తవ నామాపి సంకీర్త్య ప్రయాతి త్రిదివాలయమ్। మహాదేవ మహాదేవ మహాదేవేతి కీర్తనాత్॥౬.౧.
నీ పేరు ఒక్కసారి పలికినా, అతడు దేవతల లోకాన్ని పొందుతాడు. 'మహాదేవా, మహాదేవా, మహాదేవా' అని పాడితే చాలు.
కోటయో బ్రహ్మహత్యానామగమ్యాగమకోటయః। సద్యః ప్రలయమాయాంతి మహాదేవేతి కీర్తనాత్॥౬.౧.
'మహాదేవా' అని పాడితే, కోట్లాది బ్రహ్మహత్యా పాపాలు, కోట్లాది నిషిద్ధ క్రియలు వెంటనే నశించిపోతాయి.
విప్రో యథా మనుష్యాణాం నదీనాం వా మహార్ణవః। తథా త్వం సర్వదేవానామాధిపత్యే వ్యవస్థితః॥౬.౧.
మనుషులలో బ్రాహ్మణుడు ఎలా ముఖ్యుడో, నదుల్లో సముద్రం ఎలా గొప్పదో, అలాగే దేవతలందరిలోనూ నీవే అధిపతి.
నక్షత్రాణాం యథా చంద్రః ప్రదీప్తానాం దివాకరః। తథా త్వం సర్వదేవానామాధిపత్యే వ్యవస్థితః॥౬.౧.
నక్షత్రాల్లో చంద్రుడు ఎలా వెలుగునిచ్చేవాడో, ప్రకాశించే వారిలో సూర్యుడు ఎలా గొప్పవాడో, అలాగే దేవతలందరిలోనూ నీవే అధిపతి.
ధాతూనాం కాంచనం యద్వద్గంధర్వాణాం చ నారదః। తథా త్వం సర్వదేవానామాధిపత్యే వ్యవస్థితః॥౬.౧.
లోహాల్లో బంగారం ఎలా విలువైనదో, గంధర్వుల్లో నారదుడు ఎలా ప్రఖ్యాతుడో, అలాగే దేవతలందరిలోనూ నీవే అధిపతి.
ఓషధీనాం యథా సస్యం నగానాం హేమపర్వతః। తథా త్వం సర్వదేవానామాధిపత్యే వ్యవస్థితః॥౬.౧.
ఔషధుల్లో ధాన్యం ఎలా ముఖ్యమో, పర్వతాల్లో హేమపర్వతం ఎలా గొప్పదో, అలాగే దేవతలందరిలోనూ నీవే అధిపతి.
తస్మాత్కురు ప్రసాదం నః సర్వేషాం చ నృణాం విభో। సంధారయ పునర్లింగం స్వకీయం సురసత్తమ॥౬.౧.
కాబట్టి ప్రభూ! మాకు, అందరికీ దయ చూపించు. దేవతలలో శ్రేష్ఠుడా! నీ స్వంత లింగాన్ని మళ్లీ నిలబెట్టు.
నోచేజ్జగత్త్రయం దేవ నూనం నాశమముపేష్యతి। యద్యేతద్భూతలే లిఙ్గం పతతి స్థాస్యతి ప్రభో॥౬.౧.
లేకపోతే, ప్రభూ! ఈ లింగం భూమిపై పడిపోతే, మూడువైపుల లోకమూ నాశనం అవుతుంది.
సూత ఉవాచ। తేషాం తద్వచనం శ్రుత్వా భగవాన్బృషభధ్వజః। ప్రోవాచ ప్రణతాన్సర్వాంస్తాన్దేవాన్వ్రీడయాన్వితః॥౬.౧.
సూతుడు చెప్పాడు: వారి మాటలు విని, వృషభధ్వజుడు అయిన భగవంతుడు, వినయంతో నమస్కరించిన ఆ దేవతలందరినీ, కొంచెం సంకోచంతో ఇలా ఉద్దేశించాడు.
మయా సతీవియోగార్తియుక్తేన సురసత్తమ। లింగమేతత్పరిత్యక్తం శాపవ్యాజాద్ద్విజన్మనామ్॥౬.౧.
'సతీదేవితో వేరుపడిన దుఃఖంతో, ఓ దేవతలలో శ్రేష్ఠుడా! ద్విజుల శాపాన్ని నెపంగా చూపించి, ఈ లింగాన్ని నేను వదిలేశాను.'
కోఽలం పాతయితుం లింగం మమైతద్భువనత్రయే। దేవో వా బ్రాహ్మణో వాపి వేత్థ యూయమపి స్ఫుటమ్॥౬.౧.
'ఈ మూడు లోకాలలో నా లింగాన్ని పడేయగలవాడు ఎవరు? దేవుడా, బ్రాహ్మణుడా? మీరు అందరూ ఈ విషయం బాగా తెలుసు.'
తస్మాన్నైవ ధరిష్యామి లింగమేతద్ధరాతలాత్। కిమనేన కరిష్యామి భార్యయా పరివర్జితః॥౬.౧.
'అందుకే, నేను ఈ లింగాన్ని భూమి మీద నుంచి ఎత్తుకోను. భార్య లేకుండా నాకు దీని వల్ల ఏమి ఉపయోగం?'
దేవా ఊచుః। తవ కాంతా సతీ నామ యా మృతా ప్రాక్సురోత్తమ। సా జాతా మేనకాగర్భే గౌరీ నామ హిమాచలాత్॥౬.౧.
దేవతలు ఇలా అన్నారు: పరమేశ్వరా! నీ ప్రియమైన సతీ దేవి, గతంలో మరణించిన ఆమె, ఇప్పుడు హిమాచలుని భార్య మేనకా గర్భంలో గౌరీగా జన్మించింది.
భవిష్యతి పునర్భార్యా తవైవ త్రిపురాంతక। తస్మాల్లింగం సమాదాయ కురు క్షేమం దివౌకసామ్॥౬.౧.
త్రిపురాసురుని సంహరించినవాడా! ఆమె మళ్లీ నీ భార్యగా మారుతుంది. అందువల్ల, లింగాన్ని స్వీకరించి దేవతల క్షేమాన్ని కాపాడు.
దేవదేవ ఉవాచ। అద్యప్రభృతి మే లింగం యది దేవా ద్విజాతయః। పూజయంతి ప్రయత్నేన తర్హీదం ధారయామ్యహమ్॥౬.౧.
దేవదేవుడు ఇలా అన్నాడు: ఈ రోజు నుండి దేవతలు, ద్విజులు నా లింగాన్ని భక్తితో పూజిస్తే, నేను దాన్ని నిలబెడతాను.
బ్రహ్మోవాచ। అహం తవ స్వయం లింగం పూజయిష్యామి శంకర। తథాన్యే విబుధాః సర్వే కిం పునర్భువి మానవాః॥౬.౧.
బ్రహ్మ ఇలా అన్నాడు: శంకరా! నేను స్వయంగా నీ లింగాన్ని పూజిస్తాను. అలాగే ఇతర దేవతలందరూ కూడా పూజిస్తారు. భూమిపై మనుషులు పూజించటం గురించి చెప్పనక్కర్లేదు.
తతః ప్రవిశ్య పాతాలం దేవైః సార్ధం పితామహః। స్వయమేవాకరోత్పూజాం తస్య లింగస్య భక్తితః॥౬.౧.
తర్వాత పితామహుడు దేవతలతో కలిసి పాతాళానికి వెళ్లి, ఆ లింగాన్ని తనే భక్తితో పూజించాడు.
తస్మాదనంతరం విష్ణుః శ్రద్ధాపూతేన చేతసా। తథాన్యే విబుధాః సర్వే శక్రాద్యాః శ్రద్ధయాన్వితాః॥౬.౧.
అతని తరువాత విష్ణువు విశ్వాసంతో పవిత్రమైన మనసుతో, అలాగే ఇంద్రుడు మొదలైన ఇతర దేవతలందరూ కూడా భక్తితో పూజించారు.
తతస్తుష్టో మహాదేవః పితామహమిదం వచః। ప్రోవాచ వాసుదేవం చ వినయావనతం స్థితమ్॥౬.౧.
అప్పుడు మహాదేవుడు సంతోషంతో పితామహుడికి, వినయంగా నిలబడ్డ వాసుదేవునికి ఇలా అన్నాడు.
భవద్భ్యాం పరితుష్టోఽస్మి తస్మాన్మత్తః ప్రగృహ్యతామ్। వరమిష్టం మహాభాగౌ యద్యపి స్యాత్సుదుర్లభమ్॥౬.౧.
మీ ఇద్దరితో నేను సంతుష్టుడిని. కావున మీకు నచ్చిన వరాన్ని, ఎంత కష్టమైనదైనా, నన్నుంచి కోరుకోండి మహాభాగులారా.
తావూచతుః। యది తుష్టోసి దేవేశ త్రిభాగేన సమాశ్రయమ్। ఆవాభ్యాం దేహి లింగేన యేనైకత్రాశ్రయో భవేత్॥౬.౧.
వారు ఇలా అన్నారు: దేవతల అధిపతీ! మీరు సంతోషంగా ఉంటే, మేమిద్దరం ఆ లింగంలో మూడవ వంతు భాగస్వామ్యం పొందేలా వరం దయచేయండి. అందువల్ల మేమిద్దరికీ ఒకే ఆశ్రయం కలుగుతుంది.
సూత ఉవాచ। స తథేతి ప్రతిజ్ఞాయ లింగమాదాయ చ ప్రభుః। స్థానే నియోజయామాస సర్వదేవాధిపూజితమ్॥౬.౧.
సూతుడు ఇలా అన్నాడు: ప్రభువు 'అలా జరుగుగాక' అని అంగీకరించి, లింగాన్ని తీసుకుని, అన్ని దేవతలు పూజించే స్థలంలో ప్రతిష్ఠించాడు.
తతో హాటకమాదాయ తదాకారం పితామహః। కృత్వా లింగం స్వయం తత్ర స్థాపయామాస హర్షితః॥౬.౧.
తర్వాత పితామహుడు బంగారం తీసుకుని, అదే రూపంలో లింగాన్ని తయారు చేసి, ఆనందంతో అక్కడ ప్రతిష్ఠించాడు.
ప్రోవాచ చాథ భో విప్రాః సాధునాదేన నాదయన్। లోకత్రయం సమస్తానాం శృణ్వతాం త్రిదివౌకసామ్॥౬.౧.
తర్వాత, బ్రాహ్మణులారా! ఆయన ధర్మమయమైన శబ్దంతో మూడు లోకాలు, దేవతలు వినేటట్లు ప్రకటించాడు.
మయా హ్యాద్యం త్విదం లింగం హాటకేన వినిర్మితమ్। ఖ్యాతిం యాస్యతి సర్వత్ర పాతాలే హాటకేశ్వరమ్॥౬.౧.
నేనే ఈ మొదటి లింగాన్ని బంగారంతో తయారు చేశాను. ఇది పాతాళంలో హాటకేశ్వరంగా ప్రతిష్ఠితమవుతుంది.
తథాన్యే మనుజా యే చ హాటకాదీని భక్తితః। మణిముక్తాసురత్నైశ్చ కృత్వా లింగాని కృత్స్నశః॥౬.౧.
అలాగే, ఇతర మనుషులు కూడా భక్తితో బంగారం, రత్నాలు, ముత్యాలు, ఇతర విలువైన రాళ్లతో లింగాలను పూర్తిగా తయారు చేస్తారు.
త్రికాలం పూజయిష్యంతి తే యాస్యంతి పరాం గతిమ్। మృన్మయం సంపరిత్యజ్య నీచధాతుమయం తథా॥౬.౧.
వారు మూడుసార్లు పూజిస్తే, మట్టితో లేదా తక్కువ లోహాలతో చేసిన లింగాలను వదిలి, పరమ గతి పొందుతారు.
ఏవముక్త్వా చతుర్వక్త్రః సహ సర్వైర్దివాలయైః। జగామ త్రిదివం సోఽపి కైలాసం శశిశేఖరః॥౬.౧.
ఇలా చెప్పిన అనంతరం, నాలుగు ముఖాలవాడు అన్ని దేవతలతో కలిసి స్వర్గానికి వెళ్లాడు. చంద్రకిరీటుడు కైలాసానికి వెళ్లాడు.
ఏతస్మాత్కారణాల్లింగం పూజ్యతేఽత్ర సురాసురైః। హరస్య చోత్తమాంగాని పరిత్యజ్య విశేషతః॥౬.౧.
ఈ కారణంగా ఇక్కడ దేవతలు, అసురులు, ముఖ్యంగా హరుడి శరీర భాగాలను పక్కన పెట్టి, లింగాన్ని పూజిస్తున్నారు.
తతః ప్రభృతి తల్లింగం స్వయం బ్రహ్మా వ్యవస్థితః। భగవాన్వాసుదేవశ్చ తేన పూజ్యం శివం హి తత్॥౬.౧.
అప్పటినుంచి బ్రహ్మా స్వయంగా, భగవంతుడైన వాసుదేవుడూ ఆ లింగాన్ని పూజిస్తూ ఉన్నారు. అది నిజంగా శివుడే.