న మన్త్రా న తపో దానం న తీర్థం న చ సంయమః
మంత్రాలు, తపస్సు, దానం, తీర్థయాత్ర, నియమం— ఇవేవీ కాదు.
అన్నపానాని జీర్యంతి యత్ర భక్ష్యం చ భక్షితమ్ ౬.౬౧.
అక్కడ తినే అన్నపానీయాలు పాడైపోతాయి, తిన్నది అక్కడే అయిపోతుంది.
తస్మాత్కర్మకృతం సర్వం దేహినామత్ర జాయతే
కాబట్టి, ఈ లోకంలో ఉన్న ప్రతి జీవికి ఎదురయ్యే అనుభవాలు అన్నీ కూడా తన చేసిన పనుల వల్లే కలుగుతాయి.
అరక్షితం తిష్ఠతి దైవరక్షితం సురక్షితం దైవహతం వినశ్యతి
రక్షణ లేకపోతే అది అలాగే ఉంటుంది; విధి రక్షిస్తే అది సురక్షితంగా ఉంటుంది; విధి నాశనం చేస్తే అది నశిస్తుంది.
ఇతి శ్రీస్కాందే మహాపురాణ ఏకాశీతిసాహస్ర్యాం సంహితాయాం షష్ఠే నాగరఖణ్డే శ్రీహాటకేశ్వరక్షేత్రమాహాత్మ్యే విషకన్యకోత్పత్తివర్ణనంనామైకషష్టితమోఽధ్యాయః
ఇలా, శ్రీ స్కాంద మహాపురాణంలో ఎనభై ఒకటి వేల శ్లోకాల సమాహితమైన నాగరఖండంలో, శ్రీ హాటకేశ్వర క్షేత్ర మహిమను వివరించే విషకన్య ఉద్భవ కథతో కూడిన అరవై ఒకవ శతాధ్యాయము ముగిసింది.
నాత్యజత్తాం తథోక్తోఽపి దైవజ్ఞైర్విషకన్యకామ్
జ్యోతిష్కులు ఎంత చెప్పినా, అతడు ఆ విషకన్యను వదల్లేదు.
శర్మణష్ఠీవనం యస్మాత్తయా స్వపితురాహితమ్
ఆమె వల్లే శర్మణుని నాశనం ఆమె తండ్రి ఆజ్ఞతో జరిగింది.
ఏతస్మిన్నంతరే తస్య శత్రవః పృథివీపతేః ॥ సర్వతః పీడయామాస రాష్ట్రం క్రోధసమన్వితాః
ఆ సమయంలో ఆ రాజుకు శత్రువులు కోపంతో四దిక్కుల నుంచి రాజ్యాన్ని ఇబ్బంది పెట్టడం ప్రారంభించారు.
అథా సౌ పార్థివః క్రుద్ధః స్వసైన్యపరివారితః
అప్పుడు ఆ రాజు కోపంతో తన సైన్యంతో కలిసి యుద్ధానికి సిద్ధమయ్యాడు.
తతః సంప్రాప్య తాఞ్ఛత్రూంశ్చకార స మహాహవమ్
తర్వాత, ఆ శత్రువులను చేరుకొని, ఆ మహారాజు గొప్ప యుద్ధం చేశాడు.
తతశ్చ దశమే ప్రాప్తే శత్రుభిః స మహీపతిః
తర్వాత పదవ రోజున, ఆ రాజు శత్రువుల చేతిలో ఓడిపోయాడు.
తతస్తస్య నరేన్ద్రస్య హతశేషాశ్చ యే నరాః
ఆ తరువాత, ఆ రాజుకు మిగిలిన సైనికులు ఎవరో వారు మాత్రమే బతికారు.
తేపి శత్రుగణాః సర్వే సంప్రహృష్టా జిగీషవః
అందరూ శత్రు వర్గాలు ఆనందంతో, విజయానికి తహతహలాడుతూ ఉన్నారు.
ఏతస్మిన్నంతరే పౌరాః సర్వే శోకపరాయణాః
ఆ సమయంలో పట్టణ ప్రజలందరూ దుఃఖంతో మునిగిపోయారు.
అస్యా దోషేణ పాపాయా మృతశ్చ స మహీపతిః ౬.౬౨.
ఈ పాపిష్టి స్త్రీ కారణంగా ఆ రాజు కూడా మరణించాడు.
తస్మాదద్యాపి పాపైషా వధ్యతామాశు కన్యకా
కాబట్టి, ఈ రోజు కూడా ఈ పాపిష్టి కన్యను వెంటనే శిక్షించాలి.
వైరాగ్యం పరమం గత్వా నిందాం చక్రే తథాత్మనః
ఆమె పరమ విరక్తిని పొందింది; తనను తాను నిందించుకుంది.
అథ దృష్టం తయా క్షేత్రం హాటకేశ్వరజం మహత్
తర్వాత ఆమెకు హాటకేశ్వర క్షేత్రం గొప్పదిగా కనిపించింది.
అథ తస్యాః స్మృతిర్జాతా పూర్వజన్మసముద్భవా
అప్పుడు ఆమెకు మునుపటి జన్మ జ్ఞాపకం వచ్చింది.
తత్ప్రభావాదహం జాతా సుపుణ్యే నృపమందిరే
ఆ మహిమ వల్లనే నేను రాజమహల్లో, పుణ్యఫలంతో జన్మించాను.
సూత ఉవాచ అన్యదేహాంతరే హ్యాసీచ్చండాలీ సా విగర్హితా
సూతుడు ఇలా చెప్పాడు: మరొక జన్మలో, ఆ మహిళను అందరూ తక్కువగా చూశారు. ఆమె చండాలిగా పుట్టింది.
అథ సా భ్రమమాణాఽత్ర క్షేత్రే ప్రాప్తా తృషార్దితా ౬.౬౨.
ఆమె అక్కడ తిరుగుతూ, దాహంతో బాధపడింది.
అథాపశ్యత్స్తోకజలాం సా తత్ర లఘుకూపికామ్
అక్కడ ఆమె చిన్న బావిలో కొద్దిగా నీళ్లు కనిపించాయి.
తతో దయాం సమాశ్రిత్య త్యక్త్వా స్నేహం సుతోద్భవమ్
ఆమెకు దయ కలిగి, పిల్లల పట్ల ఉన్న మమకారాన్ని వదిలేసింది.
జలాభావే తథా సా చ సమస్తైర్బాలకైః సహ
అక్కడ నీళ్లు లేకపోయినా, పిల్లలందరితో కలిసి అక్కడే ఉండిపోయింది.
తతో నృపగృహే జాతా తత్ప్రభావాద్ద్విజోత్తమాః
ఆ మంచి పనికి ఫలితంగా, ఆమె రాజుగారి ఇంట్లో పుట్టింది, బ్రాహ్మణులలో శ్రేష్ఠులారా.
స్వకులోచ్ఛేదనకరీ సర్వం సూత బ్రవీహి నః
సూతా, ఆమె వంశం నాశనం అయ్యేలా చేసిన కారణాలన్నీ మాకు చెప్పు.
దేవతాయతనే దృష్టా గౌరీ హేమమయీ శుభా
ఒక దేవతా ఆలయంలో, ఆమె బంగారంతో తయారైన శుభ్రమైన గౌరీదేవిని చూశింది.
తతస్తాం విజనే ప్రాప్య గత్వా దేశాంతరం ముదా తావదన్వేషమాణాస్తాం సంప్రాప్తా నృపసేవకాః
తర్వాత, ఆమె ఒంటరిగా ఉండగా, ఆనందంతో మరో ప్రాంతానికి వెళ్లింది. ఆ సమయంలో, రాజు సేవకులు ఆమెను వెతికుతూ వచ్చి పట్టుకున్నారు.
అథ తే తాం సమాలోక్య భర్త్సయిత్వా ముహుర్ముహుః
వారు ఆమెను చూసి, మళ్లీ మళ్లీ దూషిస్తూ మందలించారు.