ఆగాదిహ మహాదేవో వృషేశో వృషభధ్వజాత్
ఇక్కడ మహాదేవుడు, వృషభధ్వజ వంశానికి చెందిన వృషేశ్వరుడు, వచ్చాడు.
ఇహాగతం తు కేదారాదీశానేశ్వర సంజ్ఞితమ్
ఇక్కడ కేదారంనుండి ఈశానేశ్వరుడు వచ్చాడు.
ఈశానేశం సమభ్యర్చ్య స్నాత్వోత్తరవహాంభసి
ఈశానేశ్వరుని పూజించి, ఉత్తరనది జలంలో స్నానం చేసినవాడు,
భైరవాద్భైరవీ మూర్తిరత్రాయాతా మనోహరా
భైరవుని నుండి, ఆకర్షణీయమైన భైరవీ స్వరూపం ఇక్కడ ప్రత్యక్షమైంది.
పూజనాత్సర్వసిద్ధ్యై స ప్రాచ్యాం ఖర్వవినాయకాత్
పూర్వ దిక్కున ఖర్వవినాయకుని పూజచేత, అన్ని సిద్ధులు కోసం ఆయన వచ్చాడు.
ఉగ్రః కనఖలాత్తీర్థాదావిరాసేహ సిద్ధిదః
కనఖల ఘాటునుండి ఉగ్రుడు, సిద్ధులను ప్రసాదించేవాడు, ఇక్కడ ప్రత్యక్షమయ్యాడు.
ఉగ్రం లింగం సదా సేవ్యం ప్రాచ్యామర్కవినాయకాత్
పూర్వామర్కవినాయకుని నుండి, ఎప్పుడూ సేవించదగిన ఉగ్ర లింగం ఇక్కడ ప్రత్యక్షమైంది.
వస్త్రాపథాన్మహాక్షేత్రాద్భవో నామ స్వయం విభుః
వస్త్రాపథం అనే మహాక్షేత్రం నుండి, భవుడు అనే ప్రభువు తానే ప్రత్యక్షమయ్యాడు.
భవేశ్వరం సమభ్యర్చ్య భవేనావిర్భవేన్నరః 4.2.69.
భవేశ్వరుని పూజించినవాడు, భవుని ద్వారా మానవుడిగా అవతరిస్తాడు.
నైపాలాచ్చ మహాక్షేత్రాదాయాత్పశుపతిస్త్విహ 4.2.69.
నేపాల్ మహాక్షేత్రం నుండి పశుపతి ఇక్కడ వచ్చాడు.
నకులీశాత్పురోభాగే దృష్టా భీమేశ్వరం ప్రభుమ్ 4.2.69.
నకులీశుని ముందర భీమేశ్వరుడు, ఆ ప్రభువు, దర్శనమిచ్చాడు.
హేమకూటాద్విరూపాక్షం లింగమత్రావిరాస హ 4.2.69.
హేమకూట పర్వతం నుండి విరూపాక్షుని లింగం ఇక్కడ ప్రత్యక్షమైంది.
మత్స్యోదర్యాం హి యే స్నాతా యత్రకుత్రాపి మానవాః 4.2.69.
మత్స్యోదరిలో ఎక్కడైనా స్నానం చేసిన మనుష్యులు నిజంగా—
శేషవాసుకిముఖ్యైశ్చ తత్ప్రాసాదో మహానిహ 4.2.69.
ఇక్కడ ఆ గొప్ప గుడి శేషుడు, వాసుకి, ఇతర ప్రముఖ నాగులతో కలసి ఉంది.
నైర్కత్యాం దిశి తల్లింగం నిర్ఋతేశ్వరసంజ్ఞకమ్ 4.2.69.
నైరృత్య దిక్కులో ఆ లింగాన్ని నిరృతేశ్వరుడు అని పిలుస్తారు.
ఏతాన్యాయతనానీశ ఆనినాయ మహాంతి చ 4.2.69.
ఈ మహా ఆలయాలను ఆ ప్రభువు ప్రదర్శించాడు.
శ్రద్ధా ప్రసాద్య శైలాదిమిదం ప్రోవాచ కుంభజ
శ్రద్ధను, ఆ పర్వతాన్ని సంతుష్టిపరచి, కుంభజుడు ఇలా చెప్పాడు.
శిలాదతనయోప్యైశీం మూర్ద్ధన్యాజ్ఞాం విధాయ చ 4.2.69.
శిలాదుని కుమారుడు కూడా ఆ పరమాధికారాన్ని స్వీకరించి, ఆజ్ఞకు అనుగుణంగా వ్యవహరించాడు.
శ్రుత్వాష్టషష్టిమేతాం వై మహాయతన సంశ్రయామ్
ఈ అరవై ఎనిమిది మహా ఆలయాల సంగతిని విని—
అగస్త్య ఉవాచ యథా వ్యాపారితా దేవ్యో దేవదేవనిదేశతః
అగస్త్యుడు ఇలా అన్నాడు: దేవతాధిపతి ఆజ్ఞతో దేవతలు ఎలా నియమించబడ్డారో—
అవిముక్తస్య రక్షార్థం యత్ర యా దేవతాః స్థితాః
అవిముక్తాన్ని రక్షించేందుకు అక్కడ ఏ దేవతలు స్థాపించబడ్డాయో—
ఇత్యగస్త్యుదితం శ్రుత్వా మహాదేవతనూద్భవః
అగస్త్యుడు చెప్పిన ఈ మాటలు విని, మహాదేవుని శరీరంలో పుట్టినవాడు—
స్కంద ఉవాచ వారాణస్యాం విశాలాక్షీ క్షేత్రస్య పరమేష్టదా
స్కందుడు ఇలా అన్నాడు: వారాణసిలో విశాలాక్షి, ఆ పవిత్ర క్షేత్రానికి పరమమైన వరాలిచ్చే తల్లి.
స్నాత్వా విశాలతీర్థే వై విశాలాక్షీం ప్రణమ్య చ
విశాల తీర్థంలో స్నానం చేసి, విశాలాక్షిని నమస్కరించిన తర్వాత—
భాద్రకృష్ణతృతీయాయాముపోషణపరైర్నృభిః
భాద్రపద మాసంలో శుక్లపక్ష తృతీయనాడు, ఉపవాసం చేసే పురుషులచేత—
ప్రాతర్భోజ్యాః ప్రయత్నేన చతుర్దశకుమారికాః
ఉదయాన్నే శ్రద్ధతో పద్నాలుగు కుమార్తెలకు భోజనం పెట్టాలి.
విధాయ పారణం పశ్చాత్పుత్రభృత్యసమన్వితైః
తర్వాత ఉపవాస విరమణ చేసి, కుమారులు, సేవకులతో కలిసి—
తస్యాం తిథౌ మహాయాత్రా కార్యా క్షేత్రనివాసిభిః
ఆ రోజున, క్షేత్ర నివాసులు గొప్ప ఊరేగింపు నిర్వహించాలి.
వారాణస్యాం విశాలాక్షీ పూజనీయా ప్రయత్నతః 4.2.70.
వారణాసిలో విశాలాక్షిని ఎంతో భక్తితో పూజించాలి.
మణిముక్తాద్యలంకారైర్విచిత్రోల్లోచ చామరైః
ఆమెను మణులు, ముత్యాలు, వివిధ రకాల అందమైన ఆభరణాలతో అలంకరించి, చామరాలతో సేవించాలి.