బురుడేన చ కైవర్తః కైవర్తేన చ మేదకః ప్రజాయన్తే సురశ్రేష్ఠ సవకర్మసు గర్హితాః
బురుడి నుండి కైవర్తుడు, కైవర్తుడి నుండి మేదకుడు పుడతారు; దేవతలలో శ్రేష్ఠుడా, వీరు నిందితమైన వృత్తుల్లో ఉంటారు.
తథా శూద్రేణ సంజజ్ఞే బ్రాహ్మణ్యాం సురసత్తమ
అలాగే, శూద్రుని ద్వారా బ్రాహ్మణి నుండి ఒకరు పుడతారు, ఓ దేవతలలో శ్రేష్ఠుడా.
ఏతౌ ద్వావపి శూద్రేణ భవతో ద్విజసంభవే
ఈ ఇద్దరూ శూద్రుని ద్వారా ద్విజాతి స్త్రీ నుండి పుడతారు.
ఏతత్త్రేతాయుగే ప్రోక్తం మయా తే సురసత్తమ
ఇది త్రేతాయుగంలో ఎలా ఉందో నేను నీకు వివరించాను, ఓ దేవతలలో శ్రేష్ఠుడా.
లక్షాష్టకప్రమాణేన తద్యుగం పరికీర్తితమ్ కపిశో జాయతే తత్ర భగవాన్గరుడధ్వజః
ఆ యుగం ఎనిమిది లక్షల సంవత్సరాలు ఉంటుంది; అక్కడ గరుడధ్వజుడు పింగళవర్ణంతో జన్మిస్తాడు.
ద్వౌ పాదౌ చైవ ధర్మస్య ద్వౌ పాపస్య వ్యవస్థితౌ
ఆ యుగంలో ధర్మానికి రెండు భాగాలు, అధర్మానికి రెండు భాగాలు స్థిరంగా ఉంటాయి.
తతోఽన్యైః సమతిక్రాంతైర్వార్ధక్యం పఞ్చభిః శతైః
ఆ తరువాత, మరికొందరు వాటిని మించి పోయినప్పుడు, ఐదు వందల సంవత్సరాల్లో వృద్ధాప్యం వస్తుంది.
నార్యశ్చాపి సురశ్రేష్ఠ తత్స్వ రూపాః ప్రకీర్తితాః
అక్కడి స్త్రీలు తమ స్వరూపాన్ని కలిగి ఉంటారని, ఓ దేవతలలో శ్రేష్ఠుడా, చెప్పబడింది.
నాతిరూపేణ సంయుక్తా న చ రూపవివర్జితాః
వారు అతి అందంగా కూడా ఉండరు, అందం లేనివారిగా కూడా ఉండరు.
నాతిపుష్పఫలైర్యుక్తా వృక్షాశ్చాపిసురేశ్వర ౬.౨౭.
దేవతల ప్రభూ, అక్కడ చెట్లు ఎక్కువ పువ్వులు, ఫలాలతో నిండిపోవు, అలాగే అవి పూర్తిగా ఖాళీగా కూడా ఉండవు.
వర్షంతి జలదాః కామం భవన్త్యోషధయోఽఖిలాః తత్తత్ర సమభావేన న సత్యం నైవ చానృతమ్
మేఘాలు తమకు ఇష్టమైనప్పుడు వర్షం కురిపిస్తాయి, అన్ని ఔషధాలు అక్కడ ఉంటాయి; అక్కడ అన్నీ సమతుల్యంగా ఉంటాయి—నిజం కూడా కాదు, అబద్ధం కూడా కాదు.
తీర్థానాం చ మఖానాం చ ద్వాపరే సురసత్తమ
దేవతలలో శ్రేష్ఠుడా, ద్వాపరయుగంలో తీర్థాలు, యజ్ఞాలు—
ఏతత్తవ సమాఖ్యాతం యుగం ద్వాపరసంజ్ఞకమ్
ఈ ద్వాపరయుగం గురించి నీకు వివరంగా చెప్పాను.
శృణుష్వావహితో భూత్వా వదతో మమ సాంప్రతమ్
ఇప్పుడు నేను చెప్పేది శ్రద్ధగా విను.
ద్వాత్రింశచ్చ సహస్రాణి వర్షాణాం కథితం విభో
ప్రభూ, ఈ యుగానికి ముప్పై రెండు వేల సంవత్సరాలు అని చెప్పబడింది.
తత్రైకపాదయుక్తశ్చ ధర్మః పాపం త్రిభిః స్మృతమ్
ఆ యుగంలో ధర్మం ఒక కాలిపై నిలుస్తుంది, పాపం మూడు కాలులపై ఉంటుంది అని చెబుతారు.
న శృణ్వంతి పితుః పుత్రా న స్నుషా భ్రాతరో న చ
కొడుకులు తండ్రి మాట వినరు, కోడళ్ళు, అన్నదమ్ములు కూడా వినరు.
యత్ర షోడశమే వర్షే నరాః పలిత యౌవనాః
అక్కడ పదహారు సంవత్సరంలోనే యువకులు తెల్లజుట్టుతో కనిపిస్తారు.
ఆయుః పరం మనుష్యాణాం శతసంఖ్యం సురేశ్వర
దేవతల ప్రభూ, అక్కడ మనుషులకు గరిష్ఠ ఆయుష్షు వంద సంవత్సరాలు మాత్రమే.
ద్వాత్రింశద్ధయముఖ్యానాం చతుర్వింశతిః ఖరోష్ట్రయోః ౬.౨౭.
ముప్పై రెండు ముఖ్యమైన గుర్రాలు, ఇరవై నాలుగు ఒంటెలు, గాడిదలకు ఆయుష్షు ఇస్తారు.
చతుష్పదానామన్యేషాం వింశతిః పంచభిర్యుతా
ఇతర నాలుగు కాళ్ళ జంతువులకు ఇరవై ఐదు సంవత్సరాలు ఆయుష్షు ఉంటుంది.
తథా పాపపరా లోకా దుఃస్థితాశ్చ విశేషతః సేవితాస్తేఽపి గృధ్రాద్యైర్యత్ర చ్ఛాయావివర్జితాః
అలాగే పాపంలో మునిగిపోయిన ప్రజలు చాలా స్థిరంగా ఉండరు; అక్కడ నీడ కూడా లేకుండా, గద్దలు మొదలైనవి కూడా వారిని చేరుకుంటాయి.
యత్ర ధర్మో హ్యధర్మేణ పీడ్యతే సురసత్తమ
దేవతలలో శ్రేష్ఠుడా, అక్కడ ధర్మం అధర్మం చేత బాధపడుతుంది.
గురవశ్చ తథా శిష్యైః స్త్రీభిశ్చ పురుషాధమాః
అక్కడ గురువులను శిష్యులు, స్త్రీలను నీచులు బాధిస్తారు.
యత్ర సీదంతి ధర్మిష్ఠా నరాః సత్యపరాయణాః
అక్కడ సత్యాన్ని పాటించే ధార్మికులు కూడా కష్టపడుతారు.
ఆధయో వ్యాధయశ్చైవ తథా పీడా మహాద్భుతా
అక్కడ బాధలు, వ్యాధులు, గొప్ప కష్టాలు కూడా కలుగుతాయి.
అల్పాయుషస్తథా మర్త్యా జాయంతే వర్ణసంకరాత్
వర్ణమిశ్రమం వల్ల మానవులు తక్కువ ఆయుష్షుతో జన్మిస్తారు.
న వర్షతి ఘనః కాలే సంప్రాప్తేఽపి యథోచితే
సరైన కాలం వచ్చినా మేఘం వర్షించదు.
న చ క్షీరప్రదా గావో యద్యపి స్యుః సుపోషితాః
గోవులు బాగా పోషణ పొందినా, పాలివ్వవు.
లోకా భవంతి నిఃశ్రీకాస్తథా యే చ మలిమ్లుచాః ౬.౨౭.
ప్రజలు ఐశ్వర్యం లేక బీదగా మారిపోతారు; అపవిత్రులు కూడా అలాగే ఉంటారు.