సంసారభ్రమణం నారీ ప్రథమేపి సమాగమే
స్త్రీతో మొదటి కలిసినప్పుడే, జన్మ మరణాల చక్రంలో తిరుగుతూ ఉంటారు.
తస్మాత్స్త్రీభిః సమం ప్రాజ్ఞః సంభాషామపి వర్జయేత్
అందువల్ల, జ్ఞానులు స్త్రీలతో మాట్లాడడాన్ని కూడా నివారించాలి.
అంగార సదృశా నారీ ఘృతకుంభసమః పుమాన్
స్త్రీ అగ్నిలాంటిది, పురుషుడు నెయ్యి కుండిలాంటివాడు.
స్త్రియో మూలమనర్థానాం సర్వేషాం ప్రాణినాం భువి
భూమిపై ఉన్న అన్ని జీవులకు అపయాల మూలం స్త్రీలే.
కులీనా విత్తవత్యశ్చ నాథవత్యోఽపి యోషితః ౬.౪౪.
మంచి కుటుంబానికి చెందినవారు, ధనవంతులు, రక్షణ ఉన్న స్త్రీలు అయినా—
న స్త్రీభ్యః కించిదన్యద్ధి పాపాయ విద్యతే భువి నీచోఽపి కురుతే సేవాం యస్తాసాం విజనేష్వథ
భూమిపై స్త్రీలకంటే ఎక్కువ పాపం మరొకటి లేదు; కనీస స్థాయిలో ఉన్నవాడు కూడా ఒంటరిగా వారిని సేవిస్తాడు.
అనర్థత్వాన్మనుష్యాణాం భయాత్పరిజనస్య చ
మనుషుల దురదృష్టం వల్ల, తన సేవకుల భయంతో,
శశాప తం మునిశ్రేష్ఠం స్ఫురమాణోష్ఠసంపుటా
ఆమె పెదాలు కంపించుతూ, ఆ మహర్షిని శపించింది.
యస్మాత్త్వయా పరిత్యక్తా సకామాహం సుదుర్మతే
నీవు నన్ను కోరికతో ఉన్నపుడు వదిలేసినందుకు, ఓ మూర్ఖుడా,
అద్యైవ భవ దుబుర్ద్ధే వలీపలితసంయుతః
ఈ రోజు నుంచే, నీ ముఖంలో ముడతలు, తెల్ల జుట్టు కనబడాలి.
బభూవ తాదృశః సద్యస్తయా యాదృక్ప్రకీర్తితః
ఆమె చెప్పినట్లుగానే, అతడు వెంటనే అలా మారిపోయాడు.
తతః కోపపరీతాత్మా సోఽపి తాం శప్తుముద్యతః
అప్పుడతడు కోపంతో ఆమెను శపించేందుకు సిద్ధమయ్యాడు.
నిర్దోషోఽపి త్వయా యస్మాచ్ఛప్తోఽహం గణికాధమే
నేను తప్పు చేయకపోయినా, నీవు నన్ను శపించినందుకు, ఓ నీచురాలా,
సాపి తద్వచనాత్సద్యస్తాదృగ్రూపా వ్యజాయత ౬.౪౪.
అతని మాట వల్ల, ఆమె కూడా వెంటనే అలాంటి రూపాన్ని పొందింది.
అథ తాదృక్స్వరూపేణ స్నాతా తత్ర జలా శయే
ఆ రూపంతోనే, ఆమె అక్కడ స్నానం చేసి, నీటిలో పడుకుంది.
తద్దృష్ట్వా పరమాశ్చర్యమతీవ త్వరయాన్వితః
అది చూసి, అతడు ఎంతో ఆశ్చర్యపడి, త్వరగా అక్కడికి వెళ్లాడు.
తతస్తౌ తీర్థమాహాత్మ్యాద్రూపౌదార్యగుణాన్వితౌ
ఆ పవిత్ర స్థల మహిమ వల్ల, ఇద్దరికీ మళ్లీ అందం, మంచితనం కలిగాయి.
ఏవం తీర్థస్య మాహాత్మ్యం విజ్ఞాయ భగవానృషిః
అలా ఆ తీర్థ మహిమను తెలుసుకున్న ఆ మహర్షి,
తపశ్చకార సుమహత్తస్మింస్తీర్థవరే తదా
ఆ అద్భుతమైన తీర్థంలో గొప్ప తపస్సు చేశాడు.
తత్ర స్నాత్వా నరో యస్తు పూజయేల్లింగముత్తమమ్
ఎవరైనా అక్కడ స్నానం చేసి, పరమ శివలింగాన్ని పూజిస్తే,
అద్యాపి దృశ్యతే తత్ర గంగోదకసమం జలమ్
ఇప్పటికీ అక్కడ గంగాజలంతో సమానమైన నీరు కనిపిస్తుంది.
యస్తత్ర కురుతే స్నానం శ్రద్ధాపూతేన చేతసా
ఎవరైనా అక్కడ భక్తితో, పవిత్ర హృదయంతో స్నానం చేస్తే,
తతఃప్రభృతి తత్తీర్థం ఖ్యాతిం ప్రాప్తం మహీతలే
అప్పటినుంచి ఆ తీర్థం భూమిపై ప్రసిద్ధి పొందింది.
ఏతద్వః సర్వమాఖ్యాతం యత్పృష్టోఽస్మి ద్విజోత్తమాః ౬.౪౪.
మీరడిగినదంతా నేను వివరంగా చెప్పాను, ఓ ఉత్తమ ద్విజులారా.
ఇతి శ్రీస్కాందే మహాపురాణ ఏకాశీతిసాహస్ర్యాం సంహితాయాం షష్ఠే నాగరఖండే శ్రీహాటకేవరక్షేత్రమాహాత్మ్యే విశ్వామిత్రకుణ్డోత్పత్తి విశ్వామిత్రేశ్వరమాహాత్మ్యవర్ణనంనామ చతుశ్చత్వారింశత్తమోఽధ్యాయః
ఇంతటితో ఎనభై ఒకటి వేల శ్లోకాల శ్రీ స్కాంద మహాపురాణంలో ఆరో భాగమైన నాగరకండలో, శ్రీ హాటకేశ్వర క్షేత్ర మహిమ వర్ణనలో, విశ్వామిత్ర కుండం ఉద్భవం, విశ్వామిత్రేశ్వర మహిమ వివరించే నలభై నాలుగవ అధ్యాయం పూర్తయింది.
యత్ర పూర్వం తపస్తప్తమానర్తాధిపభూభుజా
ఇక్కడ పురాతన కాలంలో ఆనర్త దేశాధిపతి తపస్సు ఆచరించాడు.
యస్తత్ర కార్తికే మాసి కృత్తికాస్థే నిశాకరే
ఎవరైనా కార్తీక మాసంలో, చంద్రుడు కృత్తికా నక్షత్రంలో ఉన్నప్పుడు, ఇక్కడ వ్రతాలు ఆచరిస్తే—
కస్మిన్స్థానే చ విజ్ఞేయం కైశ్చిహ్నైర్వద సూతజ
ఏ ప్రదేశంలో, ఎలాంటి లక్షణాలతో అది గుర్తించవచ్చు? దయచేసి చెప్పు, సూతపుత్ర.
ప్రాగ్దృష్టం మునినా తత్ర విశ్వామిత్రేణ ధీమతా
అది ముందుగా ధ్యానశీలుడైన మహర్షి విశ్వామిత్రుడు చూశాడు.
పురా నివసతస్తస్య విశ్వామిత్రస్య సన్మునేః
పూర్వం విశ్వామిత్ర మహర్షి అక్కడ నివసిస్తున్నప్పుడు—