తత్రైవ కుక్కుటేశాఖ్యం లింగం వాపీసమీపగమ్
అక్కడే వాపీ సమీపంలో కుక్కుటేశ అనే లింగం ఉంది.
పితామహేశ్వరం లింగం జ్యేష్ఠవాపీతటే శుభమ్
జ్యేష్ఠ వాపీ తీరంలో పితామహేశ్వరుని పవిత్ర లింగం ఉంది.
పితామహేశాన్నైర్ఋత్యాం పూజనీయం ప్రయత్నతః
పితామహేశ్వరుని లింగాన్ని నైరుతి దిశలో శ్రద్ధతో పూజించాలి.
దిశి పుణ్యజనాఖ్యాయాం లింగాజ్జ్యేష్ఠేశ్వరాన్మునే
మునీశ్వరా, పుణ్యజన అనే దిశలో జ్యేష్ఠేశ్వరుని దగ్గర లింగం ఉంది.
తత్ర వాసుకికుండే చ స్నానదానాదికాః క్రియాః
అక్కడ వాసుకి కుండంలో స్నానం చేయడం, దానం ఇవ్వడం వంటి పుణ్యకార్యాలు చేయాలి.
యః స్నాతో నాగపంచమ్యాం కుండే వాసుకిసంజ్ఞితే
నాగపంచమి రోజున వాసుకి అనే కుండంలో ఎవరైనా స్నానం చేస్తే—
కర్తవ్యా నాగపఞ్చమ్యాం యాత్రా వర్షాసు తత్ర వై 4.2.66.
నాగపంచమి రోజున, వర్షాకాలంలో అక్కడ యాత్ర చేయాలి.
తత్కుణ్డాత్పశ్చిమే భాగే లింగం వై తక్షకేశ్వరమ్
ఆ కుండానికి పడమర భాగంలో తక్షకేశ్వర లింగం ఉంది.
మునేస్తస్యోత్తరే భాగే కుణ్డం తక్షకసంజ్ఞితమ్
ఆ మునికి ఉత్తరంగా తక్షక అనే పేరుగల కుండం ఉంది.
తత్కుణ్డాదుత్తరే భాగే క్షేత్రం క్షేమకరః సదా
ఆ కుండానికి ఉత్తరంగా ఎప్పుడూ శుభాన్ని కలిగించే పొలం ఉంది.
భైరవస్య మహాక్షేత్రం తద్వై సాధకసిద్ధిదమ్
అది భైరవుని మహాక్షేత్రం, సాధకులకు సిద్ధిని ప్రసాదిస్తుంది.
తత్ర చణ్డీ మహాముణ్డా భక్తవిఘ్నోపశాంతిదా। బలిపూజోపహారాద్యైః పూజ్యా స్వాభీష్టసిద్ధయే
అక్కడ చండీ మహాముండా భక్తుల అడ్డంకులను తొలగిస్తుంది; ఆమెను బలి, పూజ, నైవేద్యాదులతో ఆరాధిస్తే కోరికలు నెరవేరుతాయి.
తస్యా యాత్రాం తు యః కుర్యాన్మహాష్టమ్యాం నరోత్తమః
ఎవరైనా మహాష్టమి రోజున ఆమె యాత్ర చేస్తే—
మహాముణ్డా ప్రతీచ్యాం తు చతుఃసాగరవాపికా
మహాముండా పడమర వైపున చతుఃసాగర అనే చెరువు ఉంది.
మహాప్రసిద్ధం తత్స్థానం చతుఃసాగరసంజ్ఞితమ్
ఆ స్థలం ఎంతో ప్రసిద్ధి చెందినది, దాన్ని చతుఃసాగర అని పిలుస్తారు.
తస్యా వాప్యాశ్చతుర్దిక్షు పూజితాని దహంత్యఘమ్
ఆ చెరువుకు నాలుగు దిశల్లో పూజించబడే దేవతలు పాపాలను దహించేస్తారు.
హరస్య వృషభేణైవ స్థాపితం తత్స్వభక్తితః 4.2.66.
అది హరుడు తన వృషభంతో, భక్తితో స్థాపించాడు.
వృషేశ్వరాదుదీచ్యాం తు గంధర్వేశ్వరసంజ్ఞితమ్
వృషేశ్వరానికి ఉత్తరంగా గంధర్వేశ్వర అనే స్థలం ఉంది.
గంధర్వేశ్వరమభ్యర్చ్య దత్త్వా దానాని శక్తితః
గంధర్వేశ్వరుని పూజించి, తన శక్తికి తగ్గట్టు దానం చేసినవారు—
కర్కోటనామా నాగోస్తి గన్ధర్వేశ్వరపూర్వతః
గంధర్వేశ్వరుని తూర్పున కర్కోట అనే నాగుడు ఉన్నాడు.
తస్యాం వాప్యాం నరః స్నాత్వా కర్కోటేశం సమర్చ్య చ
ఆ చెరువులో స్నానం చేసి, కర్కోటేశ్వరుని పూజించినవారు—
కర్కోట నాగో యైర్దృష్టస్తద్వాప్యాం విహితోదకైః
ఆ చెరువులో నిర్ణీత జలాలతో కర్కోట నాగుని దర్శించినవారు—
కర్కోటేశాత్ప్రతీచ్యాం తు ధుంధుమారీశ్వరాభిధమ్
కర్కోటేశ్వరునికి పడమట వైపున ధుంధుమారీశ్వరుడు అన్న పేరుతో ప్రసిద్ధి చెందిన దేవుడు ఉన్నాడు.
పురూరవేశ్వరం లింగం తదుదీచ్యాం వ్యవస్థితమ్
ఆయనికి ఉత్తర దిక్కున పురూరవేశ్వర లింగం ప్రతిష్ఠించబడింది.
దిగ్గజేనార్చితం లింగం సుప్రతీకేన తత్పురః
ఆ లింగాన్ని దిక్కుల ఏనుగు అయిన సుప్రతీకుడు భక్తితో పూజించాడు; అది అక్కడ ముందుగా వెలుగుతోంది.
సరశ్చ సుప్రతీకాఖ్యం తత్పురో భాసతే మహత్
అదే లింగానికి ముందుగా సుప్రతీక అని పేరుగల గొప్ప సరస్సు ప్రకాశిస్తోంది.
తత్రాస్త్యేకా మహాగౌరీ నామ్నా విజయభైరవీ 4.2.66.
అక్కడ విజయభైరవి అనే పేరుతో ఒకే ఒక మహాగౌరీ ఉన్నది.
వరణాయాస్తటే రమ్యే గణౌ హుండనముండనౌ
వరణా నది అందమైన తీరంలో హుండనుడు, ముండనుడు అనే ఇద్దరు గణులు ఉన్నారు.
తౌ ద్రష్టవ్యౌ ప్రయత్నేన క్షేత్రనిర్విఘ్న హేతవే
క్షేత్రంలో అడ్డంకులు తొలగించేందుకు ఆ ఇద్దరిని శ్రద్ధగా దర్శించాలి.
స్కంద ఉవాచ ఇల్వలారే కథామేకాం శృణుష్వావహితో భవ
స్కందుడు ఇలా అన్నాడు: ఇల్వలార, ఒక కథను శ్రద్ధగా విను.