవారికి కలిగే పాపం,
ప్రత్యయం చ తదా గత్వా వ్యాఘ్రో వాక్యమథాబ్రవీత్
అప్పుడు నిశ్చయం కలిగి, వ్యాఘ్రుడు ఈ మాటలు చెప్పాడు.
న చైతదవగంతవ్యం యదయం వఞ్చితో మయా
ఇతడు నా వల్ల మోసపోయాడని ఎవరూ అనుకోవద్దు.
కపిలే గచ్ఛ పశ్య త్వం తనయం సుతవత్సలే 7.3.29.
కపిలా! నీవు నీ కుమారుడిని చూడటానికి వెళ్ళు, బిడ్డపై అపారమైన ప్రేమ కలిగిన తల్లివి కదా.
మాతరం భ్రాతరం దృష్ట్వా సఖీః స్వజనవబాంధవాన్
తల్లి, అన్న, స్నేహితులు, బంధువులను చూసింది.
అశ్రుపూర్ణముఖీ దీనా ప్రస్థితా గోకులం ప్రతి
ఆమె ముఖం కన్నీళ్లతో నిండిపోయి, మనసు బాధతో, గోకులానికి బయలుదేరింది.
వేపమానా భయోద్విగ్నా శోకసాగరమధ్యగా । తతః స్వగోకులం ప్రాప్తా రభమాణా ముహుర్ముహుః
భయంతో వణికుతూ, దుఃఖ సముద్రంలో మునిగిపోయి, పదే పదే పరుగెత్తుతూ చివరకు తన గోకులానికి చేరుకుంది.
తస్యాః శబ్దం తతః శ్రుత్వా జ్ఞాత్వా వత్సః స్వమాతరమ్
ఆమె స్వరం విని, ఆ దూడ తన తల్లిని గుర్తించింది.
అకాలాగమనం తస్యా రౌద్రం భంభారవం తథా
ఆమె అనూహ్యంగా వచ్చిన ఆ సమయం భయంకరంగా, ఉగ్రంగా అనిపించింది.
కిమర్థమన్యవేలాయాం సమాయాతా వదస్వ మే
ఇలాంటి సమయానికి నువ్వెందుకు వచ్చావో నాకు చెప్పు.
ఆగతాఽహం తవ స్నేహాత్కురు తృప్తిం యథేప్సితామ్
నిన్ను ప్రేమించి నేను వచ్చాను; నువ్వు కోరినట్లు సంతృప్తి పొందు.
అపశ్చిమమిదం పుత్ర దుర్లభం మాతృదర్శనమ్
నా బిడ్డా! తల్లిని కలవడం చాలా అరుదుగా జరుగుతుంది, ఇది చివరిదైనా కావచ్చు.
వ్యాఘ్రస్య కామరూపస్య దాతవ్యం జీవితం మయా
ఏ రూపమైనా ధరించగల వ్యాఘ్రునికి నేను నా ప్రాణాన్ని ఇవ్వాలి.
మయాఽద్య తత్ర గంతవ్యం మృగరాజసమీపతః 7.3.29.
ఈ రోజు నేను మృగరాజు సమీపానికి వెళ్లాలి.
శ్లాఘ్యం హి మరణం మేఽద్య త్వయా సహ న సంశయః
ఈ రోజు నీవు నాతో కలిసి చనిపోవడం నాకు గొప్ప విషయం, ఇందులో సందేహమే లేదు.
ఏకాకినాఽపి మర్త్తవ్యం యస్మాన్మయా త్వయా వినా
నీవు లేనప్పుడు ఒంటరిగా అయినా నేను చనిపోవాల్సిందే.
యా గతిర్మాతృభక్తానాం ధ్రువం సా మే భవిష్యతి
తల్లిని ప్రేమించే వారికి లభించే గతి నాకు తప్పక లభిస్తుంది.
అథవాఽత్రైవ తిష్ఠ త్వం శపథాః సంతు మే తవ
లేకపోతే, నువ్విక్కడే ఉండు; నీ ప్రమాణాలు నాకు కూడా వర్తించాలి.
జనన్యా విప్రయుక్తస్య జీవితం న హి మే ప్రియమ్
తల్లితో వేరుపడినప్పుడు నాకు జీవితం ఇష్టంగా ఉండదు.
నాస్తి మాతృసమో నాథో నాస్తి మాతృసమా గతిః
తల్లిలాంటి రక్షకుడు లేడు, తల్లిలాంటి మార్గం లేదు.
న చాయమన్యభూతానాం మృత్యుః స్యాదన్యమృత్యుతః
ప్రాణుల మరణం వేరే మరణాలకంటే భిన్నంగా ఉండదు.
అపశ్చిమమిదం పుత్ర మాతుః సన్దేశముత్తమమ్
బిడ్డా, ఇది నీ తల్లి చెప్పిన చివరి, అత్యుత్తమమైన సందేశం.
వనే చర సదా వత్స అప్రమాదపరో భవ
నీవు ఎప్పుడూ అరణ్యంలో జాగ్రత్తగా ఉండి సంచరించు, నా తల్లిపిల్లా.
న చ లోభేన చర్తవ్యం విషమస్థం తృణం క్వచిత్ 7.3.29.
లోభంతో ఎప్పుడూ ప్రమాదకరమైన చోట గడ్డి తంతి అయినా తీయకూడదు.
సముద్రమటవీం యుద్ధం విశంతే లోభమోహితాః
లోభంతో మాయలోపడి, సముద్రంలో, అడవిలో, యుద్ధంలో ప్రవేశిస్తారు.
లోభాత్ప్రమాదాదాశ్వాసాత్పురుషో బాధ్యతే త్రిభిః
ఒక మనిషి లోభం, నిర్లక్ష్యం, తప్పు నమ్మకం వల్ల బాధపడతాడు.