రాజాపి దూరాదాయాంతం త విలోక్యమహీసురమ్
రాజు కూడా, దూరం నుంచి అతడిని—భూమిపతి—వస్తున్నట్టు చూసి,
పదైర్ద్విత్రైర్నృపతినా కృతాభ్యుత్థానసత్కృతిః
కొన్ని అడుగులు ముందుకు వచ్చి, అతనికి యథావిధిగా గౌరవం చూపించాడు.
కృతప్రణామో రాజ్ఞా స సాదరం దత్తమాసనమ్
అతడు రాజుకు నమస్కరించి, రాజు గౌరవంతో ఆసనం ఇచ్చాడు.
పరస్పరం కుశలినౌ కుశలౌ చ కథాగమే 4.2.56.
వారు పరస్పరం క్షేమం అడిగి, ఆనందంగా సంభాషించారు.
కథావసానే రాజ్ఞాథ గేహం విససృజే ద్విజః
మాట్లాడటం ముగిసిన తర్వాత, బ్రాహ్మణుడు రాజును వీడుకొని తన ఇంటికి వెళ్లాడు.
గతేఽథ స్వాశ్రమం విప్రే దివోదాసో నరేశ్వరః
ఆ బ్రాహ్మణుడు తన ఆశ్రమానికి వెళ్లిన తరువాత, నరేశ్వరుడైన దివోదాసుడు—
మహాదేవి మహాప్రాజ్ఞే లీలావతి గుణప్రియే
ఓ మహాదేవి, ఓ మహాప్రజ్ఞ, ఓ లీలావతి, నీకు గుణాలు ఎంతో ఇష్టము—
అతీతం వేత్తి సకలం వర్తమానమవైతి చ
అతడు గతాన్ని పూర్తిగా తెలుసు, వర్తమానాన్ని కూడా గ్రహించగలడు.
మహావిభవ సంభారైర్మహాభోగైరనేకధా
విపులమైన ధనం, అనేక గొప్ప సుఖాలతో,
సత్కృత్య తం ద్విజం భక్త్యా దుకూలాది ప్రదానతః
ఆ బ్రాహ్మణుడిని భక్తితో గౌరవించి, మంచి వస్త్రాలు మొదలైన బహుమతులు ఇచ్చాడు.
యథాతత్త్వవతీ తే ధీర్న తథాన్యస్య మే మతిః
నిజంగా నీకు ఉన్న జ్ఞానం యథార్థంగా ఉంది; నా మనసు మరెవరినీ ఇలా గౌరవించదు.
దృష్ట్వా త్వాం తు మహాప్రాజ్ఞం శాంతం దాంతం తపోనిధిమ్
నీను చూసి, ఓ మహామునీశ్వరా! నీవు శాంతుడవు, నియమంతో ఉన్నవాడవు, తపస్సులో నిధివై ఉన్నావు.
శాసితేయం మయా పృథ్వీ న తథాన్యైస్తు పార్థివైః
ఈ భూమిని నేను పాలించాను, ఇతర రాజులు పాలించినట్లు కాదు.
నిజౌరసేభ్యోప్యధికం రాత్రిందివమతంద్రితమ్ 4.2.56.
నా సొంత కుమారులకన్నా ఎక్కువగా, రాత్రింబవళ్ళు అలసట లేకుండా నేను శ్రమించాను.
ద్విజపాదార్చనాత్కించిత్సుకృతం వేద్మి నాపరమ్
ద్విజుల పాదాలను పూజించడం వల్ల కొంత పుణ్యం నాకు తెలుసు; అంతకన్నా ఇంకేమీ తెలియదు.
నిర్విస్మమివ మే చేతః సాంప్రతం సర్వకర్మసు
ఇప్పుడు నా మనసు అన్ని కార్యాల పట్ల నిర్లిప్తంగా, కలవరంలేకుండా ఉంది.
ఏకాంతే తత్తు పృష్టేన వక్తవ్యం సుధియా సదా
అది మాత్రం, ఎప్పుడైనా ప్రశ్నిస్తే, జ్ఞాని ఒంటరిగా చెప్పాలి.
అమాత్యేనాప్యపృష్టేన న వక్తవ్యం నృపాగ్రతః
మంత్రి అయినవాడు కూడా అడగకపోతే, రాజు ఎదుట అది చెప్పకూడదు.
పృష్టశ్చేత్కథయామీహ మా తత్ర కురు సంశయమ్
అడిగితే మాత్రం ఇక్కడ నేనే చెబుతాను; అందులో సందేహం పెట్టుకోకూడదు.
శృణు రాజన్మహాబుద్ధే నాయథార్థం బ్రవీమ్యహమ్
విను రాజా, మహాబుద్ధిశాలి! నేను అసత్యం చెప్పను.
పుణ్యేన యశసా బుద్ధ్యా సంపన్నోస్తి భవాన్యథా
నీకు పుణ్యం, కీర్తి, జ్ఞానం ఉన్నాయి; మరెవరికి లేవు.
సుధియా త్వాం గురుం మన్యే ప్రసాదేన సుధాకరమ్
నీ బుద్ధితో, నేను నిన్ను గురువుగా భావిస్తున్నాను; నీ కృపతో నీవు చంద్రుడివంటివాడు.
ప్రభంజనో బలేనాసి శ్రీదోసి శ్రీసమర్పణైః
బలంతో నీవు శత్రువులను సంహరిస్తావు; ధనాన్ని దానం చేసి శ్రీను ప్రసాదిస్తావు.
దుష్టపాశయితా పాశీ యమో నియమనేఽసతామ్ 4.2.56.
దుష్టులను బంధించే వాడివి; దుర్మార్గులను నియంత్రించడంలో నీవు యమధర్మరాజువి.
మర్యాదయా భవానబ్ధిర్మహత్త్వే హిమవానసి
నీ నియమంతో నీవు సముద్రంలా ఉన్నావు; మహిమలో నీవు హిమవంతుడివంటివాడు.
సంతాపహర్తాంబుదవత్పవిత్రో గాంగనామవత్
వేడిని తొలగించే మేఘంలా నీవు బాధలను తొలగిస్తావు; పవిత్రతలో నీవు గంగానదివంటివాడు.
రుద్రః సంహారరూపేణ పాలనేన చతుర్భుజః
వినాశంలో నీవు రుద్రుడివి; రక్షణలో నీవు నాలుగు చేతులతో ఉన్నవాడివి.
త్వత్పాణిపద్మే కమలా త్వత్క్రోధేస్తి హలాహలః
నీ పద్మాకార హస్తంలో లక్ష్మీ ఉంది; నీ కోపంలో హలాహల విషం ఉద్భవిస్తుంది.
తత్కిం యత్త్వయి భూజానౌ సర్వదేవమయో హ్యసి
ఓ బలవంతుడా, నీవు అన్ని దేవతల స్వరూపుడవని తెలిసినప్పుడు ఇంకేమి చెప్పాలి?
ఆరభ్యాద్య దినాద్భూప బ్రాహ్మణోఽష్టాదశేహని
రాజా, ఈ రోజు నుండి పదహారు రోజులు ఒక బ్రాహ్మణుడు ఆ యజ్ఞాన్ని ప్రారంభిస్తాడు.