తతో నాగహ్రదే తస్మిన్స కృత్వా నిజమన్దిరమ్
తర్వాత, ఆ నాగహ్రదంలో తన ఇంటిని నిర్మించుకున్నాడు.
తత్రస్థస్య నిరస్తస్య యే పుత్రాః స్యుర్ద్విజోత్తమాః
అక్కడ నివసిస్తూ, వెలివేయబడిన అతనికి పుట్టిన కుమారులు, బ్రాహ్మణలోకంలో శ్రేష్ఠులారా—
ఏతద్వః సర్వమాఖ్యాతం నాగతీర్థసముద్భవమ్ ౬.౩౧.
ఈ నాగతీర్థం ఎలా ఏర్పడిందో మీకు అన్నీ వివరంగా చెప్పాను.
యశ్చైతత్పఠతే భక్త్యా సంప్రాప్తే పంచమీదినే
ఈ కథను భక్తితో అయిదవ రోజున ఎవరు పఠిస్తారో—
తథా విముచ్యతే పాపాద్భక్షజాతాన్న సంశయః
వారు భోజనంతో కలిగే పాపాలనుండి కూడా విముక్తి పొందుతారు; దీనిలో ఎలాంటి సందేహం లేదు.
తస్మాత్సర్వప్రయత్నేన నాగతీర్థమనుత్తమమ్
అందువల్ల, అన్ని విధాలా ప్రయత్నించి, అతి శ్రేష్ఠమైన నాగతీర్థాన్ని చేరుకోవాలి.
శ్రాద్ధకాలే తు సంప్రాప్తే యశ్చైతత్పఠతే ద్విజః
శ్రాద్ధకాలంలో ఎవడు ఈ కథను చదువుతాడో ఆ బ్రాహ్మణుడు—
తథా యే కీర్తితా దోషాః శ్రాద్ధే ద్రవ్యసముద్భవాః
అలాగే, శ్రాద్ధంలో ఉపయోగించే పదార్థాల వల్ల కలిగే దోషాలు కూడా—
తే సర్వే నాశమాయాంతి కీర్త్యమానే సమాహితైః
ఆ శ్లోకాలను ఏకాగ్రతతో పారాయణ చేస్తే, అవన్నీ నశించిపోతాయి.
తథా వినిహతా గోభిర్బ్రాహ్మణైః శ్వాపదైరపి
అలాగే, ఆ దుష్టశక్తులు ఆవులు, బ్రాహ్మణులు, అడవి జంతువులచేత కూడా అదుపులోకి వస్తాయి.
సప్తర్షీణాం సువిఖ్యాత ఆశ్రమః సర్వకామదః
ఏడు ఋషుల ఆశ్రమం ప్రసిద్ధి చెందినది, అక్కడ అన్ని కోరికలు నెరవేరుతాయి.
తత్ర శ్రావణమాసస్య పంచదశ్యాం సమాహితః
ఆ ఆశ్రమంలో శ్రావణ మాసంలో పౌర్ణమి రోజున, మనస్సు ఏకాగ్రతతో ఉండాలి.
కన్దమూలఫలైః శాకైర్యస్తత్ర శ్రాద్ధమాచరేత్
అక్కడ వేర్లు, పండ్లు, కూరగాయలతో శ్రాద్ధం చేసే వారు, ఫలితాన్ని పొందుతారు.
పంచమ్యాం శుక్లపక్షే తు మాసి భాద్రపదే ద్విజాః విధినానేన విప్రేన్ద్రాః సర్వానేవ యథాక్రమమ్
భాద్రపద మాసంలో శుక్ల పక్షంలో పంచమి రోజున, బ్రాహ్మణులు ఈ విధంగా క్రమంగా అందరికీ శ్రాద్ధం చేయాలి.
ఓం అత్రయే నమః ఓం కశ్యపాయ నమః ఓం గౌతమాయ నమః ఓం జమదగ్నయే నమః గృహ్ణంత్వర్ఘం మయా దత్తమృషయః సర్వకామదాః
ఓం అత్రి మహర్షికి నమస్కారం, ఓం కశ్యప మహర్షికి నమస్కారం, ఓం గౌతమ మహర్షికి నమస్కారం, ఓం జమదగ్ని మహర్షికి నమస్కారం. అన్ని కోరికలు తీర్చే మహర్షులారా, నేను సమర్పించిన అర్ఘ్యం స్వీకరించండి.
విస్తరాత్సూతజ బ్రూహి పరం కౌతూహలం హి నః
సూత మహాశయా, మాకు చాలా ఆసక్తి ఉంది. దయచేసి వివరంగా చెప్పండి.
సర్వోషధిక్షయో జాతస్తతో లోకాః క్షయార్దితాః
అన్ని ఔషధ మొక్కలు నశించిపోయి, అందువల్ల లోకాలు క్షీణతతో బాధపడిపోయాయి.
అస్థిశేషా నిరుత్సాహాస్త్యక్తధర్మవ్రతక్రియాః
అక్కడ ఎవరూ ధర్మకార్యాలు చేయకుండా, శక్తి లేని ఎముకలు మాత్రమే మిగిలిపోయాయి.
త్యజంతి మాతరః పుత్రాన్కలత్రాణి తథా నరాః
తల్లులు తమ పిల్లలను వదిలిపెట్టారు, అలాగే పురుషులు భార్యలను కూడా విడిచిపెట్టారు.
సంత్యక్తాన్యగ్నిహోత్రాణి బ్రాహ్మణైర్యాజకైరపి ౬.౩౨.
బ్రాహ్మణులు, యాజకులు కూడా అగ్నిహోత్రాలను వదిలిపెట్టారు.
దృశ్యతే చైవ యత్రైవ సస్యం వాపి కథంచన
ఎక్కడైనా కొంత పంట కనబడితే, అది ఆశ్చర్యంగా మారింది.
ఏవమన్నక్షయే జాతే పీడితే ధరణీతలే
అలా అన్నదాన్యం క్షీణించి, భూమి దుఃఖంతో నిండిపోయింది.
అత్రిశ్చైవ వసిష్ఠశ్చ కశ్యపః సుమహాతపాః కౌశికో జమదగ్నిశ్చ తథైవారుంధతీ సతీ
అత్రి, వశిష్ఠుడు, గొప్ప తపస్సు గల కశ్యపుడు, కౌశికుడు, జమదగ్ని, మంచితనంతో ఉన్న అరుంధతి అక్కడ ఉన్నారు.
అథ తేషాం సమస్తానాం చండాభూత్పరిచారికా
అప్పుడు వారందరిలో ఒక ఉగ్ర స్వభావం గల సేవకురాలు ఉండేది.
తతస్తే విషయం ప్రాప్తా వృషాదర్భిమహీపతేః
తర్వాత వారు వృషాదర్భి మహారాజు రాజ్యంలోకి చేరుకున్నారు.
తతస్తైః పతితో భూమౌ దృష్టో మృతకుమారకః
అక్కడ వారు నేలపై పడివున్న మృత శిశువును చూశారు.
అపచన్యావదగ్నౌ తం క్షుధయా పరిపీడితాః
ఆయనను అవమానమంటూ, ఆకలితో బాధపడుతూ, అగ్నిలో వేసారు.
రాక్షసానామయం ధర్మో మహామాంసస్య భక్షణమ్
రాక్షసులకు మాంసం తినడం ఒక సహజమైన అలవాటు.
సోఽహం సస్యం ప్రదాస్యామి గ్రామాన్వ్రీహీన్యవానపి ౬.౩౨.
అందుకే, నేను ధాన్యం, గ్రామాలు, వరిచేలులు కూడా ఇస్తాను.
ప్రతిగ్రహస్య భూపాలా దాపత్కాలేఽపి నో నృప
రాజా, ఎంత అవసరమైనా, పాలకులు దానం తీసుకోకూడదు.